‘De zorg die ik wens en bij mij past als… ik niet meer beter word’

Patiënten met een ernstige, ongeneeslijke ziekte krijgen vaak zorg die niet altijd goed aansluit bij hun wensen en wat voor hen nog belangrijk is in het leven. Daarom wilden Zuyderland MC en regionale partners proactieve zorgplanning (PZP) beter en eerder in de zorgpaden inbedden. 

Doel 

Het project had als doel een structurele plek te geven aan proactieve zorgplanning in specialistische zorgpaden, zodat tijdig met patiënten en naasten wordt gesproken over wensen, doelen en grenzen van zorg. Zo moet de zorg beter aansluiten bij wat mensen belangrijk vinden, in het ziekenhuis én daarbuiten. 

Aanpak/werkwijze 

PZP is ingevoerd in de zorgpaden COPD en (pre-)nierdialyse met een vaste werkwijze, scholing en registratie in het elektronisch patiëntendossier. Zorgverleners kregen training, er werden folders, een begrippenlijst en een regionaal PZP-model ontwikkeld en er vonden leergemeenschappen en intervisies plaats. Ook vulden patiënten, naasten en zorgverleners vragenlijsten in en werden enkele patiënten en naasten geïnterviewd. 

Samenwerkingspartners 

In het project werkten ziekenhuisafdelingen (longziekten, nefrologie, palliatie advies team, kwaliteit & veiligheid), huisartsen, wijkverpleegkundigen, onderzoekers, beleidsadviseurs en vertegenwoordigers van patiënten en naasten samen. Deze brede samenwerking was nodig om afspraken te maken over communicatie, coördinatie, gegevensuitwisseling en bekostiging van PZP over de lijnen heen. De samenwerking door alle participanten als zeer waardevol ervaren omdat iedereen die met proactieve zorgplanning aan de slag gaat, ervaart hoe waardevol dit is voor patiënten, naasten en zorgverleners. 

Resultaten 

Aan het eind van het project hadden 73 COPD‑patiënten en 94 dialysepatiënten een PZP-gesprek. Patiënten en naasten zijn tevreden, voelen zich vaak opgelucht en beter voorbereid, al ervaren zij de gesprekken soms ook als emotioneel zwaar. Zorgverleners zien dat PZP helpt om zorg beter af te stemmen op wensen en verwachten minder onnodige of niet-passende zorg. Proactieve zorgplanning is binnen Zuyderland MC en in de regio geaccepteerd als reguliere onderdeel van de zorg bij alle patiënten met een ernstige, ongeneeslijke ziekte.

De resultaten worden geborgd in het ziekenhuisbeleid, in kwaliteitssystemen en binnen het regionale IZA‑transformatieplan Palliatieve Zorg, zodat PZP verder kan worden uitgerold naar andere zorgpaden en de eerste lijn. De monitoring van effecten en kosten loopt na afloop van het project door met de Spiegel en sturingsinformatie van het IZA transformatieplan.