Corticosteroid injecties bij trochantair pijnsyndroom: een gerandomiseerde klinische trial in de huisartsenpraktijk.

De standaard zorg bij  trochantair pijnsyndroom is een afwachtend beleid met pijnmedicatie. Een kwart tot een derde van de patiënten krijgt tevens lokale corticosteroïd injecties. 

Doel

Dit project onderzocht de effectiviteit van lokale corticosteroïd injecties en de invloed van co-morbiditeit (lage rugklachten/artrose van de heup) op de effecten.

Werkwijze

Er waren 2 behandelgroepen:

  1. Interventiegroep: corticosteroïd injecties aangevuld met pijnmedicatie naar behoefte.
  2. Controlegroep. afwachtend beleid met pijnmedicatie naar behoefte.

Resultaat

Na 3 maanden waren er klinische relevante en statistisch significante effecten bij de interventiegroep. De behandeling met corticosteroïd injecties was minstens even effectief bij co-morbiditeit van artrose van de heup of lage rugklachten.

Aanbeveling

Bij klachten van trochantair syndroom in de huisartspraktijk wordt op basis van dit onderzoek pijnmedicatie naar behoefte met injectie corticosteroïd aanbevolen. Dit vermindert de klachten op korte termijn.

Verslagen


Eindverslag

Achtergrond Trochantair pijnsyndroom is een veelvoorkomende reden voor consultatie bij de huisarts. De standaard zorg is momenteel een afwachtend beleid met pijnmedicatie naar behoefte. Eenvierde tot eenderde van de patiënten krijgt hiernaast ook lokale corticosteroidinjecties. Hoewel kleine observationele studies aanwijzingen geven dat dergelijke interventies een meerwaarde hebben, zijn er geen gerandomiseerde gecontrolleerde studies voorhanden die de meerwaarde van een degelijke interventie evalueren. Doel Het doel van deze studie was om de effectiviteit van lokale corticosteroidinjecties te bepalen ten opzichte van het standaardbeleid bij patiënten die de huisarts consulteren voor een lokaal trochantair pijnsyndroom. Daarnaast zal worden nagegaan of er effectmodificatie is door de aanwezigheid van co-morbiditeit (pijn in de lage rug/ artrose van de heup). Trial nummer: ISRCTN16994576 Methode In een open label gerandomiseerde klinische trial werden patiënten van 18-80 jaar die de huisarts consulteren voor pijn ter hoogte van de trochantor major suggestief voor trochantair syndroom geincludeerd. Exclusiecriteria waren het niet begrijpen van de Nederlandse taal, of cognitieve stoornissen, of het afgelopen jaar al eerder behandeld voor dezelfde klacht. Na infomed consent werden de patienten gerandomiseerd naar een controlegroep met standaard zorg (bestaande uit een afwachtend beleid met pijnmedicatie naar behoefte) of een interventiegroep met injectietherapie (bestaande uit de pijnmedicatie naar behoefte en additionle lokale corticosteroid injectie, eventueel met één herhaalde injectie binnen de drie-maands follow-up periode). De randomisatie was gestratificeerd voor co-morbiditeit heup artose, co-morbiditeit lage rug pijn, co-morbiditeit beide, of geen van beide. Primaire uitkomstmaten waren geheel of vrijwel geheel ervaren herstel (ja/nee) en ernst van de pijn (0-10, tijdens rust en activiteit) na drie maanden follow-up. Verschillen in uitkomstmaten tussen de twee groepen werden geanalyseerd op basis van intention to treat. Resultaten 120 patiënten werden geincludeeerd en gerandomiseerd(60 naar controlegroep, 60 naar interventiegroep) met een gemiddelde leeftijd van 56 jaar, bestaande voor 77% uit vrouwen. Follow-up gegevens na drie maanden waren beschikbaar van 119 patiënten. Het percentage ervaren herstel van 55% was hoger in de interventiegroep dan in de controlegroep met een ervaren herstel percentage van 34% (OR 2.62, 95% BI 1.22 tot 5.62), resulterend in een NNT van 5. De ernst van de pijn was gedaald in beide groepen, maar meer in de interventiegroep vergeleken met de controlegroep(verschil tussen de groepen voor pijn in rust: -1.27, 95% BI –2.16 tot –0.38; verschil tussen de beide groepen voor pijn tijdens activiteit: -1.20, 95% BI –2.23 tot –0.17). Effect sizes for ernst van de pijn waren 0.58 en 0.52 respectievelijk. Deze effect sizes waren iets hoger wanneer de protocol violators (n=8, vier in elke groep) niet waren opgenomen in de analyse. De verschillen in pijn en herstel tussen beide groepen in de subgroep met co-morbiditeit tengevolge van heup artrose (n=30) en ten gevolge van lage rug pijn (n=65) waren niet statistisch significant, maar bleken hetzelfde of zelfs nog iets meer uitgesproken. Wanneer de groepen met co-morbiditeit werden samengevoegd (lage rugpijn, heup artrose of beide, n=73), waren de verschillen wel statistisch significant en klinisch relevant (effect sizes of 0.73 en 0.74 respectievelijk, een een NNT van 4). Conclusie Dit is de eerste gerandomiseerde gecontrolleerde studie die de effectiviteit van cortisosteroid injecties bij trochantair syndroom heeft geevalueerd en liet klinisch relevante verschillen zien ten gunste van de interventiegroep na drie maanden follow-up. Echter, door het pragmatische open label design konden we niet nagaan of deze effecten toe te schrijven zijn aan het middel (corticosteroid) of aan de interventie als totaal (corticosteroid + licocaine + injectie + plac
Achtergrond: Trochantair pijnsyndroom is een veelvoorkomende reden voor consultatie bij de huisarts. De standaard zorg is momenteel een afwachtend beleid met pijnmedicatie naar behoefte. Eenderde van de patiënten krijgt hiernaast ook lokale corticosteroidinjecties. Doel: Het doel van onderhavig voorstel is om de effectiviteit van lokale corticosteroidinjecties te bepalen ten opzichte van het standaardbeleid bij patiënten die de huisarts consulteren voor een lokaal trochantair pijnsyndroom. Daarnaast zal worden nagegaan of er effectmodificatie is door de aanwezigheid van co-morbiditeit (pijn in de lage rug/ artrose van de heup). Study design: Open label gerandomiseerde klinische trial Study populatie: Patiënten van 18-70 jaar die de huisarts consulteren voor pijn ter hoogte van de trochantor major die langer dan één week aanhoudt met palpatiepijn net craniaal of caudaal van de trochanter major. Exclusiecriteria zijn het niet begrijpen van de vragenlijst door het niet beheersen van de Nederlandse taal of cognitieve stoornissen, of het afgelopen jaar al eerder geconsulteerd voor dezelfde klacht. Interventie: De controle groep krijgt de standaard zorg bestaande uit een afwachtend beleid met pijnmedicatie naar behoefte. De interventiegroep krijgt naast de pijnmedicatie naar behoefte een lokale corticosteroid injectie (eventueel met één herhaalde injectie binnen de drie-maands follow-up periode). Uitkomstmaten: Primaire uitkomstmaten zijn ervaren herstel en ernst van de pijn na drie maanden follow-up. Secundaire uitkomstmaten zijn ziektespecifieke uitkomsten voor pijn en lichamelijk functioneren (WOMAC pijn en functie), en kosteneffectiviteit. Power/Analyses: Rekening houdend met 10% uitval zijn er in totaal 150 patiënten nodig (75 pt per groep) om een toename van het percentage hersteld na drie maanden van 45% bij standaard zorg naar 70% bij een interventie met lokale corticosteroid injecties statistisch aan te tonen (NNT = 4). Verschillen in uitkomstmaten tussen de twee groepen zullen in de analysefase op basis van intention to treat worden bepaald.

Kenmerken

Projectnummer:
42000025
Looptijd: 100%
2006
2008
Gerelateerde programma's:
Gerelateerde subsidieronde:
Projectleider en penvoerder:
Prof. dr. S.M.A. Bierma-Zeinstra
Verantwoordelijke organisatie:
Erasmus MC

Alledaagse Ziekten

Zo’n 80% van de klachten waarmee patiënten naar de huisartsen-praktijk komen, zijn alledaagse klachten zoals buikpijn, een neerslachtige periode, wratten of slapeloosheid. Vanuit ons programma Alledaagse Ziekten financierden we onderzoek om adviezen en behandelingen wetenschappelijk te onderbouwen. Dit project is daar één van. Bekijk de andere projecten.