TIP Thuiszorg: Toolbox Infectiepreventie Pilot in de zorg en ondersteuning thuis
Infectiepreventie is essentieel in de thuiszorg om kwetsbare cliënten en zorgprofessionals te beschermen. Door de vergrijzing en de toename van complexe zorg aan huis groeit de groep kwetsbare cliënten. Thuiszorg vindt plaats in sterk wisselende thuisomgevingen, waarin hygiënische omstandigheden, beschikbare middelen en tijd per bezoek aanzienlijk kunnen verschillen. Bestaande richtlijnen zijn vaak ontwikkeld voor ziekenhuizen of verpleeghuizen en sluiten onvoldoende aan bij de dagelijkse werkpraktijk in de thuiszorg.
Uit eerder onderzoek van deze projectgroep bleek dat thuiszorgprofessionals behoefte hebben aan praktische handvatten die hen ondersteunen bij het maken van afwegingen in uiteenlopende thuissituaties. Een toolbox die specifiek is afgestemd op de thuiszorgcontext ontbreekt op dit moment.
Doel
Het doel van deze acceptatie- en bruikbaarheidspilot is een infectiepreventietoolbox voor de thuiszorg co-creatief te ontwikkelen en op haalbaarheid en bruikbaarheid te toetsen. De toolbox ondersteunt thuiszorgprofessionals bij besluitvorming rondom infectiepreventie bij kwetsbare cliënten. Daarnaast brengt de pilot organisatorische randvoorwaarden in kaart. De pilot maakt zichtbaar welke onderdelen van de toolbox aansluiten bij de dagelijkse praktijk, welke aanpassing behoeven en welke organisatorische voorwaarden nodig zijn voor duurzame toepassing. Daarmee levert de pilot concrete leerpunten op voor verdere doorontwikkeling en voor een onderbouwde vervolgstudie naar implementatie, opschaling en effectiviteit.
Werkwijze
Onderzoekers ontwikkelen eerst een prototype-toolbox op basis van eerdere kwalitatieve inzichten en (inter)nationale richtlijnen over infectiepreventie in de thuiszorg. De toolbox bestaat uit 3 componenten:
- Een praatplaat voor cliëntcommunicatie
- Praktijkondersteunende tools voor professionals (zoals kletskaarten, weetjeskaarten)
- Een overzicht van organisatorische randvoorwaarden
De toolbox wordt vervolgens in co-creatie doorontwikkeld via individuele interviews met thuiszorgprofessionals en managers/teamleiders, waarbij de toolbox wordt getoetst op haalbaarheid en bruikbaarheid in de dagelijkse zorgpraktijk. De ontwikkeling wordt geïnformeerd door implementatiewetenschap- en gedragsveranderingstheorie (zoals MIDI-checklist: Meetinstrument voor Determinanten van Innovaties). De feedback wordt geanalyseerd met thematische analyse volgens Braun en Clarke en verwerkt tot een definitieve versie van de toolbox.
Samenwerkingspartners
Het project wordt uitgevoerd door een multidisciplinair team vanuit de Academische Werkplaats Publieke Gezondheid Limburg (samenwerking GGD Zuid-Limburg en Universiteit Maastricht), met expertise op het gebied van infectieziektebestrijding, infectiepreventie, epidemiologie en kwalitatief onderzoek. Er wordt nauw samengewerkt met het Limburgs Infectiepreventie en AMR Zorgnetwerk voor toegang tot het netwerk van thuiszorgorganisaties en voor kennisdeling/disseminatie. Bovendien zullen de onderzoekers streven naar samenwerking, minimaal inhoudelijke afstemming met Vilans, vanwege hun rol op het gebied van infectiepreventie in de thuiszorg, zodat het project aansluit bij bestaande initiatieven in de sector.
Verwachte resultaten
Het project levert 5 concrete deliverables op:
- Een prototype (multicomponent) infectiepreventietoolbox
- Een geoptimaliseerde infectiepreventietoolbox voor de thuiszorgpraktijk
- Een overzicht van organisatorische randvoorwaarden voor toekomstige implementatie en borging
- Een factsheet voor verspreiding binnen de thuiszorgsector
- Een wetenschappelijke publicatie over het ontwikkelproces en de bevindingen.
Hiermee creëert het project voorwaarden voor toekomstige versterking van infectiepreventie in de thuiszorg en biedt het handvatten voor zorgprofessionals, AMR-zorgnetwerken, beleidsmakers en onderzoekers.