Implementatie van richtlijnen in Prinsenstichting: leergang en casus pijnzorg

Aanleiding/ achtergrond

De 1e aanleiding is de behoefte aan een samenhangende, haalbare aanpak voor implementatie van richtlijnen en dit geborgd wordt in o.a. kwaliteitsbeleid. Onze huidige ervaring leert dat vooral implementatie ingewikkeld is wanneer multidisciplinaire richtlijnen zoals pijnzorg verandering vragen van: 

1. meerdere bestaande werkwijzen, processen en scholingen, 
2. zorgprofessionals uit verschillende subgroepen cliënten, en 
3. zowel zorgprofessionals als naasten. 

De 2e aanleiding is de leervraag over overstijgende coördinatie rondom het landelijke grote aanbod van richtlijnen. Prinsenstichting mist een onderbouwde, breed gedragen werkvorm voor de prioritering en planning voor de implementatie. Beide aanleidingen resulteren tot: 

1. vertraagde, onvolledige of zelfs afwezige implementatie van richtlijnen waardoor zorg niet of niet beklijvend geboden wordt volgens landelijke standaarden, en 
2. verschillende perspectieven over richtlijnen tussen vakgroepen zonder gezamenlijke aansluiting op onze beleidsstrategie. 

Doel

Het project heeft als hoofddoel het binnen 18 maanden bevorderen van de deskundigheid binnen Prinsenstichting over het implementeren én het verbeterd inzetten van multidisciplinaire richtlijnen in de dagelijkse praktijk. Deskundigheid betekent hierin een grotere verandercapaciteit (implementatiekracht) als ook onderdeel worden van een leernetwerk over het thema binnen de sector. 

De subdoelen binnen deze looptijd zijn: 

1. Het opdoen van kennis over een methodische aanpak voor implementatie en borging van multidisciplinaire richtlijnen, 
2. Het toepassen van de opgedane kennis op een praktijkcasus (implementatie vaardigheden ontwikkelen met een multidisciplinaire richtlijn) en 
3. Het uitwisselen van de geleerde lessen met collega's in de gehandicaptenzorg.

Aanpak/ werkwijze

Leergang ‘Ervaring opdoen met richtlijnen in de langdurige gehandicaptenzorg’ (november 2026 t/m maart 2028) volgen door een wetenschapscoördinator (pijnzorg inhoudsdeskundige) en een beleidsmedewerker (inzicht in organisatiecontext) voor kennis (modules, uitwisseling tussen deelnemers) en het leren gebruiken van een zelfgemaakt implementatieplan. Tegelijkertijd implementatie van multidisciplinaire SKILZ richtlijn ‘Pijn bij mensen met een verstandelijke beperking’ in 2 woningen vanuit onze 2 medewerkers in de leergang samen met een multidisciplinaire projectgroep (overlegstructuur, rollen, taakverdeling: zie paragraaf 4.3 van de aanvraag). Medewerking (zoals vragenlijsten) aan ZonMw onderzoek naar implementatie van multidisciplinaire richtlijnen in de gehandicaptenzorg. Implementatie en onderzoek lopen door tot mei 2028.

Samenwerkingspartners

ZonMw en Vilans begeleiden het proces (veranderkundige partners). Vanuit de projectgroep werken onze deelnemers van de leergang samen met directe zorgverleners aan de casus (draagvlak, praktijkervaring met de richtlijn). Nauw betrokken zijn een manager behandeldienst en functionarissen (elektronische cliëntendossier, opleiding, communicatie). Daarnaast hebben naasten (familie en/of wettelijke vertegenwoordigers) een rol in gepersonaliseerde pijnzorg. Het kennisnetwerk ‘PijnZorg (On)beperkt’ is inhoudelijk betrokken (medeontwerper van de richtlijn).

Verwachte resultaten

• Organisatieniveau: aantoonbare veranderkundige deskundigheid (leergangcertificaten voor 2 deelnemers) en praktijkervaring (toegepast eigen implementatieplan). Na het project: ZonMw impactverslag, werkvorm voor strategische coördinatie rondom multidisciplinaire richtlijnen, eventueel blijvende kennisuitwisseling met externe leergang deelnemers. 
• Medewerkersniveau: aantoonbaar circa 35 medewerkers bereikt (9 in projectgroep ervaring opgedaan met multidisciplinaire implementatie, 26 over 2 woonlocaties geïnformeerd over en gebruik van de richtlijn).  
• Cliëntniveau: bij circa 20 cliënten (over 2 woningen) aantoonbaar betere pijnzorg (o.a. ingevulde pijnsignaleringsplannen).