Mobiele menu

Infectiepreventie van COVID-19 in ziekenhuizen: COntrol of COVID-19 iN Hospitals (COCON-study)

Projectomschrijving

In juni/juli 2020 werden antistoffen tegen het nieuwe coronavirus aangetoond bij 15% van de medewerkers van 13 Nederlandse ziekenhuizen, wijzend op een doorgemaakte infectie gedurende de eerste maanden van de pandemie. Tijdens de zomermaanden was het coronavirus minder actief en maakte slechts 1% van de medewerkers een infectie door. Antistoffen waren vaker aanwezig bij medewerkers in Noord-Brabant en bij medewerkers die werkzaam waren op de spoedeisende hulp. Bij medewerkers op de intensive-, high- en medium care, bij medewerkers met een longziekte en bij rokers werden minder vaak antistoffen gevonden. Slechts 85% van de medewerkers met een doorgemaakte infectie had klachten. De meest voorkomende klachten waren ernstige vermoeidheid, koorts en hoesten. Om inzicht te krijgen in de rol van besmetting van de omgeving van de patiënt in de overdracht van het nieuwe coronavirus naar zorgmedewerkers, is daarnaast een onderzoek in verpleeghuizen uitgevoerd. In de kamers waar besmette cliënten in isolatie verbleven is het coronavirus veelvuldig in de directe omgeving van de cliënt aangetroffen. Bovendien werd levensvatbaar coronavirus aangetoond in één luchtmonster. Dat geeft aan dat in de lucht zwevende deeltjes die het nieuwe coronavirus bevatten, besmettelijk kunnen zijn.

Producten

Titel: SARS-CoV-2 seroprevalence in relation to occupational and personal risk factors among healthcare workers in Dutch hospitals after the 2020 first epidemic wave
Auteur: Claudia Recanatini, Corine GeurtsvanKessel, Suzanne Pas, Martje Maas, Rosa van Mansfeld, Anne van Oudheusden, Miranda van Rijen, Emile Schippers, Adriana Tami, Karin Ellen Veldkamp, Hannah Visser, Andreas Voss, Marjolijn Wegdam-Blans, Heiman Wertheim, Peter Wever, Marion Koopmans, Jan Kluytmans, Marjolein Kluytmans-van den Bergh, and COCON study group
Titel: Self-reported symptoms associated with the development of SARS-CoV-2 antibodies among healthcare workers in Dutch hospitals
Auteur: Claudia Recanatini, Corine GeurtsvanKessel, Suzanne Pas, Martje Maas, Rosa van Mansfeld, Anne van Oudheusden, Miranda van Rijen, Emile Schippers, Adriana Tami, Karin Ellen Veldkamp, Hannah Visser, Andreas Voss, Marjolijn Wegdam-Blans, Heiman Wertheim, Peter Wever, Marion Koopmans, Jan Kluytmans, Marjolein Kluytmans-van den Bergh, and COCON study group
Titel: Self-reported symptoms associated with the development of SARS-CoV-2 antibodies among healthcare workers in Dutch hospitals
Auteur: Claudia Recanatini, Corine GeurtsvanKessel, Suzanne Pas, Martje Maas, Rosa van Mansfeld, Anne van Oudheusden, Miranda van Rijen, Emile Schippers, Adriana Tami, Karin Ellen Veldkamp, Hannah Visser, Andreas Voss, Marjolijn Wegdam-Blans, Heiman Wertheim, Peter Wever, Marion Koopmans, Jan Kluytmans, Marjolein Kluytmans-van den Bergh, and COCON study group
Titel: Air and surface contamination with SARS-CoV-2 in rooms of infected nursing home residents: the Netherlands
Auteur: K. J. Linde, P. Meijer, J. A. J. W. Kluytmans, M. F. Q. Kluytmans-Van Den Bergh, S. D. Pas, C. Geurtsvankessel, M. P. G. Koopmans, M. Meier, C. R. Raben, J. Spithoven, M.H. G. Tersteeg-Zijderveld, D. J. J. Heederik, I. M. Wouters, W. Dohmen
Titel: Detection of SARS-CoV-2 in air and on surfaces in rooms of infected nursing home residents
Auteur: K.J. Linde, I.M. Wouters, J.A.J.W. Kluytmans, M.F.Q. Kluytmans-van den Bergh, S.D. Pas, C.H. GeurtsvanKessel, M.P.G. Koopmans, M. Meier, P. Meijer, C.R. Raben, J. Spithoven, M.H.G. Tersteeg- Zijderveld, D.J.J. Heederik, W. Dohmen and COCON consortium
Magazine: medRxiv

Verslagen


Eindverslag

Deelproject seroprevalentie In juni/juli 2020 werden antistoffen tegen het nieuwe coronavirus aangetoond bij 15% van de medewerkers van 13 Nederlandse ziekenhuizen, wijzend op een doorgemaakte infectie gedurende de eerste maanden van de pandemie. Tijdens de zomermaanden was het coronavirus minder actief en maakte slechts 1% van de medewerkers een infectie door. Antistoffen waren vaker aanwezig bij medewerkers in Noord-Brabant en bij medewerkers die werkzaam waren op de spoedeisende hulp. Bij medewerkers met een longziekte en bij rokers werden minder vaak antistoffen gevonden. Slechts 85% van de medewerkers met een doorgemaakte infectie had klachten. De meest voorkomende klachten waren ernstige vermoeidheid, koorts en hoesten. Deelproject omgevingscontaminatie Om inzicht te krijgen in de rol van besmetting van de omgeving van de patiënt in de overdracht van het nieuwe coronavirus naar zorgmedewerkers, is daarnaast een onderzoek in verpleeghuizen uitgevoerd. In de kamers waar besmette cliënten in isolatie verbleven is het coronavirus veelvuldig in de directe omgeving van de cliënt aangetroffen. Bovendien werd levensvatbaar coronavirus aangetoond in één luchtmonster. Dat geeft aan dat in de lucht zwevende deeltjes die het nieuwe coronavirus bevatten, besmettelijk kunnen zijn.
Seroprevalentie in zorgmedewerkers In 13 Nederlandse ziekenhuizen zijn in juni en juli 2020 2.336 zorgmedewerkers gerekruteerd voor deelname aan de studie. Bij aanvang van het onderzoek werden antistoffen tegen het nieuwe coronavirus, SARS-CoV-2, aangetoond bij 15% van de medewerkers, variërend van 4% tot 30% in de individuele ziekenhuizen. Drie maanden na de eerste bloedafname is opnieuw bloed afgenomen om de aanwezigheid van antistoffen tegen SARS-CoV-2 op dat moment te bepalen. Rapportage van deze resultaten wordt eind december verwacht. In de tussenliggende periode hebben deelnemers tweewekelijkse vragenlijsten ingevuld over hun gezondheid, werk in het ziekenhuis en reizen, en werden ze bij klachten getest om een eventuele infectie met het coronavirus vast te stellen. Tijdens het onderzoek meldde 21% van de medewerkers één of meer periodes van klachten die zouden kunnen passen bij een infectie met het coronavirus. Rapportage van de testuitslagen wordt eind december verwacht. Omgevingscontaminatie Binnen een selectie van 28 verpleeghuizen wordt gedurende vier maanden stof uit de lucht verzameld om niveaus van SARS-CoV-2 in de lucht te bepalen. Wanneer een uitbraak van SARS-CoV-2 plaatsvindt, worden in de nabije omgeving van cliënten met COVIC-19 verschillende soorten blootstellingsmetingen uitgevoerd. Op deze manier wordt onderzocht of er (besmettelijk) SARS-CoV-2 te vinden is in de lucht in verpleeghuizen, en in welke hoeveelheden. Ook worden verschillende oppervlakken in de omgeving van de cliënten met COVID-19 onderzocht. Om vast te stellen of de mate van klachten van een patiënt van invloed zijn op de besmetting van de omgeving, worden ook hierover gegevens verzameld.

Samenvatting van de aanvraag

COVID-19 is een ziektebeeld met een breed spectrum aan verschijnselen, wat met name bij ouderen en mensen met onderliggend lijden een hoge mortaliteit kent. Ook is frequent opname in ziekenhuizen geïndiceerd. Hierbij is transmissie naar andere patiënten en zorgmedewerkers een reëel risico. Om deze nosocomiale problematiek te voorkomen zijn infectiepreventie maatregelen onontbeerlijk. Hierbij ontbreekt nog de nodige essentiële kennis. Zo is niet bekend welk deel van de medewerkers de infectie reeds heeft doorgemaakt en of dit ook tot beschermende immuniteit leidt, Ook is de rol van omgevingscontaminatie niet voldoende duidelijk. Om hiertoe op korte termijn kennis te verzamelen wordt ten eerste een sero-epidemiologische studie voorgesteld met actieve follow-up onder 2000 ziekenhuismedewerkers in diverse regio’s van het land. Tijdens de 3 maanden durende opvolging worden de medewerkers bij het ontstaan van klachten getest op de aanwezigheid van SARS-CoV-2 middels PCR en viruskweek en wordt de serologische respons gemeten. Na 3 maanden wordt de serologie bij alle deelnemers herhaald. Dit project zal onder andere inzicht geven in de huidige seroprevalentie, het ontwikkelen van infecties in een periode dat waarschijnlijk de sociale onthouding gefaseerd wordt opgeheven, de incidentie van seroconversie zonder klinische verschijnselen en de mate van besmettelijkheid nadat klachten verdwenen zijn. De resultaten komen gefaseerd beschikbaar, waarbij de eerste bevindingen al voor de zomer gereed zijn. Het tweede thema van dit project is omgevingscontaminatie in relatie tot diverse ziektebeelden. Zo wordt diarree relatief vaak gerapporteerd en is de bijdrage aan transmissie onduidelijk. Ook is het niet duidelijk of patiënten die klinisch hersteld zijn nog besmettelijk zijn. In 4 ziekenhuizen wordt bij diverse categorieën patiënten een onderzoek van de omgeving en lucht uitgevoerd met behulp van PCR en viruskweek. Dit wordt gerelateerd aan de virologische bevindingen bij de betreffende patiënt. Dit project zal op zeer korte termijn een belangrijke bijdrage leveren aan de kennis omtrent de epidemiologie van COVID-19 en het optimaliseren van de bestrijding daarvan.

Kenmerken

Projectnummer:
10150062010004
Looptijd: 100%
Looptijd: 100 %
2020
2022
Onderdeel van programma:
Gerelateerde subsidieronde:
Projectleider en penvoerder:
Dr. M.F.Q. Kluytmans- van den Bergh
Verantwoordelijke organisatie:
Universitair Medisch Centrum Utrecht