Cost-effectiveness of a diagnostic strategy aimed at discriminating organic from functional disease in primary care patients with persistent lower gastro-intestinal complaints

De huisarts ziet veel patienten met darmklachten. Slecht 7% van hen heeft een ernstige, ‘organische’ darmziekte (ODZ), veroorzaakt door een ontsteking of kanker. De rest heeft prikkelbare darm syndroom (PDS). ODZ en PDS hebben een totaal verschillende behandeling. Het onderscheid blijkt moeilijk, 20% van de patienten met darmklachten wordt door de huisarts verwezen voor een kijkonderzoek van de darm (coloscopie). Slechts bij 30% wordt bij dit vervelende en dure onderzoek ODZ gevonden. In dit onderzoek wordt nagegaan welke klachten en kenmerken van de patiënt de huisarts kunnen helpen om beter onderscheid tussen ODZ en PDS te maken.
Van 1000 patienten met darmklachten die door de huisarts zijn verwezen voor coloscopie worden alle klachten, gegevens van lichamelijk en aanvullende bloedonderzoek verzameld. Gekeken wordt welke combinatie het beste de uitslag van de coloscopie voorspelt (“diagnostische regel;”)
Op die manier ontstaat een betere indicatiestelling voor coloscopie en kunnen kosten bespaard worden.

Producten

Titel: Application of the Rome III criteria is not likely to reduce the number of unnecessary referrals for colonoscopy in primary care.
Auteur: Kok, Liselotte; Elias, Sjoerd G.; Witteman, Ben J.M.; Goedhard, Jelle G.; Romberg-Camps, Marielle J.L.; Muris, Jean W.M.; Moons, Karel G.M.; de Wit, Niek J.
Magazine: European Journal of Gastroenterology and Hepatology
Titel: DIAGNOSTIC MODELS FOR RULING OUT COLORECTAL CANCER IN PRIMARY CARE PATIENTS WITH LOWER GASTROINTESTINAL SYMPTOMS, A VALIDATION STUDY
Auteur: L. Kok, S.G. Elias, B.J. Witteman, J.G. Goedhard, M.J. Romberg-Camps,J.W. Muris, K.G. Moons, N.J. De Wit.
Magazine: Gut
Titel: Evaluation of novel fecal point-of-care calprotectin and occult blood tests in differentiating organic and functional bowel disease in primary care.
Titel: Diagnostic Accuracy of Point-of-Care Fecal Calprotectin and Immunochemical Occult Blood Tests for Diagnosis of Organic Bowel Disease in Primary Care: The Cost-Effectiveness of a Decision Rule for Abdominal Complaints in Primary Care (CEDAR) Study
Auteur: Liselotte Kok, Sjoerd G. Elias, Ben J.M. Witteman, Jelle G. Goedhard, Jean W.M. Muris, Karel G.M. Moons, and Niek J. de Wit
Magazine: Clinical Chemistry
Titel: DIAGNOSING PRIMARY CARE PATIENTS WITH LOWER GASTROINTESTINAL SYMPTOMS WITHOUT ENDOSCOPY; THE VALUE OF ROME III CRITERIA?
Auteur: L. Kok, S.G. Elias, B.J. Witteman, J.G. Goedhard, M.J. Romberg-Camps, J.W. Muris, K.G. Moons, N.J. De Wit.
Magazine: Gut

Verslagen


Eindverslag

De CEDAR studie richtte zich op patiënten met onderbuiksklachten langer dan 2 weken die door de huisarts verwezen worden voor colonoscopie. Bij deze patienten wordt momenteel bij 20% een organische darmziekte (ODZ) vastgeteld, zoals IBD of kanker. Centrale vraag in deze diagnostische studie was of door toepassing van betere diagnostiek het aantal verwijzingen voor coloscopie op een veilige manier beperkt zou kunnen worden. Dat is van belang i.v.m. de hoge kosten van onderzoek en de belasting voor de patient.
De resultaten van de CEDAR studie laten zien dat de Rome lll criteria voor IBS impliciet al worden gebruikt door huisartsen, en strictere toepassing weinig zal bijdragen aan vermindering van het aantal onnodige colonoscopieën. Diagnostische parameters uit anamnese en lichamelijk onderzoek kunnen al in hoge mate differentiëren tussen ODZ en functionele darmziekten (AUC 0.74). Uitvoering van de iFOBT en calprotectine ontlastingstest in de huisartspraktijk maakt dat de huisarts dat onderscheid nog beter kan maken ( AUC van het volledige model is 0.84).
Implementatie van dit diagnostisch model uit de CEDAR studie in de eerstelijns praktijk zou op een veilige manier het aantal coloscopien in Nederland met tenminste 7% per jaar kunnen reduceren.

Klachten van de onderste tractus digestivus worden frequent aan de huisarts gepresenteerd. Naar schatting heeft 7% van deze patienten een organische darmziekte (ODZ), zoals de ziekte van Crohn, Colitis Ulcerosa, diverticulitis of darmkanker. Bij de meeste patienten is er sprake van een functionele darmziekte. Adequaat onderscheid is belangrijk omdat zowel onnodig uitgevoerd endoscopisch onderzoek als ten onrechte niet uitgevoerde diagnostiek tot onnodige ziektelast en kosten leiden. Op dit moment wordt naar schatting 20% van de patienten met langdurige darmklachten door de huisarts verwezen voor endoscopie, maar slechts bij een derde van deze patiënten blijkt sprake van ODZ. Het diagnostisch proces in de eerste lijn, en met name de selectie voor endoscopie, dient daarom verbeterd te worden. Klachten en bevindingen bij lichamelijk onderzoek alleen zijn onvoldoende onderscheidend. Recent ontwikkelde biomarkers van ontstekingsproducten in de feces zouden een belangrijke bijdrage aan het diagnostisch proces in de huisartspraktijk kunnen leveren, zeker bij uitvoering middels een sneltest in de huisartspraktijk. In deze diagnostische cohort studie zal de meest kosten-effectieve diagnostische strategie worden bepaald om onder patiënten met persisterende dikke darmklachten in de eerste lijn, aan de hand van klachten, symptomen, biochemische bepalingen, een immunochemische feces occult bloed test en een fecale calprotectine test, diegenen met ODZ te identificeren.

Snel naar

Kenmerken

Projectnummer:
170992101
Looptijd: 100%
2009
2012
Gerelateerde programma's:
Gerelateerde subsidieronde:
Projectleider en penvoerder:
Prof. dr. N.J. de Wit
Verantwoordelijke organisatie:
Universitair Medisch Centrum Utrecht