BeNeDuctus Trial
Bij te vroeg geboren baby’s kan de normale sluiting van de ductus arteriosus gestoord zijn, waardoor dit bloedvat tussen de longslagader en de aorta openblijft (PDA). Het bloedvat kan zich naderhand alsnog spontaan sluiten, maar er wordt verondersteld dat het openblijven tot complicaties kan leiden. Mogelijke gevolgen zijn beschadiging van hersenen, longen en/of darmen of overlijden. Om die reden kiezen medici er vaak voor om een PDA medicamenteus of operatief te sluiten, echter resulteerde dat niet in minder complicaties. Dit leidt tot veel discussie over wat de beste behandeling van een PDA is. Is behandelen mogelijk kwalijker dan de kwaal?
In een Europees samenwerkingsverband is een studie verricht, waarbij een afwachtend beleid is vergeleken met actieve sluiting van de ductus. Uit dit onderzoek is gebleken dat een afwachtend beleid niet slechter is dan vroege medicamenteuze behandeling en zelfs tot minder chronische longproblemen lijkt te leiden, vooral bij jongens.
Richtlijn
Bekijk de bijbehorende richtlijn in de FMS Richtlijnendatabase.
Producten
Auteur: Tim Hundscheid, Wes Onland, Elisabeth M W Kooi, Daniel C Vijlbrief, Willem B de Vries, Koen P Dijkman, Anton H van Kaam, Eduardo Villamor, André A Kroon, Remco Visser, Susanne M Mulder-de Tollenaer, Barbara De Bisschop, Peter H Dijk, Daniela Avino, Catheline Hocq, Alexandra Zecic, Marisse Meeus , Tessa de Baat, Frank Derriks, Tine B Henriksen, Kasper J Kyng, Rogier Donders, Debbie H G M Nuytemans, Bart Van Overmeire, Antonius L Mulder, Willem P de Boode; BeNeDuctus Trial Investigators
Magazine: New England Journal of Medicine
Link: https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMoa2207418
Auteur: Tim Hundscheid, Rogier Donders, Wes Onland, Elisabeth M W Kooi, Daniel C Vijlbrief, Willem B de Vries, Debbie H G M Nuytemans, Bart van Overmeire, Antonius L Mulder, Willem P de Boode; BeNeDuctus trial study group
Magazine: Trials
Link: https://doi.org/10.1186/s13063-021-05594-x
Verslagen
Eindverslag
Wanneer een kind nog niet is geboren, heeft hij of zij de longen nog niet nodig, omdat de zuurstofvoorziening en koolzuurafgifte via de moederkoek (placenta) plaatsvindt. Omdat de longen voor de geboorte dus feitelijk niet gebruikt worden en het bloed dus niet door de longen hoeft te stromen, wordt het via een speciaal bloedvat doorgesluisd naar de rest van het lichaam. Dit bloedvat heet de ‘ductus arteriosus’, ook wel ‘ductus Botalli' of kortweg ‘ductus’ genoemd. Direct na de geboorte is een baby afhankelijk van een goede longfunctie, aangezien zuurstofopname en koolzuurafgifte niet meer via de placenta kan plaatsvinden. Omdat een pasgeborene direct na geboorte wel afhankelijk is van de longfunctie voor de uitwisseling van zuurstof en koolzuur, moeten de longen vanaf dat moment wel goed doorbloed worden. Daarom zal de ductus onder normale omstandigheden na de geboorte vanzelf dicht gaan. Deze natuurlijke sluiting van de ductus kan uitblijven bij te vroeg geboren kinderen. Deze situatie wordt een ‘persisterende ductus arteriosus’ genoemd, afgekort PDA. In het verleden veronderstelde men dat een PDA een risicofactor is voor het optreden van ernstige complicaties bij te vroeg geboren kinderen, zoals bijvoorbeeld chronische longaandoening (‘bronchopulmonale dysplasie’), hersenbloeding, darmontsteking (‘necrotiserende enterocolitis’) en een gestoorde nierfunctie. Daarom wordt over het algemeen nog getracht de ductus te sluiten met behulp van medicijnen. Wanneer het niet lukt om met medicijnen de ductus te sluiten, kan overwogen worden de ductus met een operatie te sluiten. Er zijn recente aanwijzingen dat het actief sluiten van de PDA niet zorgt voor een afname van de genoemde ernstige complicaties. Hierdoor is er over de hele wereld veel discussie ontstaan of de PDA wel behandeld moet worden, of dat je juist afwachtend moet zijn. Deze afwachtende houding wordt op een aantal afdelingen al toegepast, maar er zijn ook nog afdelingen die de PDA snel behandelen. Geen van beide afdelingen kan met zekerheid zeggen dat zij de beste behandeling uitvoeren. Kortom, niemand weet welke manier van behandelen het beste is voor te vroeg geboren baby’s met een PDA. Deze gerandomiseerde studie wordt verricht in een samenwerkingsverband van alle Nederlandse en een aantal buitenlandse neonatale intensive care afdelingen. Het doel van dit onderzoek is om te bepalen of het niet geven van medicijnen om de ductus te sluiten, even goed is als het wel toedienen van deze medicatie bij te vroeg geboren kinderen (minder dan 28 weken zwangerschapsduur). Wanneer behandeling van een PDA niet nodig zal blijken te zijn, kunnen de mogelijke bijwerkingen van de medicijnen en de grote belasting van een eventuele operatie voorkomen worden.
Uit dit onderzoek is gebleken dat een afwachtend beleid niet slechter is dan vroege medicamenteuze behandeling en zelfs tot minder chronische longproblemen lijkt te leiden, vooral bij jongens.