IBDFit Sport - Gestructureerd sportprogramma voor IBD-patiënten

Achtergrond

IBD (Inflammatory Bowel Disease) is een chronische ontstekingsziekte van de darm. Er zijn 2 verschillende vormen: de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa. In Nederland komt de ziekte bij meer dan 100.000 patiënten voor. De diagnose wordt vaak gesteld tussen het 20e en 30e levensjaar, maar kan ook op kinder-, of oudere leeftijd worden gediagnosticeerd. Patiënten die de aandoening gediagnosticeerd krijgen staan volop in het leven met studie, werk, relaties en kinderwens.

Patiënten met IBD hebben vaak klachten van diarree, bloedverlies en buikpijn. Maar ook klachten als gewrichtsklachten, vermoeidheid, somberheid en gewichtsverlies komen vaker voor. Hierdoor weten we dat veel patiënten het lastig vinden om voldoende te bewegen en >30% van de patiënten na de diagnose minder gaat bewegen. Bovendien zorgen dit soort klachten er regelmatig voor dat patiënten een verminderde kwaliteit van leven ervaren, zich somber voelen en minder goed kunnen participeren in werk, studie en het sociale leven.

Doel

De doelstelling van dit sportprogramma is om IBD-patiënten te helpen weer voldoende beweging te krijgen middels een gestructureerd sportaanbod, met hierbij aandacht voor lotgenotencontact. Het doel is om hiermee te bewerkstelligen dat zij een hogere kwaliteit van leven, een betere controle over hun ziekte en lichaam en minder somberheid ervaren. Op de lange termijn wil het project hiermee bewerkstelligen dat het zorgverbruik afneemt en er ook positieve gezondheidseffecten worden bereikt op andere aandoeningen (hart- en vaatziekten, reumatische aandoeningen, metabole aandoeningen, etc.).

Aanpak

Er is een gestructureerd sportprogramma opgesteld, waarbij IBD-patiënten in groepsverband met elkaar zullen trainen. Hierbij zal de belasting en belastbaarheid individueel worden aangepast, maar zal er ook aandacht zijn voor het groepsaspect en lotgenotencontact worden gestimuleerd. Verder zullen een fysiotherapeut en voedingsdeskundige betrokken zijn voor adviezen. Er zal een fittest worden verricht bij het begin en op vastgestelde ijkpunten gedurende het programma om individuele progressie te monitoren. Het totale programma zal 6 maanden duren, waarbij wekelijks één uur wordt getraind. Gedurende het programma zal toegewerkt worden naar (warme) toeleiding naar een doorgaand sportaanbod na het programma, in samenwerking met de sportconsulent.

Samenwerkingspartners

Binnen dit project werken de volgende organisaties samen: Albert Schweitzer ziekenhuis, Gemeente Dordrecht, SportMEE en CardioBoxing Nederland, inclusief daar aanwezige fysiotherapie en voedingsdeskundige. 

Het bijzondere van deze samenwerking is dat het een netwerk creëert waarbij op een laagdrempelige manier patiënten vanuit de ‘tweedelijn’ met specifieke (ziekte-)achtergrond aangeboden kunnen worden in een aangepast sport- en beweegaanbod. Trainers van dit aangepaste aanbod worden geschoold in het ziektebeeld door de zorgprofessional. Na afloop van dit gerichte programma wordt de sportdeelname zoveel mogelijk geborgd in regulier sport- en beweegaanbod door middel van een sportconsulent.  

Verwachte resultaten

• Hogere kwaliteit van leven;
• Betere ervaren controle over de ziekte;
• Duurzame sportdeelname van minimaal 1x per week;
• Optimalisatie van bereik van landelijke beweegrichtlijn;
• Afname van BMI;
• Verbetering op diverse fysieke testen, gemonitord middels diverse fittesten.
• Verwachte resultaten op de lange termijn zijn verminderd zorgverbruik en afname van leefstijlgerelateerde gezondheidscomplicaties (zoals het optreden van bijv. hart- en vaatziekten of suikerziekte);
• Expertise van meer trainers over het specifieke ziektebeeld;
• Netwerk ontwikkeling van sportzorgaanbieders, samen met tweedelijnszorgaanbieder en gemeente.