Maatschappelijke kosten en baten van de brede wijkverpleegkundige functie

In dit onderzoek zijn cliëntgebonden kosten en baten onderzocht van het ‘Zichtbare schakel’-programma tot 1 september 2011. Het gehanteerde onderzoeksmodel onderscheidt drie ‘actoren’ waarin de wijkverpleegkundige in haar contacten met cliënten van betekenis kan zijn: het cliëntsysteem, (zorg)instellingen en financiers. Om kosten en baten te identificeren is een steekproef getrokken uit cliëntdossiers, zijn hierover gestructureerde gesprekken gevoerd met de betreffende wijkverpleegkundigen en zijn geïdentificeerde (netto)resultaten gewaardeerd in termen van besparingen en verbeteringen in kwaliteit van leven. De ‘winst’ is bepaald door waardes te salderen met kosten van wijkverpleegkundigen en hun ondersteunende organisatie. Voor het ‘Zichtbare schakel’-programma tot 1 september 2011 komt de winst uit op ruim € 3,3 miljoen. Per cliënt bedraagt deze gemiddeld € 227,— en per wijkverpleegkundigenjaar € 17.606,—. De (financiële) marge op het werk van de ‘Zichtbare schakel’-wijkverpleegkundige en haar ondersteunende organisatie is 34%. Voor cliënten zijn in totaal 357 QALY’s gegenereerd. De wijkverpleegkundige realiseert met name besparingen in de tweede lijn. Zo’n 50% van de besparingen is terug te voeren op AWBZ-bekostiging, 29% op Zvw-bekostiging en 20% op bekostiging vanuit overige financieringsbronnen. Besparingen in de Wmo-sfeer zijn nihil. Een vergelijking met resultaten van soortgelijke onderzoeken in West-Brabant en Den Haag lijkt te wijzen op het belang om waar mogelijk (te) lange trajecten met cliënten te voorkomen. Tellingen op basis van de onderzochte dossiers geven aan dat in ieder geval drie factoren bijdragen aan de toegevoegde waarde van de ‘Zichtbare schakel’-wijkverpleegkundige: het kunnen combineren van meerdere professionele disciplines, het kunnen gebruiken van vrije regelruimte en het onafhankelijk kunnen optreden.