Mobiele menu

Gebruik van verstandige keuzes in de urologische spreekkamer

Projectomschrijving

In 2014 publiceerde de Nederlandse Vereniging voor Urologie (NVU) 5 urologische Verstandige Keuzes:

  • Verstandige Keuze 1: Doe geen botscan bij prostaatkanker als de kans op uitzaaiingen.
  • Verstandige Keuze 2: Begin bij een prostaatontsteking zonder koorts pas met antibiotica als de urinekweek groei van bacteriën laat zien.
  • Verstandige Keuze 3: Maak niet standaard een balzakecho bij jongens met een nietingedaalde bal.
  • Verstandige Keuze 4: Maak niet standaard een CT-scan van de buik bij patiënten met bloed in de urine dat met het blote oog niet zichtbaar is.
  • Verstandige Keuze 5: Kies niet standaard voor een buikecho of kijkonderzoek van de blaas bij terugkerende blaasontstekingen.

Doel

In dit project hebben we bekeken hoe de urologische Verstandige Keuzes worden gebruikt in de dagelijkse klinische praktijk.

Resultaat

Dossieronderzoek naar de toepassing van de urologische Verstandige Keuzes leert ons dat de Keuzes nog beter zouden kunnen worden nageleefd. Bij Verstandige Keuze 1 lijkt zelfs sprake te zijn van ondergebruik in plaats van overgebruik.

Vragenlijstonderzoek en interviews met urologen laten zien dat er barrières worden ervaren. Patiënten staan bijvoorbeeld niet altijd open voor het bespreken en toepassen van de urologische Verstandige Keuzes. Of er worden door de urologen moeilijkheden mee ervaren vanwege bijvoorbeeld een andere culturele achtergrond van de patiënt of een lagere sociaaleconomische klasse. Tegelijkertijd ervaren urologen in de Randstad dat patiënten mondiger zijn ten opzichte van patiënten in het noorden en hetzuiden van het land, wat kan maken dat een gesprek over Verstandig Kiezen minder makkelijk of in zijn geheel niet tot stand komt.

De NVU kan deze informatie gebruiken om het gebruik van de urologische Verstandige Keuzes te bevorderen.

Onderzoeker Lionne Venderbos vertelt over de ervaringen met 5 verstandige keuzes in de urologie: wat zijn de kansen en belemmeringen voor samen beslissen in de spreekkamer van de uroloog?

> Lees het interview met Lionne Venderbos

Afbeelding

Verslagen


Eindverslag

In 2014 publiceerde de Nederlandse Vereniging voor Urologie (NVU) vijf urologische Verstandige Keuzes. In dit project hebben we bekeken hoe de urologische Verstandige Keuzes worden gebruikt in de dagelijkse klinische praktijk. Dossieronderzoek naar de toepassing van de urologische Verstandige Keuzes leert ons dat de Keuzes nog beter zouden kunnen worden nageleefd. Vragenlijstonderzoek en interviews met urologen laten zien dat er barrières worden ervaren. De NVU kan deze informatie gebruiken om het gebruik van de urologische Verstandige Keuzes te bevorderen.

In april 2014 formuleerde en publiceerde de Nederlandse Vereniging voor Urologie (NVU) vijf urologische Verstandige Keuzes. Uit onderzoek is gebleken dat het formuleren en publiceren van keuzes ter bevordering van het aanbieden van doelmatige en efficiënte zorg an sich niet leidt tot het gebruik ervan. Het op gang brengen van verbetering vraagt om een knelpuntenanalyse, waarbij aandacht is voor de problemen met en mogelijkheden voor verandering in de dagelijkse klinische praktijk. In combinatie met het feit dat de zorgkosten nog altijd stijgen en het onvermijdelijk is dat er lastige beslissingen genomen moeten gaan worden door de politiek op het gebied van zorg de komende jaren, is het tijd de implementatie van de urologische Verstandige Keuzes te analyseren. In dit project zullen wij dit doen door in samenwerking met de NVU en patiëntenverenigingen, drie fasen te doorlopen waarbij voor een mixed-methodsstrategie is gekozen. In fase 1 en 2 staat direct contact met de NVU-urologen centraal. Met behulp van casuïstiek en surveyonderzoek evalueren we de huidige praktijk. Verdiepende interviews met urologen zullen vervolgens meer inzicht geven in de achterliggende redenen van het wel of niet gebruiken van de urologische Verstandige Keuzes in de klinische praktijk. In fase 3 betrekken we de patient bij de evaluatie; met behulp van het discrete choice experiment zullen patiënten betrokken worden bij de keuzes die artsen moeten maken bij het aanbieden van zorg. Na evaluatie van de resultaten zullen antwoorden op de onderzoeksvragen worden geformuleerd. Ten slotte zal er een advise gegeven worden ten aanzien van de continuering, aanpassing of vervanging van de Verstandige Keuzes.

Samenvatting van de aanvraag

In navolging van de campagne Verstandig Kiezen geïnitieerd door de Orde van Medisch Specialisten en ZonMW, formuleerde en publiceerde de Nederlandse Vereniging voor Urologie (NVU) in april 2014 vijf urologische Verstandige Keuzes. De Keuzes dienen als aanknopingspunt voor het aangaan van het gesprek tussen de medisch specialist en de patiënt over de noodzaak van zorgmogelijkheden. Dit met het idee dat het gepast gebruik van zorg zal resulteren in een kwaliteitsverbetering en, op de lange termijn, tot kostenbesparingen zal leiden. Uit onderzoek is gebleken dat het formuleren en publiceren van keuzes ter bevordering van het aanbieden van doelmatige en efficiënte zorg an sich niet leidt tot het gebruik ervan. Het op gang brengen van verbetering vraagt om een knelpuntenanalyse, waarbij aandacht is voor de problemen met en mogelijkheden voor verandering in de dagelijkse praktijk. In combinatie met het feit dat de zorgkosten nog altijd stijgen en het onvermijdelijk is dat er lastige beslissingen genomen moeten gaan worden door de politiek op het gebied van zorg de komende jaren, is het tijd de implementatie van de Verstandige Keuzes te analyseren. In dit project zullen wij dit doen door in samenwerking met de NVU en patiëntenverenigingen, in 18 maanden tijd, drie fasen te doorlopen waarbij voor een mixed-methodsstrategie is gekozen. In fase 1 en 2 staat direct contact met de NVU-urologen centraal. Met behulp van casuïstiek en surveyonderzoek – vragenlijst ‘Knelpunten en behoeften’- evalueren we de huidige praktijk. Verdiepende interviews met een random selectie urologen zal meer inzicht geven van de achterliggende redenen van het wel of niet gebruiken van de Verstandige Keuzes in de klinische praktijk. In fase 3 betrekken we de patiënt bij de evaluatie; met behulp van het discrete choice experiment zullen patiënten betrokken worden bij de keuzes die artsen moeten maken bij het aanbieden van zorg. Bij welke ratio van toegevoegd nut versus kosten zijn patiënten bereidt een bepaalde behandeling/verrichting aan te bieden? Waar ligt voor patiënten het omslagpunt? Na evaluatie van de resultaten zullen antwoorden op de onderzoeksvragen worden geformuleerd. Ten slotte zal er een advies gegeven worden ten aanzien van de continuering, aanpassing of vervanging van de Verstandige Keuzes.

Onderwerpen

Kenmerken

Projectnummer:
516000502
Looptijd: 100%
Looptijd: 100 %
2017
2019
Gerelateerde subsidieronde:
Projectleider en penvoerder:
Dr. M.J. Roobol
Verantwoordelijke organisatie:
Erasmus MC