De kracht van samenwerken - Participatiehub Zeeland

Zeeland staat voor grote uitdagingen op het gebied van zorg, welzijn en leefbaarheid. De provincie vergrijst snel, terwijl personeelstekorten in zorg en welzijn toenemen. Veel inwoners ervaren eenzaamheid, gezondheidsproblemen of moeite om passende ondersteuning te vinden, vooral in kleine kernen en het buitengebied. Tegelijkertijd is er in Zeeland veel betrokkenheid en bereidheid van inwoners om mee te denken en bij te dragen aan oplossingen.

In de afgelopen jaren zijn belangrijke stappen gezet, zoals het Burgerberaad Zorg Zeeland en het Inwonerakkoord Zorg Zeeland. Toch blijft inwonerparticipatie vaak tijdelijk, versnipperd of projectmatig. De Participatiehub Zeeland is opgezet om hier verandering in te brengen: als een regionale infrastructuur waarin inwoners, organisaties en beleidsmakers structureel samenwerken aan beleidsparticipatie in zorg, welzijn en het sociaal domein. De hub bouwt voort op bestaande netwerken en het platform Denk Mee Zorg Zeeland.

Doel

Het doel van de Participatiehub Zeeland is om inwonerparticipatie duurzaam, gelijkwaardig en structureel te organiseren. Inwoners worden niet alleen geraadpleegd, maar actief betrokken bij het signaleren van vraagstukken, het ontwikkelen van oplossingen en het verbeteren van beleid en uitvoering. Daarmee draagt de hub bij aan beter passend beleid, sterkere gemeenschappen en toekomstbestendige zorg en ondersteuning in Zeeland.

Aanpak/werkwijze

De Participatiehub Zeeland is geen los project, maar een werkwijze en samenwerkingsvorm. De hub brengt drie perspectieven samen: inwoners, uitvoerende professionals en beleidsmakers. Er wordt gewerkt volgens een vaste cyclus:
signaleren → verkennen → samen uitwerken → terugkoppelen → leren en verbeteren.

De hub werkt langs 2 sporen:

1. Hub-breed: het ontwikkelen van een gezamenlijke werkwijze, leren van ervaringen en het borgen van participatie in de regio.
2. Participatieprojecten: concrete projecten waarin deze werkwijze wordt toegepast en getest. In de periode 2026–2027 worden 4 participatieprojecten uitgevoerd:
   1.    Samen Sterk voor leefbare kernen (voorzorgcirkels);
   2.    Leefomgeving en inclusieve infrastructuur voor ouderen;
   3.    Vroegsignalering van eenzaamheid;
   4.    Straatgesprekken Passende Zorg Zeeland.

Per project wordt samen met inwoners gewerkt aan oplossingen die aansluiten bij hun         leefwereld. De resultaten worden actief teruggekoppeld en benut voor beleid en praktijk.

Samenwerkingspartners

De Participatiehub Zeeland is een samenwerking tussen inwoners, maatschappelijke organisaties, zorg- en welzijnspartijen, gemeenten en regionale netwerken. Belangrijke partners zijn onder andere:

• Zeeuwse Zorg Coalitie en aangesloten organisaties;
• Gemeenten in Zeeland;
• Welzijnsorganisaties en cliënten- en inwonersorganisaties;
• Dorpsraden, vrijwilligersinitiatieven en ervaringsdeskundigen;
• Provincie Zeeland en zorgverzekeraars.

Zorgbelang Inclusief vervult de rol van onafhankelijke projectleiding en penvoerder. Het eigenaarschap van de hub ligt bij de gezamenlijke coalitie.

Verwachte resultaten

De Participatiehub Zeeland levert:

• structurele betrokkenheid van inwoners bij beleid en uitvoering;
• concrete aanbevelingen die worden verwerkt in regionaal en lokaal beleid;
• sterkere netwerken en samenwerking tussen inwoners en organisaties;
• praktische voorbeelden en leerervaringen die kunnen worden opgeschaald naar andere kernen, en;
• betere aansluiting van zorg en ondersteuning bij wat inwoners nodig vinden.

Daarnaast draagt de hub bij aan een lerende participatiecultuur in Zeeland, waarin transparantie, inclusie en terugkoppeling centraal staan.