Effects and costs of palliative care consultation services in hospitals

Patiënten met een ongeneeslijke ziekte worden in de laatste fase van hun leven vaak nog 1 of meerdere malen opgenomen in het ziekenhuis. Onderzoek in het buitenland heeft aangetoond dat de inzet van een multidisciplinair consultatief team voor palliatieve zorg in het ziekenhuis positief kan bijdragen aan de uitkomsten van zorg voor patiënten in de laatste levensfase. In de Verenigde Staten leidt de instelling van zo’n team bovendien tot lagere zorgkosten. Of de positieve bevindingen uit het buitenland ook voor de Nederlandse situatie gelden, is onbekend.

Doel

Wij deden onderzoek naar de huidige inzet van consultatieteams voor palliatieve zorg in het ziekenhuis om na te gaan of die leidt tot een kosteneffectieve verbetering van de kwaliteit van zorg.

Aanpak/werkwijze

We voerden het onderzoek uit in 11 ziekenhuizen met patiënten met een ongeneeslijke oncologische aandoening. In totaal verzamelden we voor 535 patiënten gegevens over het zorggebruik, van wie er 164 ook een vragenlijst over hun kwaliteit van leven hebben ingevuld. Bij 126 van de 535 patiënten zetten we een consultatieteam in, van wie er 32 een kwaliteit van leven vragenlijst hebben ingevuld. 

Samenwerkingspartners

We werkten samen met het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) en verschillende ziekenhuizen in Nederland.

Resultaten

Consultatieteams blijken vooral te worden gevraagd om advies te geven over symptoomverlichting bij patiënten in de laatste levensfase. Inzet van deze teams had een positief effect op de symptoomlast van de patiënt, en lijkt ook de tevredenheid van patiënten met de zorgverlening en de kwaliteit van sterven in het ziekenhuis positief te beïnvloeden. De medische behandeling en kosten van zorg worden niet duidelijk beïnvloed. Het verdient aanbeveling dat consultatieteams voor palliatieve zorg in Nederlandse ziekenhuizen eerder in het ziektetraject van patiënten worden geraadpleegd en dat verschillende modellen voor hun betrokkenheid bij de zorg worden onderzocht.