Mobiele menu

Een continuüm van vertrouwen en deskundigheid: Ontwikkeling en evaluatie van een regionaal protocol voor 24/7 beschikbaarheid van gespecialiseerde palliatieve zorg in de thuissituatie

Om palliatieve zorg thuis beter te ondersteunen, is het protocol ‘palliatieve zorgplanning’ ontwikkeld. Hierin spelen expertverpleegkundigen palliatieve zorg, die nauw samenwerken met huisartsen, een belangrijke rol. Zorggroep Zuid-Gelderland (ZZG) past het protocol sinds september 2019 toe binnen haar organisatie.

Doel

Dit project onderzocht of een protocol voor palliatieve zorg eraan bijdraagt dat (meer) patiënten sterven op de plaats van voorkeur, met een betere symptoomcontrole en minder ongeplande ziekenhuisopnames in de laatste levensmaanden. Het zorgprotocol kan hierbij helpen door het verbeteren van de planning, de continuïteit en coördinatie van palliatieve zorg aan huis, en door de consultatiemogelijkheden beter beschikbaar te stellen in de thuissituatie.

Aanpak/werkwijze

We evalueerden het gebruik van het protocol met een effectevaluatie, een Budget Impact Analyse (BIA) en een procesevaluatie. De effectevaluatie en BIA voerden we uit op basis van data van overleden patiënten in 2017, 2018, 2019 en 2020 (tot 1 juni 2020). De procesevaluatie bestond uit vragenlijsten-, interview- en dossieronderzoek.

Samenwerkingspartners

We werkten samen met ZZG Zorggroep, Hogeschool Arnhem en Nijmegen, vertegenwoordigers van Zorgbelang, Nijmegen op één lijn (NOEL), Huisartsenkring Nijmegen, Canisius Wilhelmina Ziekenhuis en consortium ondersteuner van Stichting PZNL/Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL).

Resultaten

Patiënten die volgens protocol behandeld zijn, hebben een 2 keer grotere kans om thuis te sterven dan patiënten waarbij het protocol niet gevolgd is. Ook hebben deze patiënten 1/3 minder ziekenhuisopnames gehad in de laatste 3 maanden voor overlijden. Bovendien blijkt dat invoering van het protocol een stijgende kostentrend weet om te buigen in een dalende kostentrend, met name door afname van kosten van medisch-specialistische zorg en dure geneesmiddelen. De procesanalyse laat zien dat het protocol fijn door eindgebruikers te gebruiken is, en leidde tot aanbevelingen voor verdere implementatie.

Het zorgprotocol draagt bij aan de wensen en behoeften van patiënten om thuis te kunnen overlijden. Het protocol leidt tot betere samenwerking tussen zorgverleners, zoals huisartsen, verpleegkundigen, expert verpleegkundigen palliatieve zorg en leden consultatieteams palliatieve zorg.

In dit interview vertellen projectleider Jeroen Hasselaar en wijkverpleegkundige Anne-Marie Barkhuis hoe het protocol precies werkt en wat het oplevert. Anne-Marie: 'Het zorgt ervoor dat je heel gestructureerd te werk gaat, wat rust geeft voor patiënten en naasten, maar ook voor mijzelf als zorgverlener.'

> Lees het interview

ZonMw en samenwerking in de palliatieve zorg

Bij de zorg en ondersteuning voor mensen die ongeneeslijk ziek zijn en hun naasten zijn veel verschillende disciplines en organisaties betrokken (van zorg én welzijn). Belangrijk is dat zij op de hoogte zijn van wensen en behoeften van patiënten. Met ons programma Palliantie financieren we onderzoek naar goede samenwerking, coördinatie en warme informatieoverdracht tussen deze partijen. Zodat patiënten in de palliatieve fase en hun naasten een goede kwaliteit van leven hebben en de juiste zorg op het juiste moment ontvangen. Kijk voor meer informatie hierover op ons thema Samenwerking en overdracht in de palliatieve zorg.

Producten

Titel: Protocol palliatieve zorgplanning thuis
Auteur: Ria DuenkSuzanne KoningRob van der SandeJeroen Hasselaar
Link: https://palliaweb.nl/getmedia/2e2e9108-4670-4edc-b791-7f3a3ae75099/Protocol_Palliatieve_zorgplanning_thuis_versie-2021.pdf
Titel: Protocol 'Palliatieve Zorgplanning Thuis' trainingsmodule
Auteur: Duenk R, Koning S, van der Sande R, Hasselaar J
Titel: Doelen en oefenvormen training PALZO-project
Auteur: Duenk R
Titel: Procesevaluatie van implementatie van het protocol 'Palliatieve zorgplanning in de thuissituatie'
Auteur: R.G. Duenk, K.C.P. Vissers, G.J. Hasselaar
Titel: Palliative care planning at home
Auteur: Suzanne Koning (HAN)
Titel: Effect van implementatie van het protocol 'Palliatieve zorgplanning in de thuissituatie' op zorggebruik en zorgkosten
Auteur: R.G. Duenk, K.C.P Vissers, G.J. Hasselaar
Link: https://www.palliactief.nl/Portals/0/adam/News4/TcQAe158ZEGu2xFBlsRmMg/Content/NTPZ_maart%202022.pdf
Titel: Abstract Implementing a transmural palliative care protocol in a homecare region: a mixed methods study including costs and effects
Auteur: J. Hasselaar, R. Duenk, M. Jansen-Schuiling, R. Van der Sande, K. Vissers
Magazine: Abstracts from the 12th World Research Congress of the European Association for Palliative Care
Link: https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/02692163221093145?icid=int.sj-abstract.similar-articles.5
Titel: Memo: Protocol Palliatieve Zorgplanning Thuis
Auteur: Zorgbelang
Titel: Memo: reactie vanuit patiëntenperspectief op Protocol PZ-planning Thuis
Auteur: Reinartz M, namens patiëntenpanel Zorgbelang
Titel: Budget Impact Analyse op hoofdlijnen PALZO project
Auteur: Duenk R, Hasselaar J

Kenmerken

Projectnummer:
844001509
Looptijd: 100%
Looptijd: 100 %
2018
2021
Onderdeel van programma:
Gerelateerde subsidieronde:
Projectleider en penvoerder:
Dr. G.J. Hasselaar
Verantwoordelijke organisatie:
Radboudumc