Apotheek & Valpreventie 360°: Van Opsporing tot Interventie

Aanleiding

Valincidenten bij ouderen kunnen leiden tot verlies van zelfstandigheid, verminderde kwaliteit van leven en hogere zorgkosten. Medicatiegebruik speelt hierbij een belangrijke rol. Vooral ouderen die valrisicoverhogende medicatie gebruiken lopen een groter risico op vallen en fracturen.

Apotheken beschikken over actuele medicatiegegevens en hebben hierdoor een belangrijke positie om ouderen met een verhoogd valrisico vroegtijdig te signaleren. In de praktijk ontbreekt echter vaak een gestandaardiseerde werkwijze om deze doelgroep actief op te sporen, te screenen en toe te leiden naar passende ondersteuning.

Dit project richt zich op het implementeren van een regionale werkwijze waarin meerdere apotheken samenwerken met zorg- en welzijnspartners. Door medicatieanalyse te combineren met valrisicoscreening en Eforto-knijpkrachtmetingen ontstaat een praktische aanpak voor het vroegtijdig signaleren van ouderen met een verhoogd valrisico. Daarnaast wordt kennis over valpreventie, medicatie, fractuurpreventie, osteoporose en kwetsbaarheid gebundeld en beschikbaar gemaakt voor zorgverleners en patiënten.

Doel

Het doel van het project is het implementeren van een geïntegreerde werkwijze voor het signaleren en beoordelen van valrisico bij patiënten van 65 jaar en ouder binnen de apotheek.

Hierbij worden medicatieanalyse, valrisicotesten en Eforto-knijpkrachtmetingen gecombineerd om medicatiegerelateerde risicofactoren beter in beeld te brengen. Daarnaast wordt een gestructureerd vervolgtraject ingericht in samenwerking met regionale zorg- en welzijnspartners.

Het project heeft tevens tot doel kennis over valpreventie, medicatieveiligheid, fracturen, osteoporose en kwetsbaarheid toegankelijk te maken voor zowel zorgverleners als patiënten.

Aanpak

De deelnemende apotheken ontwikkelen een lokaal zorgpad dat aansluit bij de bestaande ketenaanpak valpreventie in de regio.

Met behulp van een gestandaardiseerd protocol worden patiënten van 65 jaar en ouder met een verhoogd valrisico geïdentificeerd op basis van medicatieanalyse. Deze patiënten worden actief uitgenodigd voor een valrisicotest.

Tijdens het consult worden een valrisicotest en een Eforto-knijpkrachtmeting uitgevoerd. De resultaten worden vastgelegd volgens een uniforme werkwijze en vormen de basis voor gerichte advisering, begeleiding en doorverwijzing.

Daarnaast wordt een digitale kennisbank ontwikkeld met informatie over valpreventie, medicatiegerelateerde risicofactoren, osteoporose, kwetsbaarheid en beschikbare lokale ondersteuning. Ook wordt een webinar georganiseerd over een medicatiegerelateerd onderwerp dat relevant is voor valpreventie.

Tijdens het project wordt tevens verkend of screening kan worden gekoppeld aan de jaarlijkse griepvaccinatie, zodat grotere groepen ouderen op een laagdrempelige manier kunnen worden bereikt.

Na de pilotfase worden de werkwijze en resultaten geëvalueerd en wordt de aanpak geborgd binnen de dagelijkse praktijk van de apotheek.

Samenwerkingspartners

De apotheken werken samen met regionale zorg- en welzijnspartners, waaronder andere apotheken, gemeenten, fysiotherapiepraktijken, thuiszorgorganisaties en lokale loketten voor valpreventie.

Deze samenwerking maakt het mogelijk om signalering, screening, doorverwijzing en opvolging beter op elkaar af te stemmen. De combinatie van farmaceutische expertise, lokale zorgcoördinatie en paramedische ondersteuning draagt bij aan een samenhangende ketenaanpak voor valpreventie.

Verwachte resultaten

Het project resulteert in:

• Een werkbaar protocol voor medicatiegebaseerde valrisicosignalering binnen de apotheek.
• Een screening van de populatie van 65 jaar en ouder op medicatiegerelateerde risicofactoren.
• Minimaal 50 patiënten die deelnemen aan een gecombineerde valrisicotest en Eforto-knijpkrachtmeting.
• Gerichte doorverwijzing van ouderen met een verhoogd valrisico naar passende ondersteuning of interventies.
• Een digitale kennisbank voor zorgverleners en patiënten met informatie over valpreventie, medicatie, osteoporose en kwetsbaarheid.
• Een webinar over een medicatiegerelateerd onderwerp binnen valpreventie.
• Vastgelegde samenwerkingsafspraken met regionale partners.
• Een plan voor borging van de werkwijze binnen de dagelijkse praktijk van de apotheek.

Hiermee wordt een structurele en overdraagbare werkwijze ontwikkeld waarmee apotheken een actieve bijdrage leveren aan het vroegtijdig signaleren en begeleiden van ouderen met een verhoogd valrisico.