Identifying the reservoir status of rats in spread and transmission of Q-fever in husbandry and to humans.
Binnen dit project willen we achterhalen of ratten een mogelijke bron van besmetting voor mens en dier kunnen vormen. Onderzocht wordt of de bacterie zich zonder bron van buitenaf in een populatie bruine ratten kan handhaven. In experimenten gaan we na hoe ratten reageren op de bacterie en of ze deze op elkaar overdragen. De onderzoeksresultaten ondersteunen beleidsvorming. Als ratten Coxiella burnetii op geiten- en schapenbedrijven kunnen introduceren, is beheersing van knaagdieren noodzakelijk en moet vaccinatie van dieren worden herhaald.
Verslagen
Eindverslag
Sinds 2007 heeft zich de grootste Q-koorts, veroorzaakt door de bacterie Coxiella burnetti, uitbraak in Nederland afgespeeld. Binnengehouden melkgeiten werden als de voornaamste bron geïdentificeerd. Besmette melkgeiten scheiden grote hoeveelheden Coxiella burnetti bacterien uit tijdens de dracht of abortus. Uit serologisch onderzoek bij ratten rond boerderijen is gebleken dat ratten seropositief worden voor C. bunetti. Mogelijk spelen ratten een rol in de epidemiologie van Q-koorts doordat ratten zowel een reservoir kunnen vormen als de bacterïen verspreiden tussen boerderijen en zo bijdragen aan een verder verspreiding naar dier en mens. Er is tot nu toe weinig bekend over de rol van ratten bij Q-koorts. De doelstelling van dit project was om te onderzoeken of de bruine rat (Rattus norvegicus) experimenteel geïnfecteerd kan worden met C. burnetii en of verspreiding van besmette naar niet besmette ratten mogelijk is. Hiervoor werden 14 mannelijke wild type bruine ratten zowel via de luchtpijp (intratracheaal) als via de neus (intranasaal) besmet met C. burnetii bacterïen geisoleerd uit een Nederlandse geit. Drie dagen na de besmetting werd een niet besmette controle rat in hetzelfde hok geplaatst als de besmette rat. De besmette en niet besmette ratten werden vervolgens via bloed , keel- en fecesmonsters onderzocht op het voorkomen van C. burnetti gedurende 8 weken. Na de euthanasie van de ratten werd vastgesteld of de ratten besmet waren door onderzoek van C. burnetti in de milt. Uit de resultaten bleek dat ratten zowel via de intratracheale als de intranasale route te besmetten zijn en besmette ratten gingen ook bacterïen uitscheiden. Bij controle dieren kon geen besmetting in de milt worden vastgesteld. Dus verspreiding van besmette ratten naar niet besmette ratten werd niet geconstateerd en de conclusie is dat mannelijke ratten geen reservoir vormen voor C. burnetii. Niet is uit te sluiten of vrouwelijke drachtige ratten een rol spelen in de mogelijke verspreiding van C. burnetti. Dit zal in een toekomstig onderzoek nog nader onderzocht moeten worden.