Effecten van permanente ondersteuning door middel van diabetes supportgroepen voor type 2 diabetespatiënten in lage sociaal-economische groepen.

De zorg aan patiënten met diabetes mellitus type 2 (diabetes) is gericht op het voorkómen en behandelen van klachten en complicaties zoals hart- en vaatziekten. Goede gestructureerde zorg omvat standaard diabeteseducatie, waarmee een positieve verandering in de leefstijl van de patient wordt bereikt. Het stimuleren van positieve sociale ondersteuning van diabetespatienten onderling als vanuit de directe sociale omgeving lijkt hierbij van belang. Onder patienten in een lage sociaaleconomsiche positie is de prevalentie van diabetes relatief hoog en blijkt de uitkomst van diabeteszorg, met name in termen van het vóórkomen van complicaties, relatief slecht. Het doel van dit onderzoek is de effectiviteit te onderzoeken van een interventie voor diabetespatiënten in een lage sociaaleconomsiche positie waarbij de focus ligt op het sociale netwerk van de patient. Er wordt aandacht besteed aan zowel het creeren van een sociaal netwerk tussen diabetespatienten als aan het vergroten van de sociale steun in het eigen sociale netwerk van de patient. Het onderzoek heeft een quasi-experimentele opzet met 10 interventie en naar verwachting 7 controle groepen, gematched op kenmerken van de wijk en de huisartspraktijken. Patienten worden geworven uit huisartspraktijken in achterstandswijken. De interventiegroep zal deelname aan een begeleide supportgroep aangeboden krijgen ('Samen sterk met suiker'), de controlegroep krijgt een groepsinterventie waarin algemene voorlichting over diabetes wordt gegeven. Daarnaast maken we gebruik van een selectie van patienten uit beschikbare databestanden waarbij we alleen kijken naar de uikomsten van HbA1c (vergelijking met usual care). De interventie 'Samen sterk met suiker' duurt 1 jaar en zal gericht zijn op het verbeteren van de instelling van diabetes en het diabetes self management en het bestendigen daarvan door het vergroten van het sociale netwerk. De interventie bestaat uit drie delen. Een deel voor de diabetespatiënten, een deel voor de ‘belangrijke anderen’ van deze diabetespatiënten en een deel voor de patient met zijn directe sociale omgeving. Het deel voor de diabetespatiënten bestaat uit twee fases. In alle onderdelen van de interventie is rekening gehouden met de verschillende culturen van de deelnemers. Fase 1 is gericht op kennis en aan de ontwikkeling van een netwerk en opbouwen van een vertrouwensband binnen de groep. Fase 2 richt zich op het verbeteren van copingskills (het inventariseren van barrières en het maken van actieplannen om zo het diabetes zelfmanagement te integreren in het dagelijks leven) en de verdere ontwikkeling en bestendiging van een sociaal netwerk tussen de diabetespatiënten. Het tweede deel bestaat uit bijeenkomsten voor het eigen sociale netwerk met als doel kennis over diabetes bij de directe sociale omgeving en de ondersteuning van de patient te vergroten. Het derde deel bestaat uit sociale netwerkbijeenkomsten met patient en zijn directe sociale omgeving. De supportgroepen zullen worden begeleid door voorlichters eigen taal en cultuur en diabetesverpleegkundigen. De interventie is in juli 2010 gestart. De metingen vinden plaats aan de start van de interventie, na drie maanden, direct na de interventie en een half jaar na afloop van de interventie. De resultaten van dit onderzoek zullen inzicht geven het effect van sociale ondersteuning op uitkomsten als het HbA1c en kwaliteit van leven. Tevens wordt inzicht verkregen in de haalbaarheid van deze interventie onder groepen in een lage Sociaaleconomische positie. Op deze manier kan op termijn een bijdrage geleverd worden aan de gezondheid van diabetespatiënten in het algemeen, en van die in lagere SE-groepen in het bijzonder.