Gezonde leefomgeving Nijmegen: Verbinden en organiseren van proces, advies, kennis en samenwerking

De gemeente Nijmegen werkte aan versterken van de sociale basis en aan verschillende ruimtelijke projecten in Kanaalzone-Zuid. In deze twee trajecten was aandacht voor een gezonde leefomgeving van groot belang, maar nog beperkt. Met actiegericht onderzoek maakte we inzichtelijk welke concrete maatregelen nodig zijn voor een gezondere leefomgeving, brachten we de processtappen en beslismomenten van ruimtelijke projecten in beeld, en maakte we een vertaling van wensen en behoefte vanuit stadsdeelprogrammering naar fysieke maatregelen.

Doel

Het doel van dit project was om in het ontwikkelgebied Kanaalzone-Zuid in Nijmegen de aandacht voor gezondheid en het creëren van een gezondere leefomgeving onderdeel te laten worden van het proces van ruimtelijke projecten en de samenwerking tussen professionals van het gezondheid/fysiek/sociaal domein te versterken om zo op integrale wijze een bijdrage te leveren aan het verkleinen van gezondheidsverschillen van inwoners.

Aanpak/werkwijze

Dit onderzoeksproject is uitgevoerd als participatief actieonderzoek omdat dit type onderzoek tot inzichten en tegelijkertijd verbeteringen leidt. De leer-, kennis- en veranderdoelen van participatief actieonderzoek sluiten aan bij het doel van dit onderzoeksproject. Daarbij is co-creatie in participatief actieonderzoek tussen onderzoekers en betrokken essentieel, wat aansluit bij de domein overstijgende samenwerking van het onderzoeksproject. Hiervoor is de iteratieve (herhaalde) cyclus gebruikt bestaande uit de zes stadia van participatief actieonderzoek: motivatieoriëntatie – diagnose – ontwikkeling - actie en evaluatie.

Samenwerkingspartners

Dit project was een samenwerking tussen de gemeente Nijmegen, GGD Gelderland-Zuid, Bindkracht 10 en onderzoeksinstellingen Academische werkplaats AMPHI/Radboudumc en Radboud Universiteit. De partijen werkten al langer met elkaar en vele andere partijen in de stad samen onder de noemer ‘Groen, gezond en in beweging’. Met elkaar hebben deze partijen zich ingezet voor gezonde inwoners in een gezonde stad, want alleen met inzet van verschillende partijen op verschillende terreinen kan een collectieve impact worden gerealiseerd.

Resultaten

'Alleen samen bereiken we resultaten in het werken aan een gezondere leefomgeving', dat is de conclusie en ervaring in het participatief actie onderzoek in Nijmegen. Daar is met betrokken professionals van diverse organisaties en inwoners samengewerkt om te komen tot concrete aanbevelingen voor een gezondere leefomgeving. Dit om gezondheidsverschillen te verkleinen. Door beschikbare (GIS) data te vertalen naar kaartmateriaal, inbreng van inwoners en inzicht in de ruimtelijke processen zijn voor twee wijken analyses gemaakt en concrete aanbevelingen geformuleerd.
De resultaten staan in de Gids-gezonde-leefomgeving.pdf met als bijlagen handvatten hoe ook andere gemeenten tot dit resultaat kunnen komen. Door dit project is een multidisciplinair netwerk ontstaan waarbij de professionals meer kennis en begrip voor de inzet van elkaar kregen en een breder beeld van wat de gezonde leefomgeving omvat. Het fundament om hierop verder te bouwen is gelegd.