Developing personalized treatment for smoking cessation based on neurocognitive profiles and sex: an innovative deep HF rTMS study
Algemene samenvatting
Gezien de ernstige gevolgen en hoge terugvalpercentages, is er grote behoefte aan de ontwikkeling van een effectieve behandelstrategie. In dit project ga ik onderzoeken of er verschillende effecten zijn tussen linker en rechter stimulatie van de insula door middel van diepe transcraniële magnetische stimulatie (TMS) op rookgedrag en verschillende neurocognitieve functies. De resultaten van dit onderzoek kunnen leiden tot een meer gepersonaliseerde behandeling om te stoppen met roken op basis van neurocognitief profiel en sekse.
Doel
In dit project ga ik kijken naar differentiële effecten van diepe TMS van de linker of rechter insula op rookgedrag, craving en cognitieve controle. Tevens wordt er gekeken naar differentiële effecten op geassocieerde neurobiologische processen, waaronder neurale netwerkactiviteit, functionele activiteit en neurotransmitter concentraties. Sekseverschillen in bovenstaande effecten worden ook onderzocht. Hiermee wil ik kijken welke onderliggende processen voorspellend zijn voor de behandelingsuitkomst en of deze kunnen worden gemoduleerd met diepe TMS van linker-of rechterinsula.
Aanpak
In deze sham-gecontroleerde RCT zullen 112 zware rokers (m/v) tijdens 15 sessies een stimulatieprotocol ondergaan. Hierbij krijgen zij actieve (linker of rechter) of sham stimulatie van de insula. Voorafgaand aan de stimulatie worden alle deelnemers blootgesteld aan roken-gerelateerde stimuli. Op die manier wordt craving geïnduceerd en geassocieerde neurobiologische netwerken geactiveerd, waardoor een groter stimulatie effect wordt verwacht. Pre- en post-interventie metingen bevatten rookgedrag, craving en cognitieve controle. Daarnaast omvatten ze verschillende geassocieerde neurobiologische maten waaronder FMRI tijdens een cue-reactivity en impulsiviteitstaak, neurale netwerkactiviteit en metingen van glutamaatconcentraties. Tevens is er een 6 maanden post-interventie follow-up om de langetermijneffecten op rookgedrag te meten.
Samenwerkingspartners
Dit project zal worden uitgevoerd als een samenwerking tussen de afdeling Psychology, Education and Child studies (DPECS) van de Erasmus Universiteit Rotterdam en het MeMo-lab binnen de afdeling Anatomie en Neurowetenschappen van het Amsterdam UMC, locatie VUmc. Binnen dit team is ruime expertise aanwezig op het gebied van ontwikkeling van non-invasieve hersenstimulatie protocollen (waaronder TMS), het testen van het effect op klinische, cognitieve en neurobiologische maten, en potentiële sekseverschillen in de uitkomsten.
(Verwachte) resultaten
De resultaten zullen leiden tot kennis over functionele lateralisatie van de insula en de effectiviteit van unilaterale stimulatie op rookgedrag en geassocieerde neurocognitieve functies. Verder zullen de resultaten bijdragen aan de ontwikkeling van een gepersonaliseerde behandelstrategie op basis van neurocognitief profiel en sekse. Er zal gestreefd worden naar een implementatiestrategie met relevante instituten en behandelcentra. Gegeven dat er meerdere behandelstrategieën beschikbaar zijn, hoewel met beperkte lange-termijn effectiviteit, zal dit project leiden tot een nieuwe, effectievere, optie op het palet van de behandelaar. Voor rokers voorkomt dit langdurig of terugkerend zorggebruik en verminderen roken-gerelateerde morbiditeit en mortaliteit, evenals (in)directe economische gevolgen.
Roken heeft ernstige gevolgen en de terugvalkans is hoog. Een behandeling die leidt tot succesvol blijvend stoppen met roken is nog niet ontwikkeld. Een nieuwe hersenstimulatietechniek (diepe rTMS) gericht op de insula lijkt een veelbelovende behandelstrategie. Gezien de functionele lateralisatie van de insula en sekseafhankelijke verschillen in verslavingsgerelateerde neurocognitieve mechanismen, is het van belang verschillende effecten tussen linker en rechter insulastimulatie te ontrafelen in termen van stoppen met roken, craving en gerelateerde neurocognitieve mechanismen. In een klinische trial worden 112 zware rokers (m/v) gerandomiseerd naar 15 actieve (links/rechts) of schijnstimulatiesessies volgend op het zien van rookplaatjes. Metingen voor en na de interventie bestaan uit gedragsmetingen en beeldvorming van de hersenen. Resultaten van de studie dragen bij aan gepersonaliseerde behandelstrategieën, per patiënt geoptimaliseerd op neurocognitief profiel en sekse.