Implementatie Science Practitioner Fellowship_Vera Hanewinkel
Kinderen met een chronische darmziekte (IBD) gaan nu vaak elke drie maanden naar het ziekenhuis, ook als zij geen klachten hebben. Dit project maakt het mogelijk om hun gezondheid thuis te volgen met een ontlastingstest en een digitale vragenlijst. Alleen bij klachten of afwijkende uitslagen is een ziekenhuisbezoek nodig.
De zorg sluit hierdoor beter aan op de situatie van het kind. Dit bespaart tijd en moeite voor kinderen en ouders. Het project vond plaats in het Isala ziekenhuis in Zwolle. De aanpak is inmiddels onderdeel van de reguliere zorg, ook voor volwassen patiënten.
Tijdens het project zijn:
- de juiste thuistest gekozen en getest;
- een digitale vragenlijst ingebouwd in het ziekenhuissysteem;
- werkprocessen aangepast en geborgd.
De opgedane kennis over implementatie wordt door de ISP-fellow blijvend toegepast in de zorg en in onderzoek. Het project laat zien hoe nieuwe ideeën succesvol en duurzaam kunnen worden ingevoerd in de praktijk.
Verslagen
Eindverslag
Casus: IBD Doe-Het-Zelf
Het doel van deze casus was het implementeren van een telemonitoringsaanpak voor kinderen met een chronische darmontsteking (IBD). Daarbij kunnen zij hun gezondheid thuis monitoren met behulp van een ontlastingstest en een digitale klachtenvragenlijst. Hierdoor hoeven zij alleen naar het ziekenhuis te komen bij verhoogde ontstekingswaarden en/of klachten. Dit wijkt af van de standaard werkwijze, waarbij zij elke drie maanden voor controle naar het ziekenhuis gingen, ongeacht de klachtenstatus.
Deze implementatie vond plaats tussen mei 2024 en september 2025 op de afdeling kindergeneeskunde van het Isala ziekenhuis in Zwolle. Vanwege de positieve insteek en potentie van het project is tijdens de looptijd ook de MDL-afdeling voor volwassenen aangesloten. Hierdoor wordt de aanpak inmiddels ziekenhuisbreed toegepast bij zowel kinderen als volwassenen met IBD.
Uitgevoerde activiteiten in de projectperiode
- Selectie en aanschaf van een geschikte thuistest in samenwerking met het laboratorium, inclusief validatie.
- Integratie van de symptoomvragenlijst in het digitale vragenlijstsysteem van Isala.
- Realisatie van ICT-koppelingen tussen de leverancier van de thuistest, het elektronisch patiëntendossier (EPD) en het vragenlijstsysteem.
- Aanpassing van het werkproces op de polikliniek.
- Een testfase voorafgaand aan de ingebruikname van de thuistest.
- Definitieve implementatie van de thuistest en vragenlijsten.
Geformuleerde doelstellingen
- Minimaal 50% van de geschikte kinderen met IBD in Isala maakt gebruik van telemonitoring via vragenlijsten en thuistests.
- De uitslagen van thuistests en vragenlijsten zijn geïntegreerd in het EPD en zichtbaar voor zowel zorgverleners als patiënten en ouders.
- Het werkproces is aangepast, zodat snel kan worden gereageerd op afwijkende resultaten.
De voortgang en effectiviteit van het project worden gemonitord aan de hand van vooraf vastgestelde KPI’s.
Omdat dit project onderdeel was van het fellowship, is het implementatietraject zorgvuldig en gestructureerd doorlopen aan de hand van het zevenstappenmodel van Grol en Wensing. Na het identificeren van relevante stakeholders is gezamenlijk een projectplan opgesteld, inclusief doelstellingen en KPI’s. Vervolgens is met behulp van het CFIR-model een analyse gemaakt van belemmerende en bevorderende factoren binnen de organisatiecontext. De uitkomsten zijn gekoppeld aan passende implementatiestrategieën via de ERIC Matching Tool.
Na de uitvoering van deze strategieën is de interventie geïmplementeerd en gemonitord. De borging is geborgd door de integratie van telemonitoring in het standaard werkproces en door de aanstelling van een inhoudelijk eigenaar en een proceseigenaar binnen het ziekenhuis.
Telemonitoring voor patiënten met IBD is inmiddels opgenomen in de standaard zorgpraktijk binnen zowel de kindergeneeskunde als de volwassenenzorg van Isala in Zwolle.