IMAP Zeeland

Mensen met onbegrepen gedrag die te maken krijgen met de Wet verplichte ggz (Wvggz) hebben naast behandeling vaak ondersteuning nodig bij wonen, werk, inkomen en sociaal netwerk. In Zeeland is hiervoor het Maatschappelijk Plan ontwikkeld: een instrument dat zorg, gemeenten en sociaal domein structureel verbindt en het wederkerigheidsprincipe operationaliseert. IMAP Zeeland implementeert en borgt deze werkwijze regionaal voor ongeveer 100 cliënten en vertaalt eerdere praktijkervaring met 200 plannen naar gestructureerde, overdraagbare kennis.

Doel

IMAP Zeeland kent twee samenhangende doelen. Eerste: het duurzaam implementeren en borgen van het Maatschappelijk Plan als standaard werkwijze binnen de Zeeuwse Wvggz-praktijk, zodat maatschappelijke ondersteuning parallel aan de gedwongen behandeling wordt georganiseerd. Tweede: het systematisch onderzoeken van werkzame elementen, knelpunten en randvoorwaarden waaronder het Maatschappelijk Plan effectief bijdraagt aan het voorkomen van escalatie en dwang. De opbrengsten worden vertaald naar overdraagbare kennisproducten voor andere regio’s.

Aanpak/werkwijze

Het project hanteert participatief praktijkgericht actieonderzoek met drie samenhangende componenten: 

1. procesevaluatie via registratie van aantallen plannen, doorlooptijden en betrokken partijen; 
2. Kwalitatieve dataverzameling via reflectiesessies, semigestructureerde interviews en narratieve casusbeschrijvingen met cliënten, naasten en professionals; 
3. Cyclisch leren waarbij per kwartaal bevindingen worden geanalyseerd en werkwijzen direct worden bijgesteld. Bij elke nieuwe Wvggz-zorgmachtiging stelt een MJD-casemanager samen met cliënt en naasten een Maatschappelijk Plan op, parallel aan het behandeltraject. Wetenschappelijke borging vindt plaats via een lector van HZ University of Applied Sciences.

Samenwerkingspartners

Het consortium combineert bestuurlijke regie, zorginhoudelijke uitvoering, sociaal domein, ervaringskennis en wetenschappelijke borging. Gemeente Goes is penvoerder en verzorgt regionale bestuurlijke afstemming met de Zeeuwse gemeenten. Emergis integreert het Maatschappelijk Plan in haar behandelprocessen. Bureau CZW leidt en coördineert het project. MJD-casemanagers stellen de plannen op. Ervaringsdeskundigen en een naastenvertegenwoordiger participeren structureel op casus- en projectniveau. HZ University of Applied Sciences borgt de onderzoeksmatige kwaliteit. Structurele kennisuitwisseling met de Regionale Kenniswerkplaats Midden-Limburg versterkt interregionaal leren en vergroot de generaliseerbaarheid naar landelijk niveau.

(Verwachte) resultaten

Het project levert 3 hoofdresultaten: 

1. Een duurzaam ingebedde werkwijze in Zeeland, vastgelegd in een regionaal convenant tussen Emergis en gemeenten, met protocollen, getrainde professionals en structurele financieringsafspraken;.
2. Een procesevaluatie met inzicht in werkzame elementen, doorlooptijden, cliënt- en naastentevredenheid en effecten op heropnames en zorgmachtigingen.
3. Overdraagbare kennisproducten waaronder een handreiking, format en trainingsmateriaal. De maatschappelijke impact: snellere, integrale ondersteuning voor mensen met onbegrepen gedrag, meer regie voor cliënt en naasten, en naar verwachting minder noodzaak tot gedwongen interventies. Inzichten worden regionaal en landelijk gedeeld.