Achtergrond afbeelding Achtergrond afbeelding darkmode

The PREPARE study: Prediction of REsPonse to Antipsychotics using electRoEncephalography

Een psychose is een stoornis in het contact met de realiteit, bestaande uit hallucinaties, wanen en verwarde spraak en gedrag. De eerste keuze behandeling voor een psychose bestaat uit medicatie, zogenaamde antipsychotica.

Onvoldoende herstel bij cliënten met een eerste psychose

Tot 40% van de cliënten met een eerste psychose herstelt onvoldoende op het eerst voorgeschreven antipsychoticum. Onvoldoende herstel is echter onvoorspelbaar. Cliënten worden hierdoor soms jaren behandeld met antipsychotica die onvoldoende werkzaam zijn. Dit leidt onder andere tot onnodige bijwerkingen, een slechtere kans op herstel, langdurige opnames en suïcidaliteit. Een voorspeller voor behandelrespons kan de start van effectieve behandeling voor een eerste psychose met jaren versnellen.

Doel onderzoek

In dit onderzoek wordt een voorspeller ontwikkeld die voor individuele cliënten aangeeft of zij door behandeling met antipsychotica zullen herstellen. Hiervoor wordt gebruikgemaakt van machine learning, een vorm van kunstmatige intelligentie, en hersenactiviteit gemeten met ‘electroencefalografie’. Met deze voorspeller kan veel sneller worden gestart met effectieve behandeling, bijvoorbeeld met clozapine.

Publiekslezing

Op 25 januari 2023 geeft onderzoeker Edwin van Dellen een publiekslezing. Tijdens deze publiekslezing wordt wetenschappelijke kennis en ervaring gedeeld over de inzet van gerichte, persoonlijke behandeling bij psychose. Meer informatie en aanmelden

Producten

Titel: Innovatieve eeg-analyse voor voorspelling van behandelrespons in de psychiatrie
Auteur: M.G. Zandstra, L. Dominicus, B. Mouthaan, B. Oranje, E. van Dellen
Magazine: Nederlands Tijdschrift voor Psychiatrie
Link: https://www.tijdschriftvoorpsychiatrie.nl/en/artikelen/article/50-13255_Innovatieve-eeg-analyse-voor-voorspelling-van-behandelrespons-in-de-psychiatrie
Titel: Outcome prediction of electroconvulsive therapy for depression
Auteur: van der Does Y, Turner RJ, Bartels MJH, Hagoort K, Metselaar A, Scheepers F, Grünwald PD, Somers M, van Dellen E.
Magazine: Psychiatry Research
Begin- en eindpagina: 326-
Titel: Macroscale EEG characteristics in antipsychotic-naïve patients with first-episode psychosis and healthy controls
Auteur: Dominicus LS, Oranje B, Otte WM, Ambrosen KS, Düring S, Scheepers FE, Stam CJ, Glenthøj BY, Ebdrup BH, van Dellen E.
Magazine: Schizophrenia
Titel: fMRI connectivity as a biomarker of antipsychotic treatment response: A systematic review
Auteur: Dominicus LS, van Rijn L, van der A J, van der Spek R, Podzimek D, Begemann M, de Haan L, van der Pluijm M, Otte WM, Cahn W, Röder CH, Schnack HG, van Dellen E
Magazine: Neuroimage Clinical
Titel: Precision psychiatry: predicting predictability
Auteur: E. van Dellen
Magazine: Psychological medicine
Begin- en eindpagina: 1500-1509
Titel: Associations between psychotropic drugs and rsEEG connectivity and network characteristics: a cross-sectional study in hospital-admitted psychiatric patients
Auteur: Zandstra MG, Meijs H, Somers M, Stam CJ, de Wilde B, van Hecke J, Niemegeers P, Luykx JJ, van Dellen E
Magazine: Frontiers in Neuroscience
Titel: Minimum spanning tree analysis of brain networks: A systematic review of network size effects, sensitivity for neuropsychiatric pathology, and disorder specificity
Auteur: Blomsma N, de Rooy B, Gerritse F, van der Spek R, Tewarie P, Hillebrand A, Otte WM, Stam CJ, van Dellen E
Magazine: Network Neuroscience
Titel: AI in de psychiatrie: droom of nachtmerrie
Auteur: E. van Dellen
Link: https://youtu.be/ILuzmqTNa6A?feature=shared
Titel: An international research agenda for clozapine-resistant schizophrenia
Auteur: Luykx JJ, Gonzalez-Diaz JM, Guu TW, van der Horst MZ, van Dellen E, Boks MP, Guloksuz S, DeLisi LE, Sommer IE, Cummins R, Shiers D, Lee J, Every-Palmer S, Mhalla A, Chadly Z, Chan SKW, Cotes RO, Takahashi S, Benros ME, Wagner E, Correll CU, Hasan A, Siskind D, Endres D, MacCabe J, Tiihonen J.

Verslagen


Eindverslag

Psychoses, gekenmerkt door hallucinaties en wanen, hebben een wisselend herstelpatroon. Tot 40% van de patiënten reageert niet op de eerste voorgeschreven antipsychotica, wat leidt tot verlengde klachten en bijwerkingen. De PREPARE-studie onderzocht of EEG, een hersenactiviteitmeting, kan voorspellen hoe iemand reageert op behandeling. Een model met EEG-kenmerken 23% van de respons te voorspellen. Toevoegen van klinische gegevens verbeterde dit naar 34%, maar zonder significante meerwaarde van EEG gegevens boven klinische gegevens alleen. Dit klinische model gaf ook goede voorspellingen in onafhankelijke data van ongeziene patiënten. Hoewel EEG mogelijk aanvullend kan zijn, bieden klinische modellen al belangrijke inzichten. Daarbij is het verrichten van EEG registraties bij mensen met acute psychose praktisch beperkt uitvoerbaar. Het onderzoek heeft tot slot inzicht gegeven in veranderde functionele interacties tussen hersengebieden door behandeling met antipsychotica.

Kenmerken

  • Projectnummer:
    636320006
  • Looptijd: 100%
    Looptijd: 100 %
    2018
    2024
  • Gerelateerde programma's:
  • Gerelateerde subsidieronde:
  • Projectleider en penvoerder:
    dr. E. van Dellen MD
  • Verantwoordelijke organisatie:
    Universitair Medisch Centrum Utrecht