De maatschappelijke dynamiek van de COVID-19 pandemie: onderwijs, sociaal-economische positie en solidariteit
De COVID-19-pandemie heeft de samenleving ontwricht. Dit project onderzocht de maatschappelijke consequenties van de pandemie op het terrein van onderwijs, werk en inkomen, solidariteit, en vertrouwen in instituties. In het onderwijs namen ongelijkheden toe als gevolg van de schoolsluitingen en het afzeggen van de eindtoets in het basisonderwijs. Sociale milieus verschilden in de hulpbronnen die ouders konden gebruiken om hun kinderen te helpen met school, zoals hulp bij huiswerk en digitale infrastructuur. Scholen verschilden ook in de mate waarin men “digitaal voorbereid” was voor de snelle overschakeling naar online onderwijs, waarbij overigens de digitaliteit van scholen niet samenhing met hun leerlingcompositie. Qua welbevinden waren de resultaten in het onderwijs enigszins geruststellend; er leek geen neergaande trend te zijn onder leerlingen in de basisschool en de eerste klas van het voortgezet onderwijs (VO) in hoe goed leerlingen in hun vel zaten. Ook hadden leerlingen de overgang van de basisschool naar het VO als gemakkelijk ervaren. Maar onder volwassenen, met name onder kwetsbare groepen met lagere inkomens en opleidingsniveaus, namen gevoelens van somberheid toe, mede als gevolg van een verslechtering van de situatie en vooruitzichten op de arbeidsmarkt. Qua maatschappelijk vertrouwen zagen de onderzoekers dan ook dat dit, in de tweede helft van 2020, afnam. Waar de samenleving veel vertrouwen had in de politiek bij het begin van de pandemie, namen kloven in de samenleving toe.
Doel
Gevolgen COVID-19 pandemie op maatschappelijke ongelijkheden in kaart brengen.
Onderzoeksopzet
De gevolgen van de pandemie in kaart brengen en kwetsbare groepen identificeren met behulp van nieuwe data.
Eerste resultaten
- Onderwijs
- Kansenongelijkheid in het onderwijs versterkt
- Thuisscholing
- Wegvallen eindtoets en bijstellen adviezen, onduidelijkheid procedure
- Digital divide
- Beleidsimplicaties
- Geef leerlingen de tijd en adviseer bij twijfel hoog
- Breng verbanden tot stand tussen scholen aan weerszijden van de overgang (PO/VO)
- Zet in op langdurige hersteloperatie van achterstanden
Uitvoerende partijen
Universiteit van Amsterdam, Erasmus Universiteit Rotterdam en de Vrije Universiteit Amsterdam
Projectleidersbijeenkomst 10 februari 2021: COVID-19 en Kwetsbare groepen
Er was een grote groep burgers in het publieke domein die door hun kwetsbare positie hard werd geraakt door de gevolgen van COVID-19. Wat waren de behoeften van deze kwetsbare burgers? Tijdens de bijeenkomst op 10 februari 2021 lieten onderzoekers zien wat er speelt en wat men kan doen om knelpunten aan te pakken en in behoeften te voorzien. Bekijk het verslag van de bijeenkomst:Kwetsbare burgers tijdens de coronapandemie.
Context
Waar in de eerste fases van de COVID19-epidemie vooral nadruk lag op de fysieke gezondheid, is er later steeds meer ruimte gekomen voor de mentale gezondheid. Onder mentale gezondheid verstaan we goed in je vel zitten. ZonMw financierde verschillende projecten over mentale gezondheid en mentale weerbaarheid. Die projecten konden gaan over de hele samenleving, maar ook vaak over een speciale doelgroep, zoals bijvoorbeeld mensen met een verstandelijke beperking of daklozen.