Actieonderzoek in Mentale Gezondheidsnetwerken: leren van samenwerken in het verkennend gesprek

In het Integraal Zorgakkoord wordt een Mentale Gezondheidsnetwerk (MGN) gezien als oplossing voor lange wachttijden in de ggz. In een MGN werken ggz, huisartsenzorg en sociaal domein samen om burgers met complexe (mentale) problemen, sneller en indien passend buiten de ggz te helpen. Het Verkennend Gesprek, waarin samen met de zorgvrager de hulpvraag wordt verkend, speelt daarin een centrale rol. Dit project onderzoekt de effecten en werking van het Verkennend Gesprek, in 4 regio’s.

Doel

Dit actieonderzoek heeft als doel inzicht te krijgen in de ervaringen en uitkomsten van het Verkennend Gesprek binnen Mentale Gezondheidsnetwerken. Het onderzoekt of deze gesprekken bijdragen aan passende zorg en kortere wachttijden, zowel direct als op de lange termijn. Daarnaast wordt geanalyseerd welke context- en werkingsfactoren in de verschillende regio’s effect hebben. De opgedane kennis wordt toegepast in de praktijk en vertaald naar aanbevelingen voor verdere ontwikkeling en bredere verspreiding binnen Nederland.

Aanpak/werkwijze

Het onderzoek wordt uitgevoerd in vier regio’s met een actiegerichte en lerende aanpak. Kwantitatieve en kwalitatieve methoden worden gecombineerd: analyse van routinedata, focusgroepen, (narratieve) interviews en een groep cliënten zal worden gevolgd.

Het project wilt leren begrijpen wat werkt, voor wie en onder welke omstandigheden. De opgedane inzichten worden vertaald naar praktische aanbevelingen voor de doorontwikkeling van MGN en het verkennend gesprek, en breed gedeeld met het veld.

Samenwerkingspartners

De NLggz vormt samen met MIND, LHV, InEen, SWN, VNG, ZN en V&VN de begeleidingscommissie. Deze partners zijn al vanaf 2022 betrokken en verantwoordelijk voor de landelijke inhoudelijke kaders voor Mentale Gezondheidsnetwerken. 

Het actieonderzoek wordt door een onderzoeksbureau uitgevoerd in en met 4 regio’s: Midden- en West-Brabant, Noord-Holland-Noord, Rijnmond en Rijk van Nijmegen. In deze regio’s wordt het Verkennend Gesprek op verschillende wijze en op verschillende plaatsen ingezet. Een co-onderzoeker van MIND en zorgvrager-vertegenwoordigers (vanuit cliëntenraden en ervaringsdeskundigen) vanuit de regio’s, borgen dat het perspectief van hulpvragers en naasten centraal staat, zodat de opbrengsten aansluiten bij hun vragen en behoeften.

(Verwachte) Resultaten

Het project levert inzicht op in hoe het Verkennend Gesprek binnen een MGN wordt uitgevoerd, wat het oplevert voor hulpvragers en professionals, en welke factoren bijdragen aan succes. De resultaten worden vertaald naar praktische aanbevelingen voor alle regio’s in Nederland. Eindproducten zijn o.a. een rapportage, infographics, een wetenschappelijk artikel en een webinar. De opbrengsten dragen bij aan betere samenwerking in de regio, snellere en passender ondersteuning voor mensen met mentale problemen, en beleidsontwikkeling op landelijk niveau.

Producten

• Eindrapportage met aanbevelingen voor regio’s en landelijke partijen.
• Infographics: Twee visuele samenvattingen van tussentijdse gespreksrondes.
• Webinar waarin de resultaten en aanbevelingen worden gepresenteerd.
• Handvatten voor regio’s om MGN en VG verder te ontwikkelen.
• Presentaties voor bijeenkomsten en congressen.
• Publicatie van resultaten via de kanalen van de partners van het programmateam MGN en de website www.mentalegezondheidsnetwerken.nl
• Een wetenschappelijk artikel over de uitkomsten van het VG binnen MGN.
• Geanonimiseerde onderzoeksdata uit cohortonderzoek en interviews.