Sterk op de been - de Apotheek als Startpunt voor Valpreventie in Tynaarlo

Aanleiding

De gemeente Tynaarlo kent een sterke vergrijzing en een toenemend aantal ziekenhuisopnames als gevolg van valincidenten. Hoewel de lokale ketenaanpak valpreventie in ontwikkeling is, ontbreekt momenteel nog een structurele rol voor de apotheek binnen deze aanpak.

Apotheken beschikken over actuele gegevens van ouderen die valrisicoverhogende medicatie gebruiken. In de gemeente Tynaarlo betreft dit ruim 2.300 ouderen. Vooral het gebruik van slaapmedicatie en andere valrisicoverhogende geneesmiddelen biedt aangrijpingspunten voor preventie. Deze informatie wordt momenteel nog beperkt benut voor het vroegtijdig signaleren van ouderen met een verhoogd valrisico.

Dit project richt zich op het versterken van de rol van de apotheek binnen de ketenaanpak valpreventie door middel van gerichte signalering, screening en doorverwijzing van ouderen met een verhoogd valrisico.

Doel

Het doel van het project is het realiseren van een datagestuurde werkwijze voor het signaleren en begeleiden van ouderen met een verhoogd valrisico binnen de ketenaanpak valpreventie in Tynaarlo.

Door gebruik te maken van medicatiegegevens worden ouderen met een verhoogd risico vroegtijdig geïdentificeerd. Het project combineert aandacht voor medicatieveiligheid met screening, begeleiding en gerichte doorverwijzing naar passende ondersteuning binnen het medische, fysieke en sociale domein.

Hiermee wordt beoogd de eerste stappen van de ketenaanpak valpreventie te versterken en ouderen te ondersteunen bij het veilig en zelfstandig functioneren.

Aanpak

Het project wordt uitgevoerd in 6 maanden.

In de eerste fase worden via Stichting Farmaceutische Kengetallen (SFK)-software ouderen geselecteerd die mogelijk een verhoogd valrisico hebben op basis van hun medicatiegebruik.

Vervolgens voert het apotheekteam screenings uit met behulp van een knijpkrachtmeting en een valrisicotest. Afhankelijk van de uitkomsten worden passende vervolgstappen ingezet:

• Voorlichting en advies bij een laag risico.
• Verwijzing naar fysiotherapie of valpreventieprogramma's bij een matig risico.
• Verdere beoordeling in samenwerking met de huisarts bij een hoog risico.

Daarnaast worden cliënten ondersteund bij het verantwoord afbouwen van valrisicoverhogende medicatie, zoals slaapmedicatie. Hierbij wordt gebruikgemaakt van leefstijlondersteuning en digitale hulpmiddelen.

De werkwijze wordt geëvalueerd en vervolgens geborgd binnen de reguliere werkprocessen van de apotheek.

Samenwerkingspartners

Het project wordt uitgevoerd in samenwerking met apotheken, huisartsen, praktijkondersteuners ouderenzorg (POH-Ouderen), fysiotherapeuten, buurtsportcoaches en andere lokale partners binnen het sociale domein.

De samenwerking maakt het mogelijk om medicatiebeoordeling, valrisicoscreening, fysieke interventies en ondersteuning in de wijk op elkaar af te stemmen. Daarbij wordt gewerkt met duidelijke afspraken over verwijzing en terugkoppeling, zodat ouderen passend worden begeleid binnen de keten.

Voor ondersteuning bij bewustwording en het afbouwen van valrisicoverhogende medicatie wordt daarnaast gebruikgemaakt van MedicijnWijs (Pharmi). Deze digitale toepassing ondersteunt cliënten tussen contactmomenten door en draagt bij aan eigen regie en therapietrouw.

Verwachte resultaten

Het project resulteert in:

• Een gevalideerd selectieprotocol voor het signaleren van ouderen met een verhoogd valrisico.
• Een multidisciplinair verwijsprotocol met samenwerkingsafspraken tussen ketenpartners.
• Structurele inzet van medicatiegegevens voor vroegsignalering van valrisico.
• Minimaal 25 ouderen die worden doorgeleid naar een volledige valrisicobeoordeling.
• Minimaal 10 ouderen die starten met een begeleid traject voor het afbouwen van valrisicoverhogende medicatie.
• Inzicht in een groot deel van de doelgroep met een verhoogd valrisico op basis van datagestuurde signalering.

Daarnaast levert het project een overdraagbare werkwijze op voor de inzet van de apotheek binnen de ketenaanpak valpreventie. Naar verwachting draagt deze aanpak bij aan een betere vroegsignalering van valrisico, een grotere aandacht voor medicatieveiligheid en een versterkte samenwerking tussen zorg- en welzijnspartners in de gemeente Tynaarlo.