Een onverwacht valse start op de arbeidsmarkt

Tijdens de COVID-19-pandemie nam de overheid maatregelen om werkloosheid te beperken en werkgelegenheid te behouden. Dit onderzoek volgde jongeren die na het afronden van hun opleiding de arbeidsmarkt opgingen en op zoek gingen naar een eerste baan. Zij hadden een kwetsbare positie als ze ziek waren door een besmetting of als ze een opleiding hadden afgerond in een beroep dat was getroffen door een lockdown. Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat mensen die tijdens een crisis de arbeidsmarkt opgaan minder verdienen en minder vaak een vaste baan hebben. Met dit onderzoek analyseerden de onderzoekers in hoeverre dat ook gold voor de COVID-19-pandemie. Ze brachten in beeld welke jongeren het hardst waren getroffen en wat de omvang van de schade was.

Uit het onderzoek bleek dat de verslechterde baankansen van jongeren die vlak voor (eind 2019) of tijdens (eind 2020) de COVID-19-pandemie de arbeidsmarkt betraden in 4 jaar waren hersteld, enkele groepen uitgezonderd. Het GGZ-gerelateerde medicijngebruik was niet of nauwelijks toegenomen. De baankansenongelijkheid tussen opleidingsniveaus was wel vergroot. Ook hadden jongeren met een migratieachtergrond of gezondheidsbeperkingen vaker en langer last van de pandemie. In tegenstelling tot eerdere crises leidde de coronapandemie niet tot langdurig negatieve gevolgen voor baankansen en reële uurlonen. Waar jongeren na eerdere recessies vaak jarenlang kampten met lagere baankansen en/of lonen, waren de baankansen van jongeren die vlak voor of tijdens de pandemie de arbeidsmarkt betreden snel hersteld. Dit was waarschijnlijk mede te danken aan de forse overheidssteun tijdens de pandemie, het economische herstel na de lockdowns en de onderliggende krappe arbeidsmarkt.