Mobiele menu

Het gebruik van de Verstandige Keuze bij conservatieve behandeling van heup- en knieartrose; wat vinden orthopeed en patiënt verstandig?

Projectomschrijving

Doel: effect Verstandige Keuze op beter gebruik conservatieve behandelingen  

Dit project onderzoekt het effect van de Verstandige Keuze 'Geen heup- en knievervangingen zonder adequate conservatieve behandeling' op het gebruik van conservatieve behandelingen, zoals fysiotherapie, bij patiënten met heup- en knieartrose in Nederland. Richtlijnen adviseren om bij heup- en knieartrose te starten met bewezen effectieve conservatieve behandelingen, maar uit voorgaand onderzoek bleek dat conservatieve behandelingen niet vaak worden voorgeschreven. Wij willen onderzoeken of de publicatie van de Verstandige Keuze heeft bijgedragen aan beter gebruik van conservatieve behandelingen.

Proces: vragenlijst naar gebruik en redenen

Orthopedisch chirurgen en patiënten ontvangen een vragenlijst waarin wordt gevraagd naar het gebruik van conservatieve behandelingen en naar redenen om conservatieve behandelingen wel of juist niet te gebruiken. Resultaten van dit project kunnen waardevol zijn voor orthopedisch chirurgen, reumatologen, huisartsen, bedrijfsartsen, sportartsen, fysiotherapeuten en de patiënt zelf.

Verslagen


Eindverslag

Dit project onderzocht het effect van de Verstandige Keuze ‘Geen heup- en knievervangingen zonder adequate niet-operatieve behandeling’ op het gebruik van niet-operatieve behandelingen, zoals fysiotherapie, bij patiënten met heup- en knieartrose in Nederland. Het project is inmiddels afgerond. Wij hebben een vragenlijst verstuurd naar alle Nederlandse orthopedisch chirurgen waarmee we onderzochten in hoeverre zij gebruik maken van niet-operatieve behandelingen voordat ze overgaan tot knie-/heupprothese plaatsing. Tijdens het analyseren van de antwoorden hebben wij een vergelijking gemaakt met een eerdere studie van Hofstede et al., die in 2015 ook een vragenlijst naar orthopedisch chirurgen hebben verstuurd met hetzelfde soort vragen. Door deze vergelijking te maken konden we zien of het implementeren van de Verstandige Keuzes binnen de orthopedie effect heeft gehad op het gebruik van niet-operatieve behandelingen bij patiënten met heup- en knieartrose. Tevens hebben wij een vragenlijst verstuurd aan patiënten die op de wachtlijst stonden voor een heup- of knieprothese, of die recent een prothese hadden gekregen. Wij vroegen deze patiënten naar het effect van niet-operatieve behandeling op hun klachten, en we vroegen hen hoe tevreden zij zijn over verschillende soorten niet-operatieve behandelingen. De resultaten van dit onderzoek kunnen gebruikt worden om het toepassen van adequate niet-operatieve therapie bij patiënten met heup- of knieartrose in de toekomst te optimaliseren.

Dit project onderzoekt het effect van de Verstandige Keuze ‘Geen heup- en knievervangingen zonder adequate niet-operatieve behandeling’ op het gebruik van niet-operatieve behandelingen, zoals fysiotherapie, bij patiënten met heup- en knieartrose in Nederland. Het project is inmiddels halverwege. Wij hebben een vragenlijst verstuurd naar alle Nederlandse orthopedisch chirurgen, waarmee we willen onderzoeken in hoeverre zij gebruik maken van niet-operatieve behandelingen voordat ze overgaan tot knie-/heupprothese plaatsing. De volgende stap is het analyseren van deze antwoorden. Daarbij willen wij een vergelijking maken met een eerdere studie van Hofstede et al., die in 2015 ook een vragenlijst naar orthopedisch chirurgen hebben verstuurd met hetzelfde soort vragen. Door deze vergelijking te maken kunnen we zien of het implementeren van de Verstandige Keuzes binnen de orthopedie effect heeft gehad op het gebruik van niet-operatieve behandelingen bij patiënten met heup- en knieartrose.
Tevens hebben wij een vragenlijst verstuurd naar patiënten die op de wachtlijst staat voor een heup- of knieprothese. Wij vragen deze patiënten naar het effect van niet-operatieve behandeling op hun klachten, en we vragen hoe tevreden zij zijn over verschillende soorten niet-operatieve behandelingen.
De resultaten van beide vragenlijsten helpen ons hopelijk om beter te begrijpen wat de waarde is van verschillende niet-operatieve behandelingen bij knie- of heupartrose, vanuit het perspectief van de patiënt en de orthopedisch chirurg.

Samenvatting van de aanvraag

AANLEIDING Deze aanvraag richt zich op de Verstandige Keuze nummer 1 van de NOV: Geen heup- en knievervangingen zonder adequate conservatieve behandeling. Artrose, of gewrichtsslijtage, is in Nederland de meest voorkomende gewrichtsaandoening. Naar verwachting zal het aantal patiënten met invaliderende artrose van heup en knie de komende jaren sterk blijven stijgen. Nationale en internationale richtlijnen adviseren om bij heup- en knieartrose te starten met (een combinatie van) bewezen effectieve conservatieve therapieën. Uit voorgaand onderzoek is echter gebleken dat heup- en knieartrosepatiënten slechts in geringe mate conservatieve behandelingen krijgen voorgeschreven. De Verstandige Keuze beoogt het gebruik van conservatieve therapie te optimaliseren, maar er is nooit onderzocht of dit effect ook daadwerkelijk wordt bereikt. Dit project wil onderzoeken: 1) Wat de invloed van het publiceren van het instrument Verstandige Keuze op het gebruik van conservatieve behandelingen bij heup- en knieartrose is geweest, 2) Wat bevorderende en belemmerende factoren voor het gebruik van de Verstandige Keuze zijn vanuit het perspectief van de orthopedisch chirurg en de patiënt en 3) Welke aanbevelingen gedaan kunnen worden om het gebruik van de Verstandige Keuze te optimaliseren. METHODE Onder leiding van een multidisciplinaire projectgroep zullen twee cross-sectionele onderzoeken worden uitgevoerd onder orthopedisch chirurgen en patiënten met heup- en knieartrose. De methodologie van deze studies zal vergelijkbaar zijn met een eerder onderzoek van het LUMC onder orthopedisch chirurgen en artrosepatiënten, waarvan wij de data gebruiken. Met behulp van deze bestaande data (pre-meting) en de resultaten van de voorgestelde surveys (post-meting) kan worden geanalyseerd of de publicatie van de Verstandige Keuze ‘Geen heup- en knie vervangingen zonder adequate conservatieve behandeling’ invloed heeft gehad op het daadwerkelijke gebruik van conservatieve behandelingen in de spreekkamer van de Nederlandse orthopedisch chirurg. Met de intervention mapping approach van Bartholomew et al. zullen bevorderende en belemmerende factoren in kaart worden gebracht. Op basis van deze factoren zal de projectgroep een voorstel ter verbetering van de implementatie van de Verstandige Keuze ontwikkelen. RESULTATEN De resultaten van dit onderzoeksproject zullen inzicht geven in het huidige gebruik van de Verstandige Keuze, alsmede bevorderende en belemmerende factoren voor het gebruik hiervan. Op basis van de onderzoeksresultaten zal de projectgroep aanbevelingen doen voor een verbeterde implementatie van het gebruik van conservatieve behandeling voorafgaand aan heup- en knievervangingen, zoals beoogd door de Verstandige Keuze. Tot de doelgroepen van dit onderzoek behoren alle partijen die betrokken zijn bij de conservatieve behandeling van heup- en knieartrose, te weten: orthopedisch chirurgen, reumatologen, huisartsen, bedrijfsartsen, sportartsen, fysiotherapeuten, diëtisten en uiteraard de patiënten. De resultaten zullen worden beschreven in publicaties die bij nationale en internationale peer-reviewed tijdschriften worden aangeboden. IMPLEMENTATIE Binnen de projectgroep is ruime ervaring met het ontwikkelen van implementatiestrategieën aanwezig. Kennisoverdracht en de aanbevelingen voor een implementatiestrategie zullen worden gebaseerd op de gevonden belemmerende en bevorderende factoren. Er zal worden samengewerkt met beroepsverenigingen en patiëntorganisaties om, zowel vanuit het perspectief van de orthopedisch chirurg als dat van de patiënt, optimaal rekening te houden met deze factoren bij het ontwikkelen van een voorstel ter optimalisering van de implementatie van de Verstandige Keuze. Betrokken organisaties hebben steun toegezegd voor het verspreiden van de onderzoeksresultaten en de hieruit voortkomende voorstellen ter optimalisatie van de Verstandige Keuze-implementatiestrategie. Dit voorstel zal worden uitgedragen met behulp van een rapportage. Daarnaast wordt (interactief) informatiemateriaal ontwikkeld voor patiënten en zorgprofessionals. De resultaten van dit project zullen tenslotte voor presentaties worden aangeboden op wetenschappelijke congressen (NOV-congres, Bedrijfsgeneeskundige Dagen, Dag van de Fysiotherapeut) en worden geïntegreerd in nascholingstrajecten voor de betrokken zorgprofessionals.

Onderwerpen

Kenmerken

Projectnummer:
516000503
Looptijd: 100%
Looptijd: 100 %
2017
2018
Gerelateerde subsidieronde:
Projectleider en penvoerder:
S. Witjes
Verantwoordelijke organisatie:
Foundation for Orthopedic Research Care & Education