Academische Werkplaats Transformatie Jeugd Utrecht

De transitie en transformatie van de Zorg voor Jeugd leidt tot veranderingen in het stelstel. De uitdaging die hierop volgt is dat er een nieuwe professionaliteit is ontstaan in een nieuwe context. Er is sprake van generalistische zorg en de nadruk ligt op duurzame verbetering voor gezinnen en het versterken van de sociale basis. De Leidende principes van het Utrechtse Model voor de zorg voor jeugd - normaliseren, in plaats van problematiseren; het gezin in het dagelijks leven is het uitgangspunt; de inhoud en niet het systeem staat centraal en de veiligheid van het kind vormt altijd de ondergrens - vragen om een nieuwe werkwijze. Het streven is om kennisgericht te werken waarbij de opgave is om ervoor te zorgen dat deze kennis en ervaring geschikt en beschikbaar is in de nieuwe context. Waar nodig kan er sprake zijn van nieuwe kennisontwikkeling. Hier sluit deze Academische Werkplaats Transformatie Jeugd Utrecht op aan. De buurtteams jeugd en gezin van Lokalis zijn in Utrecht de spil van deze vernieuwing en hebben in de werkplaats dan ook een centrale positie. De ambitie van deze werkplaats is om de zorg en ondersteuning voor jeugdigen en gezinnen vernieuwen en verbeteren, zó dat alle jeugdigen zo goed mogelijk kunnen meedoen en gezond en veilig kunnen opgroeien. Wij doen dat door het organiseren van een regionale kennisinfrastructuur voor kennis(co)creatie en kennisuitwisseling waarbij van elkaar wordt geleerd en waarmee evidence-based handelen wordt gestimuleerd.

In het samenwerkingsverband werken praktijkinstellingen samen met cliënten en hun opvoeders, en met onderwijs-, onderzoeks- en kennisinstellingen en beleidsinstanties. In vier projecten wordt samen bestaande kennis benut en nieuwe kennis ontwikkeld. In kortlopende klein-en-fijn projecten werken professionals in praktijkinstellingen en/of studenten (in kader van stage-scriptie onderzoek) samen met onderzoekers via vraagarticulatie aan het opzetten, uitvoeren en beschrijven van een onderzoek.

Het eerste deelproject ‘Gewoon opvoeden versterken’ richt zich op het grensvlak tussen Gewoon Opvoeden (spoor 1) en de Basishulp in de buurtteams (spoor 2) via de vorming van netwerken rondom opgroeien en opvoeden. Om deze wijknetwerken tot stand te brengen, is in drie pilotwijken een Wijkacademie van start gegaan (een groep bewoners die met elkaar aan de slag gaat met thema’s die spelen in de wijk rondom het gewoon opvoeden). Elke Wijkacademie wordt ondersteund door twee professionals. Binnen de werkplaats worden zowel de activiteiten van de Wijkacademies als de samenwerking van de spoor 1 en 2 professionals met onderzoek gevolgd om zo zicht te krijgen op de vraag: Op welke wijze kunnen de Utrechtse wijkprofessionals (spoor 1) en Buurtteams Jeugd en Gezin (spoor 2) in samenwerking met ouders en betrokken burgers het gewoon opvoeden in de wijk versterken?

Het tweede en derde deelproject richten zich op het grensvlak tussen Basishulp (spoor 2) en Aanvullende zorg (spoor 3). De vraagstelling van deze deelprojecten is hoe gedrags- en gezinsproblemen die voorheen buiten de sociale context van gezinnen door specialisten werden behandeld, nu in de wijk met versterking van de eigen kracht van gezinnen en hun sociale netwerk duurzamer behandeld kunnen worden. Hierbij heeft het tweede deelproject ‘Pittige Jaren’ als doel om gezinnen met zeer diverse achtergrond met kinderen met gedragsproblemen actief laten deelnemen aan empowerende oudergroepen in de wijk. Hiermee wil dit project ervoor zorgen dat de gedragsproblemen van de betreffende kinderen afnemen, de sociale en maatschappelijke inbedding verbetert en verwijzing naar gespecialiseerde zorg niet nodig is. In het project staat de vraag centraal op welke wijze de gezinswerkers een rol kunnen spelen bij deze oudergroepen, in samenwerking met aanvullende zorg. Het derde deelproject, het ‘JIM-project’ onderzoekt de succes- en faalfactoren in de samenwerking tussen professionals uit de basishulp (Lokalis), professionals uit de specia