Leefstijlinterventie voor mannen/vaders (gesubsidieerd vanuit LLC 2003-2008 + 2009)
Mannen bereiken en aanspreken met gezondheidsvoorlichting is moeilijk en vraagt om een seksespecifieke benadering. In dit samenwerkingsproject ontwikkelen Voedingscentrum, Trimbos-instituut, NIGZ, NISB een website gericht op een gezonde leefstijl. Doelgroep is vaders met een lage SES van 30-50 jaar met kinderen van 9-12 jaar. Uit gesprekken met lage SES-vaders blijkt dat zij niet zelf naar een website over gezondheid of voorbeeldgedrag gaan. Daarom zal het gebruik van de website via een extra module worden toegevoegd aan bestaande onderwijsprogramma’s. Via thuisopdrachten moeten kinderen samen met hun vader de website bezoeken. Spelenderwijs leren kinderen over hun eigen gedrag en krijgen ze informatie om dat te verbeteren. De site Coach & Coach gaat over Tommy die proefvoetballer wil worden. Kinderen coachen samen met hun vader de profvoetballer in spe door hem te helpen bij het maken van gezonde keuzes. De vader wordt zich ook bewust van zijn eigen gezondheids- en voorbeeldgedrag.
Producten
Verslagen
Eindverslag
Het Voedingscentrum, Trimbos-instituut en het NIGZ hebben gezamenlijk de e-learningmodule Coach & Coach (www.coachencoach.nl) voor laagopgeleide vaders ontwikkeld. In deze module staan de onderwerpen voeding, beweging, alcoholgebruik en voorbeeldgedrag centraal. Kinderen in de groepen 6, 7 en 8 van de basisschool voeren deze interactieve huiswerkmodule samen met hun vader uit. Het uiteindelijk doel is om laagopgeleide vaders te motiveren tot een gezonde leefstijl als voorbeeld voor hun kind. Via deze huiswerkopdracht van het kind, wordt de vader dus bereikt. De kinderen leren door middel van deze module over gezond leven, maar doordat zij de opdrachten samen met hun vader maken, krijgt ook hij inzicht in de eigen situatie. Zo komen vader en kind samen aan de praat over hun leefstijl en kunnen ze werken aan verbeteringen van hun gedrag aan de hand van allerlei tips en opdrachten. Door vaders middels de huiswerkopdracht bij het onderwerp te betrekken, gaat het onderwerp ook voor hen leven.
De gevolgde strategie, vaders bereiken via het huiswerk van zijn kind, volgt uit gesprekken die gevoerd zijn met een aantal vaders. Zij gaven namelijk aan dat zij niet uit zichzelf geneigd zijn naar een website te gaan over gezondheid of voorbeeldgedrag. De vaders gaven echter aan dat ze wel voor hun kind, als die erom zou vragen, een dergelijke site zouden bezoeken. Zo is het idee ontstaan om de vaders via onderwijsprojecten waar hun kinderen toch al aan deelnemen (bijvoorbeeld Ga voor gezond!) aan te moedigen om naar de website te gaan.
Belangrijk neveneffect hierbij is dat vaders op deze manier ook meer betrokken raken bij het onderwijs van hun kinderen. Voor scholen is dit vaak een lastig issue en Coach&Coach bevordert die betrokkenheid.
Coach & Coach bestaat uit drie afleveringen die als huiswerkopdrachten ingezet kunnen worden als aanvulling op bestaande lessen over eten, bewegen en verantwoord alcoholgebruik. Elke aflevering van Coach & Coach heeft een thema: Energiebalans, Gezond eten, Verantwoord alcoholgebruik en gezond eten.
Er zit een opbouwende verhaallijn in Coach & Coach. Daarom moeten de leerlingen en hun vaders Coach & Coach ook van aflevering 1 tot 3 maken. Zolang de eerste aflevering niet afgemaakt is, kunnen ze niet naar de tweede, en zolang de tweede aflevering niet is afgerond, kunnen ze niet naar de derde.
Coach & Coach gaat over Tommy die profvoetballer wil worden. Kinderen coachen samen met hun vader de profvoetballer in spe door hem te helpen bij het maken van gezonde keuzes. De coaches (vader en kind) helpen Tommy zo op weg naar de top. De leerling en zijn/haar vader krijgen spelenderwijs ook zelf inzicht in een gezonde leefstijl.
Gezien het vernieuwende karakter van het project en een moeilijk te bereiken doelgroep, is er vooraf veel geïnvesteerd in het goed verdiepen in de doelgroep. Vervolgens is de doelgroep op diverse momenten tijdens het voorbereidings- en ontwikkeltraject betrokken bij het project.
Voor leerkrachten is een aparte digitale pagina gemaakt: www.coachencoach.nl/docent, met daarop een uitgebreide handleiding. Hierin staat aangegeven wat Coach & Coach is, hoe het in te passen is in het bestaande lesprogramma en hoe de huiswerkmodule werkt. Daarnaast staan er op deze pagina een aantal factsheets met de belangrijkste informatie over Coach & Coach en achtergrondinformatie over de drie onderwerpen, en een printbare flyer om de leerlingen mee naar huis te geven. Hierop staat kort de opzet van Coach & Coach en de URL. Tevens kunnen ze hierop hun inloggegevens noteren, voor de volgende afleveringen. Ook staat het promotiefilmpje (zie voor meer informatie onder werving) op deze pagina, zodat leerkrachten in korte tijd een goed beeld krijgen van wat Coach & Coach inhoudt en hoe het in te zetten is bij de door hen gebruikte lesmethode.
Gezien de opzet van Coach & Coach, namelijk als huiswerkmodule, is het van belang met name leerkrachten en GGD-medewerkers, die scholen adviseren bij de keuze voor ond
Methode: website gericht op een gezonde leefstijl van vaders met betrekking tot voeding, alcohol en beweging. Aan de hand van e-learning leert de doelgroep over de genoemde leefstijlonderwerpen en wordt de doelgroep spelenderwijs uitgedaagd om de eigen normen en gewoontes te expliciteren en evalueren.
Doelgroep: vaders met een lage SES in de leeftijd van 30-50 jaar met kinderen in de leeftijd van 9-12 jaar.
Doelstellingen: 1. de doelgroep heeft na blootstelling aan de interventie een grotere intentie gezond(er) gedrag te vertonen op het gebied van alcohol, voeding en beweging. 2. Na 1 jaar hebben 10.000 vaders het e-learning programma één of meerdere keren gedaan. Een derde hiervan ziet het als een nuttig hulpmiddel bij het uitvoeren van gezond gedrag.
De website richt zich op lage SES mannen, omdat deze doelgroep de grootste gezondheidsproblemen heeft. Om beter inzicht in de doelgroep te krijgen zijn gesprekken gevoerd met lage SES vaders. Hieruit bleek dat de doelgroep niet uit zichzelf naar een website over gezondheid of voorbeeldgedrag zou gaan. Zij hebben een externe motivatie hiervoor nodig, in dit geval hun kinderen. Daarom is besloten het gebruik van de website via een extra module toe te voegen aan bestaande onderwijsprogramma’s waar het project Scoren voor Gezondheid (Lekker Fit, JUMP-in) gebruik van maakt en van het onderwijsprogramma Ga voor gezond. Via thuisopdrachten binnen de genoemde onderwijsprogramma’s moeten kinderen de website bezoeken. Hierbij is het de bedoeling dat ze dit samen met hun vader gaan uitvoeren en de output hiervan naar school terugnemen. Doordat vader en kind samen de website doorlopen leert de vader ongemerkt over gezondheid voor zijn kind (expliciet) en van hemzelf (impliciet). Deze wervingsstrategie versterkt ook de ouderbetrokkenheid. Veel scholen vinden het lastig om hier vorm aan te geven.
Bovenstaande heeft als gevolg dat de website op een dusdanige manier vorm zal krijgen dat deze voor kinderen van 9-12 jaar aantrekkelijk en toegankelijk is, omdat zij de ingang vormen tot hun vaders.
De website die Coach & Coach gaat heten, bestaat uit drie onderdelen waarin de onderwerpen van dit project (eten, bewegen en alcohol) op een zo veel mogelijk geïntegreerde wijze behandeld worden. De rode draad van de website is het verhaal van de jongen Tommy die de droom heeft profvoetballer te worden. Hiervoor zal hij, naast veel trainen ook gezond moeten leven. Vader en kind gaan deze jongen coachen aan de hand van spelletjes, testjes en opdrachten op de website. Spelenderwijs leren ze zo over hun eigen gedrag en krijgen ze informatie aangereikt om dat te verbeteren. Door de interactie tussen vader en kind coachen ze zo ook elkaar. Op deze manier wordt de vader zich bewust van zijn eigen gezondheids- en voorbeeldgedrag, valkuilen en verbeterpunten.
De website wordt ontwikkeld door TinQwise, een onderwijskundig bureau dat 'e-learning' op maat maakt.