Achtergrond afbeelding Achtergrond afbeelding darkmode

Always look on the bright side of life Increasing emotional resilience in adolescents by training cognitive processes to prevent anxiety and depression

In dit project werden verschillende online computertrainingen ter preventie van angst en depressie  bij jongeren onderzocht. Jongeren die kwetsbaar zijn voor dit soort klachten, richten hun aandacht vaak automatisch op negatieve informatie en interpreteren situaties snel negatief. Doel van de trainingen was jongeren te leren de wereld door een positievere bril te bekijken. De trainingen zijn onderzocht bij grote groepen middelbare scholieren met én zonder klachten. Na twee typen training hadden jongeren meer aandacht voor positieve informatie of interpreteerden zij informatie positiever. Ook hadden jongeren na de training minder last van angst- en depressieve klachten. Dit laatste gold echter ook voor jongeren die een zogenaamde ‘placebo’ (nep)training of helemaal geen training gevolgd hadden. Daarnaast vonden jongeren de trainingen saai en begrepen ze niet goed hoe het hen zou kunnen helpen. Het lijkt op dit moment dan ook niet zinvol deze trainingen in te zetten in de praktijk.

Producten

Titel: Online attentional bias modification training targeting anxiety and depression in unselected adolescents: Short- and long-term effects of a randomized controlled trial
Auteur: de Voogd, E.L., Wiers, R.W., Prins, P.J.M., de Jong, P.J., Boendermaker, W.J., Zwitser, R.J., Salemink, E.
Magazine: Behaviour Research and Therapy
Titel: Visual search attentional bias modification reduced social phobia in adolescents
Auteur: De Voogd, E.L., Wiers, R.W., Prins, P.J.M., Salemink, E.
Magazine: Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry
Link: http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0005791613001031
Titel: Het leven van de zonnige kant bekijken. Aandachtstraining voor angst bij kinderen en jongeren.
Auteur: de Voogd, E.L., & Salemink, E.
Magazine: Gedragstherapie
Link: https://www.tijdschriftgedragstherapie.nl/inhoud/tijdschrift_artikel/TG-2014-2-2
Titel: Always look on the bright side of life?
Auteur: E.L. de Voogd
Link: http://hdl.handle.net/11245/1.545658

Verslagen


Eindverslag

In dit project werd een online computertraining ter preventie van angst en depressie bij jongeren onderzocht. Het doel was om hen weerbaarder te maken tegen stress en negatieve gevoelens. Jongeren die kwetsbaar zijn voor angstige en sombere gevoelens, richten hun aandacht vaak automatisch op negatieve informatie (aandachtsbias) en hebben de neiging onduidelijke situaties negatief te interpreteren (interpretatiebias). Ook hebben zij vaak problemen bij het controleren van hun gedachten en gevoelens. De training richtte zich op het veranderen van deze vaak onbewuste en automatische (impliciete) cognitieve processen.
We onderzochten verschillende typen online training. Deze bestonden uit eenvoudige computertaken om jongeren te leren de wereld door een positieve bril te bekijken en meer controle uit te oefenen over hun denken. Zo moesten zij bijvoorbeeld positieve gezichten zoeken tussen een groep gezichten met negatieve emoties, of verhaaltjes lezen en afmaken waarin een onduidelijke, ambigue situatie steeds positief geïnterpreteerd moest worden.
In een eerste studie zijn de effecten van vier verschillende vormen van training onderzocht bij 681 middelbare scholieren (11-18 jaar oud). Jongeren werden door middel van loting ingedeeld in één van de trainingsgroepen, gericht op aandachtsbias, interpretatiebias of cognitieve controle (werkgeheugen in een emotionele context), óf in één van de placebo controle groepen. Jongeren volgden gedurende vier weken een online training, bestaande uit 8 sessies van ongeveer 15 minuten. Voor- en na de trainingsperiode werden op school computertaken en vragenlijsten afgenomen. Na 3, 6 en 12 maanden follow-up werden opnieuw vragenlijsten ingevuld.
De twee typen training die in deze studie enig effect leken te hebben (gericht op aandacht- en interpretatiebias), zijn verder onderzocht in een tweede studie bij 227 jongeren met licht tot sterk verhoogde emotionele klachten. Daarnaast is nog een nieuwe vorm van training onderzocht, die zich niet alleen op interpretaties, maar ook op een levendige positieve beeldvorming richtte. Ook werd een groep toegevoegd die geen training ontving, maar wel aan alle metingen meedeed. Jongeren volgden wederom 4 weken training en werden onderzocht voor en na de training en na 3 en 6 maanden follow-up. Direct na de training werd hen tevens gevraagd de trainingen te evalueren.

“Always look at the bright side of life” – Deel II
In dit project werd een online computertraining ter preventie van angst en depressie bij jongeren onderzocht. Het doel was om hen weerbaarder te maken tegen stress en negatieve gevoelens. Jongeren die kwetsbaar zijn voor angstige en sombere gevoelens, richten hun aandacht vaak automatisch op negatieve informatie en hebben de neiging onduidelijke situaties negatief te interpreteren. De training richtte zich op het veranderen van deze processen. Door verschillende computertaken leerden jongeren de wereld door een positievere bril te bekijken. In een eerste studie zijn de effecten van verschillende vormen van training onderzocht bij bijna 700 middelbare scholieren. De twee typen training die in deze studie enig effect leken te hebben (visual search aandacht en interpretatiebias), zijn verder onderzocht in een tweede studie bij 227 jongeren met licht tot sterk verhoogde emotionele klachten. Deze (visual search) aandacht- en interpretatietraining bleken de angst- en depressieve klachten significant te verminderen ten opzichte van een groep die geen training ontving, maar niet ten opzichte van een placebo training. Wel werd alleen na de daadwerkelijke training een positief effect gevonden op de wijze van informatieverwerking. Een nieuwere variant van de interpretatietraining had geen effect op informatieverwerking of emotionele klachten. Uit een evaluatielijst blijkt dat de jongeren de training wel duidelijk, maar niet leuk vinden, m.n. door de eentonigheid. Daarnaast is voor hen onduidelijk hoe de training hen zou kunnen helpen. Op dit moment doen zij nog mee met follow-up metingen. Op basis van ouderrapportage over zorggebruik zal ook de kosteneffectiviteit onderzocht worden.

Snel naar

Kenmerken

  • Projectnummer:
    200210010
  • Looptijd: 100%
    Looptijd: 100 %
    2011
    2017
  • Gerelateerde programma's:
  • Gerelateerde subsidieronde:
  • Projectleider en penvoerder:
    Dr. E. Salemink
  • Verantwoordelijke organisatie:
    Universiteit van Amsterdam