Netwerkstructuur: ‘Werk En Longen’

Jaarlijks sterven 4100 patiënten aan beroepsziekten, waarvan ongeveer 3000 door blootstelling aan stoffen op het werk. Dit gaat gepaard met hoge ziektelast en een toenemende arbo-curatieve zorgvraag (zorg vanuit zowel arbozorg als curatieve gezondheidszorg) met sociaaleconomische gevolgen voor patiënt, werkgever en maatschappij. De vraag naar arbo-curatieve zorg zal in de toekomst toenemen, o.a. door de verbeterde financiële tegemoetkomingsregeling voor slachtoffers met een beroeps(long)ziekte (per 1 januari 2023 ingegaan).

Doel 

Het project ‘Netwerkstructuur: Werk En Longen (WEL-010)’ had als doel de kwaliteit van zorg voor patiënten met werkgerelateerde obstructieve en interstitiële longziekten te verbeteren door het ontwikkelen van een geïntegreerde, patiëntgerichte netwerkstructuur. Hierbij stond samenwerking tussen arbo- en curatieve zorg centraal, met nadruk op preventie, vroegsignalering, vermindering van beroepsziekten en ziekteverzuim, en bevordering van duurzame re-integratie.

Aanpak/Werkwijze 

WEL-010 richt zich als kenniscentrum op werkgerelateerde longziekten, gebaseerd op de bestaande en goed functionerende netwerkstructuren van het Expertisecentrum Astma, COPD en Allergie van het FGV en het Expertisecentrum interstitiële longziekten (ILD) van het Erasmus MC. In WEL-010 wordt tevens samengewerkt met de Nederlandse Vereniging voor Arbeidshygiëne (NVvA), de Nederlandse Vereniging voor Arbeids- en Bedrijfsgeneeskunde (NVAB) en Long Alliantie Nederland (LAN).

Samenwerkingspartners 

Franciscus Gasthuis & Vlietland (FGV), Erasmus Medisch Centrum (Erasmus MC), Nederlandse Vereniging voor Arbeidshygiëne (NVvA), Nederlandse Vereniging voor Arbeids- en Bedrijfsgeneeskunde (NVAB), Long Alliantie Nederland (LAN).

Resultaten 

Een belangrijk resultaat is de uitbreiding van de netwerkstructuur met twee nieuwe regionale kenniscentra: WEL Noord-Nederland (Groningen) en WEL Oost-Nederland. Deze centra werken volgens een multidisciplinair model, waarbij patiëntcasuïstiek wordt besproken in overleg met longartsen, bedrijfsartsen en andere professionals. Dit heeft geleid tot een betere landelijke spreiding van expertise en versterking van de zorg, met name voor interstitiële longaandoeningen.

De multidisciplinaire samenwerking is verder geïntensiveerd door actieve deelname aan landelijke netwerken en beroepsverenigingen. Binnen de NVALT is een werkgroep werkgerelateerde longaandoeningen opgericht, die is doorontwikkeld tot een officiële sectie. Daarnaast is de samenwerking tussen arbo- en curatieve zorg versterkt via deelname aan de Academische Werkplaats Klinische Arbeidsgeneeskunde en betrokkenheid bij landelijke initiatieven, waaronder een invitational conference van het ministerie van SZW.

Op het gebied van onderwijs en scholing zijn belangrijke stappen gezet. Er is een stageprogramma ontwikkeld voor AIOS bedrijfsgeneeskunde en longziekten en een nieuwe multidisciplinaire cursus (“Adem Arbeid”) opgezet. Ook zijn bestaande e-learningmodules geactualiseerd en congressen en webinars georganiseerd, wat heeft bijgedragen aan kennisdeling en deskundigheidsbevordering.

Technologische innovatie heeft geleid tot de implementatie van een eHealth-applicatie met AI-functionaliteit, waarmee patiënten hun eigen dossier kunnen beheren en delen met zorgverleners. Dit heeft de samenwerking en informatie-uitwisseling verbeterd.

Binnen het domein wetenschap is de multicenter registratiestudie WEL-DONE opgezet, met inmiddels circa 100 geïncludeerde patiënten. Daarnaast zijn aanvullende studies gestart en wetenschappelijke publicaties gerealiseerd. Het netwerk draagt ook bij aan internationale richtlijnontwikkeling en nieuwe onderzoeksaanvragen.

Samenvattend heeft het project geleid tot een versterkte netwerkstructuur, verbeterde samenwerking, innovatieve toepassingen en belangrijke vooruitgang in onderwijs en onderzoek, volledig in lijn met de oorspronkelijke doelstellingen.