Mobiele menu

Advies op maat met inzet Eetscore in de transmurale zorgpaden

Projectomschrijving

In dit project is de inzet van de Eetscore in transmurale zorgpaden geoptimaliseerd. Om zo patiënten met een chronische ziekte te ondersteunen in het verkrijgen van een gezond(er) eetpatroon, én om zorgprofessionals te ondersteunen in het bespreekbaar maken van voeding in de zorgpraktijk.

Implementatie van Eetscore in de zorgketen

Zowel in de eerste- als in de tweedelijnszorg zijn pilotprojecten uitgevoerd waarbij de Eetscore wordt ingezet bij geselecteerde patiëntgroepen. In Ziekenhuis Gelderse Vallei wordt de Eetscore ingezet bij patiënten met hypertensie en binnen het hartrevalidatieprogramma. In huisartsenpraktijk Bennekomzorg wordt de Eetscore ingezet bij patiënten met diabetes type 2. De inzet van de Eetscore heeft bewustwording en draagvlak opgeleverd, zowel bij patiënten als bij zorgprofessionals. De Eetscore biedt zorgprofessionals inzicht in voedingsgewoonten van hun patiënten en biedt een handvat om dit bespreekbaar te maken in de zorgpraktijk. Patiënten kunnen zelf aan de slag gaan met het persoonlijke voedingsadvies van de Eetscore om gezond(er) eten in de praktijk te brengen.

Toekomstperspectieven

Naar aanleiding van dit project wordt de Eetscore nu ingezet in zowel de eerste- als in de tweedelijnszorg bij geselecteerde patiëntgroepen. In de toekomst wordt de Eetscore ook getest en uitgerold binnen andere afdelingen en zorginstellingen. De resultaten van dit project hebben veel input opgeleverd voor verdere doorontwikkeling van de Eetscoretool en aanbevelingen voor brede inzet van voeding in transmurale zorgpaden. 

Verslagen


Eindverslag

In 2016 hadden 8,8 miljoen mensen in Nederland één of meerdere chronische ziekten. Met goede voeding is bij deze patiënten gezondheidswinst te behalen. Toch krijgt voedingsadvies in de zorg vooralsnog weinig aandacht en is het vaak geen onderdeel van de behandeling, blijkt uit de Kennissynthese Voeding in de Behandeling van Chronische Ziekten. Ook de Zorgmodule Voeding geeft aan dat het raadzaam is de medische diagnose aan te vullen met een persoonlijk afgestemd voedingsadvies. Een gevalideerd meetinstrument als de Eetscore kan voedingspatronen inzichtelijk en bespreekbaar maken in de zorgpraktijk.

Doel van dit project: optimalisatie van de inzet van Eetscore in transmurale zorgpaden om patiënten met een chronische ziekte te ondersteunen in het verkrijgen van een gezond(er) eetpatroon, én om zorgprofessionals te ondersteunen in het bespreekbaar maken van voeding in de zorgpraktijk.

OVER DE EETSCORE
De Eetscore, ontwikkeld door de afdeling Humane Voeding en Gezondheid van Wageningen University & Research, is een verkorte voedselfrequentievragenlijst die wordt gescoord met de Dutch Healthy Diet (DHD) index 2015. Het is een instrument waarmee de kwaliteit van de voeding kan worden vastgesteld. De Eetscore bepaalt aan de hand van de voedingsinname in welke mate iemand voldoet aan de Richtlijnen Goede Voeding. Op basis van de score wordt een voedingsadvies gegenereerd door de Eetscore dat aangeeft of er op grond van de score ruimte is voor verbetering.

IMPLEMENTATIE VAN EETSCORE IN DE ZORGKETEN
Zowel in de eerste- als in de tweedelijnszorg zijn pilotprojecten uitgevoerd waarbij de Eetscore wordt ingezet bij geselecteerde patiëntgroepen. In Ziekenhuis Gelderse Vallei wordt de Eetscore ingezet bij patiënten met hypertensie en binnen het hartrevalidatieprogramma. In huisartsenpraktijk Bennekomzorg wordt de Eetscore ingezet bij patiënten met diabetes type 2.

De inzet van de Eetscore heeft bewustwording en draagvlak opgeleverd bij patiënten, zorgprofessionals, beroepsgroepen en (zorg)organisaties. De Eetscore biedt zorgprofessionals inzicht in voedingsgewoonten van hun patiënten en biedt een handvat om dit bespreekbaar te maken in de zorgpraktijk. Patiënten kunnen zelf aan de slag gaan met het persoonlijke voedingsadvies van de Eetscore om gezond(er) eten in de praktijk te brengen.

TOEKOMSTPERSPECTIEVEN
Naar aanleiding van dit project wordt de Eetscore nu ingezet in zowel de eerste- als in de tweedelijnszorg bij geselecteerde patiëntgroepen. In de toekomst wordt de Eetscore ook getest en uitgerold binnen andere afdelingen en zorginstellingen. De resultaten van dit project hebben veel input opgeleverd voor verdere doorontwikkeling van de Eetscoretool en aanbevelingen voor brede inzet van voeding in transmurale zorgpaden. Optimalisatie van de adviezen is nodig om deze nog meer op maat te maken zodat deze toepasbaar is voor meerdere doelgroepen. Daarnaast wordt de Eetscore ingebed in eHealth in Ziekenhuis Gelderse Vallei.

In het Register van Zorginstituut Nederland zou de Eetscore passen als onderdeel van een kwaliteits- of informatiestandaard, bijvoorbeeld binnen de Zorgmodule Voeding. Dit traject zal worden opgevolgd, onder andere in nauwe samenwerking met de NVD.

ACHTERGROND
In 2016 leden 8,8 miljoen mensen in Nederland aan één of meerdere chronische ziekten. Met goede voeding is bij deze patiënten veel gezondheidswinst te behalen. Toch krijgt voedingsadvies in de zorg vooralsnog maar weinig aandacht; dergelijk advies maakt geen deel uit van de behandeling, zo komt naar voren in de Kennissynthese Voeding in de Behandeling van Chronische Ziekten. Ook de Zorgmodule Voeding geeft aan dat het raadzaam is de medische diagnose aan te vullen met een persoonlijk afgestemd voedingsadvies. Een gevalideerd meetinstrument als de Eetscore kan hierbij ondersteuning bieden, door voedingsgewoonten van patiënten inzichtelijk en bespreekbaar te maken in de zorgpraktijk. Hierdoor wordt de patiënt in de gelegenheid gesteld om door aanpassingen in de voeding zijn ziekte gunstig te beïnvloeden.

OVER DE EETSCORE
De Eetscore is in 2014 ontwikkeld en gevalideerd door voedingskundigen van de afdeling Humane Voeding en Gezondheid van Wageningen University & Research. De Eetscore beoordeelt aan de hand van een korte, online vragenlijst in hoeverre iemand eet volgens de Richtlijnen Goede Voeding van 2015. Deze informatie wordt vertaald naar voedingsadvies op maat. De Eetscoretool kan zorgverleners inzicht bieden in voedingsgewoonten van patiënten en biedt een handvat om dit bespreekbaar te maken in de zorgpraktijk. Patiënten kunnen zelf aan de slag gaan met dit persoonlijke voedingsadvies met behulp van praktische tips, om de kwaliteit van hun voeding te verbeteren.

Recente pilot-onderzoeken wijzen erop dat de Eetscore kansen biedt voor toepassing in de zorg. De Eetscore werd al getest bij patiënten die positief testten bij de colonscreening en bij ouderen als onderdeel van een homemonitoringssysteem. Huidige toepassingen van Eetscore in de zorg zijn onder meer in NutriProfiel® en het Reuk- en Smaakcentrum®.

DOELSTELLING
Het doel van dit project is: Optimalisatie van de inzet van Eetscore in de transmurale zorg om patiënten met een chronische ziekte te ondersteunen in het verkrijgen van een gezonder eetpatroon.

ONDERZOEKSOPZET
Het project bestaat uit drie onderdelen:
1. De wensen rondom voedingsadvies in kaart brengen, zowel van patiënten als zorgprofessionals.
Het ZonMw-project Eetscore Transmuraal werkt aan de inbedding van de Eetscore in de eerste en tweede lijn. Om dit te bereiken worden evaluaties gedaan onder zowel patiënten als zorgprofessionals uit de eerste- en tweede lijn. Deze worden uitgevoerd met behulp van studenten. De focus ligt hierbij op het evalueren van de huidige voedingszorg. De wensen rondom voedingsadvies worden in kaart gebracht, zowel van patiënten als van zorgprofessionals.

2. ‘Proof of Principle study’: systematische (proces)evaluatie van de toepassing van de Eetscore bij patiënten met hypertensie
In Ziekenhuis Gelderse Vallei worden pilotprojecten uitgevoerd met als doel de inzet van de Eetscore te optimaliseren. Vanaf 1 september is een Proof of Principle studie gestart op de polikliniek Interne Geneeskunde van Ziekenhuis Gelderse Vallei bij nieuwe patiënten met hypertensie. Deelnemers vullen de Eetscore in, én evalueren na een aantal dagen hun ervaringen met de Eetscore. Samen met zorgprofessionals wordt geëvalueerd hoe de Eetscore breed ingezet kan worden. “Het implementeren van de Eetscore zie ik als een kans om op een gestructureerde manier meer aandacht te schenken aan voedingsgerelateerde factoren van hypertensie”, aldus Remy Bemelmans, internist-vasculair geneeskunde.

3. Kennis delen met relevante partijen
Door afstemming met vele organisaties willen we inzetbaarheid van de Eetscore zo breed mogelijk maken. Voor dit project werken we samen met experts van Wageningen University & Research en zorgprofessionals van Ziekenhuis Gelderse Vallei. Huisartsen Gelderse Vallei is betrokken voor implementatie in de eerste lijn. Ook via Arts & Voeding blijkt al de nodige interesse voor de Eetscore: “De Eetscore zou een goede aanvulling kunnen bieden op de bestaande analyses

Samenvatting van de aanvraag

In de hele levenscyclus is goede voeding van belang voor behoud van gezondheid en het voorkomen van (chronische) aandoeningen en ziekten. In 2014 hadden 8,2 miljoen mensen in Nederland een of meerdere chronische ziekten. In toenemende mate is er aandacht voor het belang van een gezond eetpatroon bij mensen die leven met een chronische ziekte. Met goede voeding kan gezondheidswinst worden behaald. Deze ontwikkelingen worden gevoed door een toenemend wetenschappelijk inzicht en een brede maatschappelijke belangstelling voor gezondheid, leefstijl en voeding. In 2015 werden de nieuwe Richtlijnen Goede Voeding uitgebracht door de Gezondheidsraad. Echter in de huidige behandelrichtlijnen van chronische ziekten worden voedingsadviezen vrijwel niet ingezet (bron Kennissynthese). De Zorgmodule Voeding benoemt dat de medische diagnose wordt aangevuld met de persoonlijke voedingszorgbehoefte. Een gevalideerd meetinstrument als de Eetscore kan voedingspatronen inzichtelijk en bespreekbaar maken in de zorgpraktijk. De Richtlijnen Goede voeding vormen het uitgangspunt van voedingsadviezen in de behandelrichtlijnen eventueel aangevuld met ziekte-specifieke aanpassingen. Dit project heeft als doel de optimalisatie van de inzet van Eetscore in de transmurale zorg. Hiermee wordt beoogd om patiënten met een chronische ziekte (hart- en vaatziekten, diabetes mellitus, nierziekten, COPD, maag-darm-leveraandoeningen, oncologie) te ondersteunen in een gezonder eetpatroon. De Richtlijnen Goede voeding vormen het uitgangspunt van voedingsadviezen in de behandelrichtlijnen met indien nodig ziekte-specifieke aanpassingen. De Eetscore is een korte gevalideerde vragenlijst die beoordeelt in welke mate iemand voldoet aan de Richtlijnen Goede Voeding. Eerder onderzoek heeft aangetoond dat met de Eetscore verbetering van het eetpatroon kan worden bereikt. De Kennissynthese Voeding in de Behandeling van Chronische Ziekte benadrukt dat voor alle mensen met een aandoening het van belang is dat goede voeding de basis vormt en dat voor veel patiënten hier brede gezondheidswinst te behalen is. De Eetscore past in de Zorgmodule Voeding (www.artsenwijzerdietetiek.nl). Aanvullend onderzoek is nodig voor optimale implementatie van de Eetscore in de transmurale zorg en op communicatie van de adviezen; wie neemt de Eetscore af, worden de resultaten multidisciplinair besproken, wat is nodig om Eetscore beschikbaar te maken in online zorgomgevingen, hoe zorgt men voor een optimale voedingszorg bij patiënten waarbij aanpassingen van de RGV nodig zijn. In dit project van de Alliantie Voeding in de Zorg wordt expertise ingebracht door Ziekenhuis Gelderse Vallei (Voedingsziekenhuis), Wageningen Universiteit, de Nederlandse Vereniging van Diëtisten. Koepelorganisaties zoals Patiënten federatie Nederland, Zorgverzekeraars Nederland, NVZ en LHV/NHG zullen worden betrokken. Er zal afstemming zijn met relevante en geïnteresseerde organisaties zoals Maag-, Lever-, Darmstichting, Diabetes Fonds, Nederlandse Hartstichting, Wereld Kanker Onderzoeksfonds Beoogde resultaten in dit project zijn: - Inzichten over aansluiting Eetscore op de wensen van de patiënt en zorgprofessional en advies opstellen voor effectieve implementatie en de rollen van professionals in transmurale zorgpaden. - Overleg met en betrokkenheid van relevante beroepsgroepen en patiënten en voorstel tot opname van een gevalideerd meetinstrument dat het voedingspatroon monitort en advies geeft. Hiermee zullen we aan het Zorginstituut Nederland meetinstrumenten aanleveren voor de Zorgmodule voeding om gezonde voeding bij chronisch zieken te bevorderen.

Onderwerpen

Kenmerken

Projectnummer:
516012509
Looptijd: 100%
Looptijd: 100 %
2018
2019
Gerelateerde subsidieronde:
Projectleider en penvoerder:
Ir. M. Menkveld-Beukers
Verantwoordelijke organisatie:
Alliantie Voeding in de Zorg