Hoarding en ernstige woningvervuiling: naar gedeelde kaders en effectieve werkwijzen

Steeds meer professionals in zorg, wonen, veiligheid en het sociaal domein krijgen te maken met hoarding en ernstige woningvervuiling. De gevolgen voor bewoners kunnen groot zijn: onveiligheid, gezondheidsproblemen, schaamte en soms dakloosheid. Professionals ervaren handelingsverlegenheid, verantwoordelijkheden zijn onduidelijk en kennis is versnipperd. Er ontbreekt een gedeeld kader voor signalering, samenwerking en duurzame ondersteuning. In dit project wordt samen met professionals, ervaringsdeskundigen en bewoners aan dat kader gewerkt.

Doel

Het project ontwikkelt een onderbouwd en gedeeld kader voor de herkenning, duiding en aanpak van hoarding en ernstige woningvervuiling. Dit kader biedt professionals uit zorg, wonen, veiligheid en het sociaal domein een gedeelde taal, werkzame principes en concrete handvatten voor persoonsgerichte, niet veroordelende en domeinoverstijgende samenwerking. Het sluit aan bij de leefwereld van bewoners en naasten en is toepasbaar in uiteenlopende (regionale) contexten. 

Aanpak/werkwijze

Het project bestaat uit 3 fasen. 

• Fase 1 (maand 1–8) inventariseert bestaande kennis en praktijkvoorbeelden via literatuuronderzoek, een Delphi-studie onder professionals en interviews met bewoners en naasten. 
• Fase 2 (maand 7–17) verdiept dit via casestudies in 4 regio's en co-creatiesessies met professionals, beleidsmakers en ervaringsdeskundigen. 
• Fase 3 (maand 15–20) vertaalt de bevindingen naar een handreiking, toolkit, infographic, kennisagenda en lesmodule. De aanpak is iteratief: inzichten uit vroege fasen sturen latere fasen bij.

Samenwerkingspartners

De projectgroep verbindt organisaties uit verschillende domeinen: gemeenten (Rotterdam), GGD'en (Amsterdam, Hecht Hollands Midden), woningcorporaties (Hef Wonen, Staedion), zorgorganisaties (Introspekt, Middin, 's Heeren Loo), de Regionale Kenniswerkplaats Onbegrepen Gedrag Hollands-Midden en Hogeschool Leiden. Twee ervaringsdeskundigen nemen structureel deel aan alle fasen. De samenwerking overspant grootstedelijke en middelgrote contexten en verbindt uitvoering, beleid, onderzoek en onderwijs. Daarmee zijn de resultaten breed toepasbaar en direct ingebed in praktijk, beleid en onderwijs.

(Verwachte) resultaten

Het project werkt toe naar concrete producten waarvan de precieze vorm wordt bepaald op basis van wat professionals, bewoners en ervaringsdeskundigen als meest bruikbaar aangeven. Hierbij wordt gedacht aan een praktijkgerichte handreiking en toolkit voor professionals en beleidsmakers, een infographic en beslisboom voor signalering en doorgeleiding, een kennisagenda voor vervolgonderzoek en een lesmodule voor sociaal werkers in opleiding en bijscholing. De opbrengsten worden verspreid via een landelijke slotbijeenkomst en open access publicaties. Voor bewoners betekent dit eerder passende en respectvolle ondersteuning. Voor professionals beter toegerust zijn voor complexe situaties. Voor organisaties heldere afspraken over samenwerking en verantwoordelijkheid in de keten.