Mentale gezondheid en welbevinden van kinderen en jongeren: lessen uit de COVID-19 pandemie

Vanaf april 2020 volgden onderzoekers 4 grote groepen kinderen en jongeren om te onderzoeken wat het effect van de COVID-19 pandemie op de mentale gezondheid zou zijn. Elk half jaar (7 keer) verstuurden ze dezelfde vragenlijsten naar kinderen en hun ouders. De resultaten lieten zien dat tijdens de pandemie mentale problemen zoals angst en depressie toenamen en dat deze in 2023, nog steeds niet terug waren op het niveau van vóór de pandemie. In de eerste plaats werd vooral naar gemiddelde scores op de vragenlijsten gekeken. Om meer zicht te krijgen op kwetsbare groepen wilden de onderzoekers voor dit project naar individuele trajecten van kinderen gaan kijken. Dat was mogelijk omdat er kinderen zijn die al meerdere keren aan het onderzoek hadden meegedaan. Daarnaast werd er gekeken naar de redenen waarom kinderen meer mentale problemen kregen. Dit deden de onderzoekers door het stellen van open vragen. Het doel van dit project was dat alle kinderen in Nederland mentaal gezond opgroeien, ook in tijden van een pandemie.

De onderzoekers zagen een toename van met name angstige en depressieve problemen maar wisten niet wat hier precies de reden van was. Dit onderzoek liet zien dat angstige kinderen meer last hadden van de maatregelen die rondom COVID-19 werden genomen, vooral van schoolsluitingen en aan huis gebonden zijn. In het algemeen beoordeelden deze angstige kinderen de maatregelen ook als negatiever dan kinderen zonder verhoogde angst. Verder liet het onderzoek zien dat er verschillende groepen kinderen te onderscheiden waren tijdens en na de pandemie, met veel of juist weinig problemen, of toenemende of afnemende problemen over de tijd. In deze groepen konden de onderzoekers geen specifieke kenmerken identificeren zoals sekse- of sociaaleconomische verschillen. Ze pleiten voor het continu monitoren van mentale gezondheid van kinderen en jongeren in diverse groepen.