Brede implementatie van een kosteneffectieve app voor vrouwen met ongewild urineverlies
Ongeveer 1 miljoen vrouwen in Nederland hebben ongewenst urineverlies: incontinentie. De URinControl app helpt vrouwen bij de behandeling van incontinentie. Eerder toonden wij aan dat de app net zo goed is als zorg via de huisarts. Gebruik van de app is bovendien goedkoper. Het helpt veel vrouwen om zonder hulp van een dokter toch hun probleem te behandelen. In dit project willen we ervoor zorgen dat nog veel meer vrouwen de app kunnen gebruiken. Daarvoor werken we samen met patiënten, huisartsen, apothekers en leveranciers van incontinentiemateriaal. Toegang tot de app wordt makkelijker gemaakt. Teksten en reclamematerialen worden zo nodig aangepast in overleg met Pharos. Hierdoor kunnen ook vrouwen met lage(re) gezondheidsvaardigheden de app beter gebruiken. Daarnaast lanceren we een publiekscampagne en brengen wij de app onder de aandacht via wachtkamerschermen, apothekers en leveranciers van incontinentiematerialen.
Producten
Link: https://urincontrol.nl/wp-content/uploads/2024/04/Toetsrapport-URinControl-Kenniscentrum-Digitale-Zorg.pdf
Link: https://www.urincontrol.nl/wp-content/uploads/2023/06/Totaal_verslag-Knelpuntanalyse-URinControl-4All.pdf
Auteur: Anke Lambooij Instituut Verantwoord Medicijngebruik
Magazine: Huisartsenservice
Auteur: Anne Loohuis, Marco Blanker
Magazine: Huisarts en Wetenschap
Link: https://www.henw.org/artikelen/app-behandeling-voor-urineverlies-zoekt-vrouw
Link: https://www.medicijngebruik.nl/scholing/e-learning/5365
Link: https://www.medicijngebruik.nl/fto-voorbereiding/fto-werkmaterialen/fto-module-presentatie/5369/urine-incontinentie-urincontrol
Auteur: Isabelle Nathalie de Groot
Auteur: Suzanne Velthuijs
Auteur: Pharos: Het landelijk expertisecentrum gezondheidsverschillen.
Link: https://www.youtube.com/watch?v=i48Xg72gZjA
Verslagen
Eindverslag
Achtergrond
Urine-incontinentie treft naar schatting 1 miljoen vrouwen in Nederland. Door schaamte of onbekendheid met behandelopties vraagt slechts een klein deel van hen hulp. Vrouwen die wel zorg zoeken, krijgen die vaak niet optimaal. Zo wordt blaas- of bekkenbodemtraining regelmatig niet aangeboden.
De URinControl-app biedt zelfzorg voor vrouwen met urineverlies. De app bevat informatie en een oefenprogramma en is gratis beschikbaar in Nederland. Onderzoek laat zien dat de app effectief is en kosten bespaart. Toch is landelijke implementatie nog niet bereikt. Daarnaast is de app nog onvoldoende toegankelijk voor vrouwen met lage gezondheidsvaardigheden.
Doelstelling
Het doel van dit project is de landelijke implementatie van de URinControl-app voor alle vrouwen met urineverlies, met als einddoel 50.000 downloads. De subdoelen zijn het vergroten van het gebruik in de algemene populatie, het structureel opnemen van de app in de zorg en het verbeteren van de toegankelijkheid voor vrouwen met lage gezondheidsvaardigheden en voor oudere vrouwen.
Onderzoeksdesign en projectopzet
Dit implementatieproject maakt gebruik van het EPIS-model en aanvullende implementatiekaders. De doelgroep van de URinControl-app bestaat uit volwassen vrouwen met stress-, urgency- of gemengde urine-incontinentie. De implementatie richt zich op alle partijen die betrokken zijn bij zorg voor vrouwen met urineverlies, zoals zorgverleners, zorgverzekeraars en maatschappelijke organisaties.
Het project bestaat uit vier fasen: oriëntatie, voorbereiding, campagne en evaluatie. Data worden verzameld via gebruiksstatistieken, gebruikersfeedback en vragenlijsten onder huisartsen, apothekers en hulpmiddelenleveranciers. De evaluatie richt zich op het aantal downloads, de effectiviteit van de app en het effect van de ingezette implementatiestrategieën.
Interventies
De interventies bestaan uit de URinControl-app en de ingezette implementatiestrategieën tijdens de campagne. Deze strategieën zijn ontwikkeld op basis van een knelpuntanalyse onder zorgverleners.
De implementatie omvat onder andere (sociale) mediacampagnes, opname in richtlijnen en op websites zoals Bijsluiter Plus en Kijksluiter, de inzet van e-learnings en FTO-materialen en verbeteringen in de vindbaarheid in de appstore. Voor kwetsbare doelgroepen is de app getest en aangepast onder begeleiding van Pharos.
Resultaten
De URinControl-app is nu 40.000 keer gedownload. Na zes weken gebruik ervaarden gebruikers een significante afname van klachten (gemiddeld -0.66 ICIQ-UI-SF); 43,3% rapporteerde verbetering. De effectiviteit werd versterkt bij ernstigere klachten, kortere klachtenduur en werving via zorgverleners. Er was niet één implementatiestrategie die de overhand had. Werving via Thuisarts.nl, zorgverzekeraars, zorgverleners en verschillende (online) informatiekanalen over urineverlies gaven een stabiele aanwas met pieken bij media-aandacht. De combinatie van acties via diverse stakeholders is cruciaal en leidde tot een groter effect.
Discussie
De URinControl-app is een passende behandeling voor vrouwen met urineverlies in de real-world setting. Het project URinControl- 4All toont dat digitale zelfzorg bij urineverlies effectief én implementeerbaar is in de dagelijkse praktijk. Sterke kanten van het project zijn de brede implementatierichting (zowel in zorg én maatschappij, online én offline) en door de inclusiviteit (anderstaligen en laaggeletterden). Daarnaast kaart dit project ook barrieres in het zorglandschap en draagt het bij aan de stap naar structurele financiering van digitale gezondheidsapps. Beperkingen liggen in de incomplete dataverzameling en het niet kunnen koppelen van downloads aan specifieke wervingsacties, ook was betrokkenheid van apotheek- en materialenleveranciers beperkt, ondanks initeel enthousiasme. In de toekomst zijn belangrijke onderwerpen de in-app dataverzameling, adherence en personalisatie van zelfzorg. Verdere opschaling en echte transformatie van continentiezorg is kansrijk door structurele inbedding en duurzame ondersteuning.