Cost-effectiveness of a modified intensive lifestyle intervention and chronic disease management in severely obese children and adolescents (HELIOS).

Waarschijnlijk zijn 12.000 tot 20.000 Nederlandse kinderen en adolescenten ernstig obees. Dit veroorzaakt grote gezondheidsrisico’s. Onder andere op diabetes type 2. Er bestaat geen bewezen (kosten-)effectieve behandelingen voor deze aandoening. Waarschijnlijk is intensieve, gespecialiseerde behandeling noodzakelijk. Deze studie vergeleek drie behandelingen: 1) een behandeling waarbij patiënten zes maanden lang op werkdagen werden opgenomen in het ziekenhuis, 2) een behandeling waarbij patiënten twee maanden lang op werkdagen werden opgenomen, en daarna vier maanden elke tweede week twee dagen, en 3) 1 jaar lang de gebruikelijke zorg (wachtlijstgroep). Behandeling 1) en 2) waren gericht op leefstijl, met in het tweede halfjaar een aantal ‘motivatiesessies’. De studie vergeleek de (kosten-)effectiviteit van de behandelingen, evenals de psychologische kenmerken van kinderen en ouders die samenhangen met een succesvolle behandeling.

Na een jaar was de effectiviteit (afname in gewicht) van de variant met 6 maanden opname groter dan die met 2 maanden opname. In de wachtlijstgroep was geen verbetering te zien. Een jaar na de behandeling (dus 2 jaar na start) was er geen verschil meer in de effecten van de twee intensieve programma's maar de kosten van de langere opname waren substantieel hoger. Het korte opname programma was daarom kosten-effectiever. De kwaliteit van leven bij de intensief behandelde groepen was aanzienlijk verbeterd na behandeling en ook na follow-up. Voor kinderen met ernstige obesitas die in de 2e lijn zonder succes uitbehandeld zijn kan een intensief programma met opname succesvol zijn. De kwaliteit van leven kan substantieel verbeteren. Er dient echter wel een goed nabehandelingsprogramma (terugvalpreventie) te zijn.

Richtlijn

De studieresultaten zijn opgenomen in de bijbehorende richtlijn in de FMS Richtlijnendatabase

Producten

Titel: One-year effects of two intensive inpatient treatments for severely obese children and adolescents
Auteur: Sabine Makkes 1, Carry M Renders 1, Judith E Bosmans 1, Olga H van der Baan-Slootweg 2, Trynke Hoekstra 1 3, Jacob C Seidell 4 5
Magazine: BMC Pediatr. 2016 Aug 2: 16: 120
Link: https://doi.org/10.1186/s12887-016-0659-x
Titel: Health-Related Quality of Life in Children and Adolescents with Severe Obesity after Intensive Lifestyle Treatment and at 1-Year Follow-Up
Auteur: Meeke Hoedjes 1, Sabine Makkes, Jutka Halberstadt, Hanneke Noordam, Carry M Renders, Judith E Bosmans, Olga H van der Baan-Slootweg, Jacob C Seidell
Magazine: Obes Facts. 2018; 11(2)
Link: https://doi.org/10.1159/000487328
Titel: Cost-effectiveness of intensive inpatient treatments for severely obese children and adolescents in the Netherlands; a randomized controlled trial (HELIOS)
Auteur: Sabine Makkes 1, Jutka Halberstadt, Carry M Renders, Judith E Bosmans, Olga H van der Baan-Slootweg, Jacob C Seidell
Magazine: BMC Public Health. 2011 Jun 30: 11: 518
Link: https://doi.org/10.1186/1471-2458-11-518
Titel: Economic Evaluation of Intensive Inpatient Treatments for Severely Obese Children and Adolescents
Auteur: Sabine Makkes,a Johanna M. van Dongen,a Carry M. Renders,a Olga H. van der Baan-Slootweg,b Jacob C. Seidell,a,* and Judith E. Bosmansa
Magazine: Obes Facts. 2017 Nov; 10 (5)
Link: https://doi.org/10.1159%2F000458759
Titel: The association of eating styles with weight change after an intensive combined lifestyle intervention for children and adolescents with severe obesity
Auteur: Jutka Halberstadt 1, Tatjana van Strien 2, Emely de Vet 3, Iris Eekhout 4, Caroline Braet 5, Jacob C Seidell 6
Magazine: Appetite. 2016 Apr 1: 99
Link: https://doi.org/10.1016/j.appet.2015.12.032
Titel: The role of self-regulating abilities in long-term weight loss in severely obese children and adolescents undergoing intensive combined lifestyle interventions (HELIOS); rationale, design and methods
Auteur: Jutka Halberstadt 1, Sabine Makkes, Emely de Vet, Anita Jansen, Chantal Nederkoorn, Olga H van der Baan-Slootweg, Jacob C Seidell
Magazine: BMC Pediatr. 2013 Mar 25: 13: 41
Link: https://doi.org/10.1186/1471-2431-13-41
Titel: Cardiometabolic risk factors and quality of life in severely obese children and adolescents in The Netherlands
Auteur: Sabine Makkes 1, Carry M Renders, Judith E Bosmans, Olga H van der Baan-Slootweg, Jacob C Seidell
Magazine: BMC Pediatr. 2013 Apr 22: 13: 62
Link: https://doi.org/10.1186/1471-2431-13-62

Verslagen


Eindverslag

Behandeling van kinderen en adolescenten met ernstige obesitas die onvoldoende baat hebben van intensieve behandeling in 1e of 2e lijn kunnen deelnemen aan een intensief behandelingstraject met opname in een gespecialiseerd centrum. In dit onderzoek is een behandeling van een jaar met 2 of 6 maanden opname vergeleken. Na een jaar was de effectiviteit (afname in SD-BMI) van de variant met 6 maanden opname groter dan die met 2 maanden opname. In een wachtlijstgroep was geen verbetering te zien. Een jaar na de behandeling (dus 2 jaar na start) was er geen verschil meer in de effecten van de twee intensieve programma's maar de kosten van de langere opname waren substantieel hoger. Het korte opname programma was daarom kosten-effectiever. De kwaliteit van leven bij de intensief behandelde groepen was aanzienlijk verbeterd na behandeling en ook na follow-up. Er werden geen individuele psychologische factoren gevonden die lange-termijn gewichtsverlies of behoud voorspelden. De resultaten en behandelalternatieven zijn opgenomen in een addendum van de zorgstandaard obesitas. Conclusies: voor kinderen met ernstige obesitas die in de 2e lijn zonder succes uitbehandeld zijn kan een intensief programma met opname succesvol zijn. Er dient echter wel een goed nabehandelingsprogramma (terugvalpreventie) te zijn. De kwaliteit vanb leven kan substantieel verbeteren.
Toelichting: alle 80 beoogde kinderen en adolescenten voor het onderzoek naar de kosteneffectiviteit zijn geworven , gerandomiseerd en ingestroomd in de behandeling. Daarnaast zijn 40 extra, niet-gerandomiseerde, adolescenten geworven en ingestroomd in de behandeling t.b.v. het psychologisch onderzoek. Inclusie van kinderen voor de controlegroep via het Slotervaartziekenhuis loopt; op dit moment zijn 17 van de beoogde 20 kinderen geïncludeerd.

Kenmerken

Projectnummer:
170992001
Looptijd: 100%
2009
2014
Gerelateerde programma's:
Gerelateerde subsidieronde:
Projectleider en penvoerder:
Prof. dr. ir. J.C. Seidell
Verantwoordelijke organisatie:
Vrije Universiteit Amsterdam