Acute enkelblessures bij voetballende meisjes: het preventieve effect van een voetbal-enkelbrace
De acute enkelblessure is de meest voorkomende blessure binnen het meisjes- en vrouwenvoetbal. Deze blessure kenmerkt zich door een grote herhalingskans en geeft vaak langdurige klachten, zoals pijn, stijfheid en instabiliteit van de enkel. Dit project onderzocht of het dragen van specifieke voetbalenkelbrace een goed middel is om enkelblessures te voorkomen.
In totaal namen 30 amateurvoetbalclubs in de leeftijdscategorie 14 t/m 18 jaar uit KNVB-district West-1 deel aan dit onderzoek. Deze clubs werden als clusters ingeloot in een interventie- (29 teams, 382 spelers) of een controlegroep (24 teams, 334 spelers). De interventiegroep voetbalde gedurende 7 maanden (seizoen 2016-2017) tijdens trainingen en wedstrijden met een voetbalenkelbrace (PSB Kicx) om beide enkels. Deze brace beoogt een goede ondersteuning te geven tegen het verzwikken met behoud van voetbalspecifieke bewegingen.
Alle voetballers vulden bij aanvang van het project een vragenlijst in om inzicht te krijgen in individuele kenmerken. Daarnaast werd bij iedereen een kort lichamelijk onderzoek verricht om een indruk te krijgen over de lenigheid van gewrichten en de mate van balans / actieve stabiliteit. Gedurende het seizoen registreerden de deelnemers wekelijks (via mail of SMS) het aantal trainings- en wedstrijdminuten, het dragen van de enkelbrace(s) en eventuele opgelopen acute enkelblessures.
Aan het einde van de studie bleek dat er bij beide groepen evenveel blessures zijn opgetreden. Het aantal enkelblessures per 1000 uur voetbal was echter lager in de interventiegroep dan in de controlegroep (1.4/1000 versus 2.0/1000 uur voetbal); en ook de groep die met braces heeft gespeeld hadden gemiddeld een korter sportverzuim. Vanuit statistisch opzicht bleken beide verschillen echter onvoldoende groot om significant te zijn.
De belangrijkste reden waarom we bovenstaande conclusies niet ook vanuit statistisch oogpunt konden aantonen, was de therapietrouw onder de jeugdige onderzoeksgroep (o.a. door onvoldoende blessure-inzicht en ervaren discomfort door de enkelbraces). Gedurende de 7 maanden werden de enkelbraces ‘slechts’ de helft (50%) van de voorgeschreven tijd gedragen. Hierdoor hebben ook voetballers uit de interventiegroep blessures opgelopen terwijl ze de beoogde enkelbrace niet droegen. Het project heeft desalniettemin nuttige inzichten opgeleverd ten aanzien van verbeterde voorlichting en vereisten voor preventieve maatregelen.
Verslagen
Eindverslag
De acute enkelblessure is de meest voorkomende blessure binnen het meisjes- en vrouwenvoetbal. Deze blessure kenmerkt zich door een grote herhalingskans en geeft vaak langdurige klachten, zoals pijn, stijfheid en instabiliteit van de enkel. Dit project onderzocht of het dragen van specifieke voetbal-enkelbrace een goed middel is om enkelblessures te voorkomen. In totaal namen 30 amateurvoetbalclubs in de leeftijdscategorie 14 t/m 18 jaar uit KNVB-district West-1 deel aan dit onderzoek. Deze clubs werden als clusters ingeloot in een interventie- (n=29 teams, 382 spelers) of een controlegroep (n=24 teams, 334 spelers). De interventiegroep voetbalde gedurende 7 maanden (seizoen 2016-2017) tijdens trainingen en wedstrijden met een voetbal-enkelbrace (PSB Kicx) om beide enkels. Deze brace beoogt een goede ondersteuning te geven tegen het verzwikken met behoud van voetbal-specifieke bewegingen.
Alle voetballers vulden bij aanvang van het project een vragenlijst in om inzicht te krijgen in individuele kenmerken. Daarnaast werd bij iedereen een kort lichamelijk onderzoek verricht om een indruk te krijgen over de lenigheid van gewrichten en de mate van balans/ actieve stabiliteit. Gedurende het seizoen registreerden de deelnemers wekelijks (via mail of SMS) het aantal trainings- en wedstrijdminuten, het dragen van de enkelbrace(s) en eventuele opgelopen acute enkelblessures.
Aan het einde van de studie bleek dat er bij beide groepen evenveel blessures zijn opgetreden. Het aantal enkelblessures per 1000 uur voetbal was echter lager in de interventiegroep dan in de controlegroep (1.4/1000 versus 2.0/1000 uur voetbal); en ook de groep die met braces heeft gespeeld hadden gemiddeld een korter sportverzuim. Vanuit statistisch opzicht bleken beide verschillen echter onvoldoende groot om significant te zijn.
De belangrijkste reden waarom we bovenstaande conclusies niet ook vanuit statistisch oogpunt konden aantonen, was de therapietrouw onder de jeugdige onderzoeksgroep (o.a. door onvoldoende blessure-inzicht en ervaren discomfort door de enkelbraces). Gedurende de 7 maanden werden de enkelbraces ‘slechts’ de helft (50%) van de voorgeschreven tijd gedragen. Hierdoor hebben ook voetballers uit de interventiegroep blessures opgelopen terwijl ze de beoogde enkelbrace niet droegen. Het project heeft desalniettemin nuttige inzichten opgeleverd ten aanzien van verbeterde voorlichting en vereisten voor preventieve maatregelen.
Deze studie richt zich op de nummer 1 blessure binnen het veldvoetbal: de acute enkelblessure, die gekenmerkt wordt door een grote recidiefkans en chronische restklachten zoals instabiliteit, pijn en stijfheid van de enkel. Wij bestuderen in deze gerandomiseerde gecontroleerde studie (RCT), uitgevoerd door de afdeling Revalidatie, Fysiotherapiewetenschap en Sport van het UMC Utrecht in samenwerking met de KNVB, het effect van het dragen van een specifieke voetbal-enkelbrace (PSB Kicx) ter voorkoming van acute enkelverzwikkingen bij voetballende meisjes.
In mei/juni 2016 heeft de KNVB alle besturen van clubs in district West I met tenminste 1 Onder 17 of Onder 19 meisjesteam aangeschreven met informatie over de studie en uitgenodigd om deel te nemen. Bij getoonde interesse, werden de direct betrokkenen tijdens instructiebijeenkomsten geïnformeerd over de doelstellingen van de studie. Nadien werden de voetbalsters en hun ouders/verzorgers geïnformeerd over de studie.
Het onderzoek wordt uitgevoerd bij ruim 700 amateur meisjes voetballers in de leeftijdscategorie 14-18 jaar en loopt qua interventie van november 2016 tot juni 2017. Voor alle voetbalsters is het onderzoek gestart met het invullen van een basis vragenlijst (met vragen over blessurevoorgeschiedenis, voorkeursbeen, speelpositie en evt. al toegepaste preventieve maatregelen om enkelbandblessures te voorkomen) en een kort lichamelijk onderzoek om een indruk te krijgen over de lenigheid van gewrichten en de mate van balans/ stabiliteit.
In oktober 2016 heeft de loting plaatsgevonden en is de groep verdeeld in een controle en een interventiegroep. De interventiegroep zal gedurende de looptijd van het onderzoek gaan trainen en spelen met voetbal-specifieke enkelbraces aan beide enkels. Bij de controlegroep wordt niet geïntervenieerd.
Gedurende het voetbalseizoen registreren we via geautomatiseerde wekelijkse sms-berichten, of via een online vragenlijst waarbij de link wekelijks wordt gemaild, bij alle voetbalsters het aantal trainings- en wedstrijdminuten, het dragen van de enkelbrace(s) en eventuele opgelopen acute enkelblessures.
Het aantal en de ernst van acute enkelblessures in beide groepen zal aan het einde van de studie met elkaar worden vergeleken.