Living Labs Sport en Bewegen; draagvlak creëren met experiment Vmbo in Beweging
Achtergrond
Jongeren in Nederland, en in het bijzonder vmbo-leerlingen, bewegen te weinig. Slechts 42% voldoet aan de beweegrichtlijnen. Onvoldoende beweging op jonge leeftijd vergroot het risico dat men als volwassene ook te weinig beweegt. Het landelijke ViBe-project (2024-2028) ontwikkelt een multistakeholder systeemaanpak (‘Creating Active Schools’) waarbij scholen, buurtprofessionals, bedrijven en kennisinstellingen samenwerken om de beweegomgeving van vmbo-leerlingen structureel te verbeteren.
Het Living Lab Groningen focust aanvullend op knelpunten zoals het vergroten van docentdraagvlak en organisatorische inbedding. Pilots in 2025 lieten zien dat prototypes technisch uitvoerbaar zijn, maar dat implementatie vaak stagneert door laag draagvlak en onvolledige verankering; de aanvullende subsidie ondersteunt gerichte experimenten in de Groningse context om interventies te optimaliseren en lessen terug te koppelen aan het landelijke programma.
Doel
Het doel van dit experiment is om de kans te vergroten dat vmbo-leerlingen meer in beweging komen door het draagvlak voor beweeginterventies op scholen te versterken en de uitvoering te verbeteren. Het project ontwikkelt en test een stappenplan voor draagvlak, meet tijdens de interventies de perceptie en ervaring van leerlingen en docenten en brengt geleerde lessen in kaart. Deze producten moeten helpen interventies beter te laten aansluiten op schoolcontexten, de uitvoeringskwaliteit te verhogen en inzicht te geven welke elementen bijdragen aan verankering en opschaling.
Aanpak/ werkwijze
Het project werkt met 3 werkpakketten:
- Literatuuronderzoek en focusgroepen om een onderbouwd stappenplan voor draagvlak te ontwikkelen en op scholen toe te passen;
- Een perceptie- en ervaringsmeting met anonieme vragenlijsten en korte interviews (vragen ontwikkeld samen met bedrijven) waarna schoolspecifieke factsheets worden opgeleverd;
- Tijdslijnanalyses en focusgroepen om geleerde lessen te documenteren en te delen met de gemeente, het landelijke ViBe project en het lerend netwerk VO in beweging. Activiteiten lopen gefaseerd van januari–december. Onderzoekers, vmbo-scholen, bedrijven en gemeente hebben heldere rollen in uitvoering en kennisdeling.
Samenwerkingspartners
Het consortium omvat Gemeente Groningen, meerdere vmbo-scholen (CSG Augustinus en CSG Selion), Hanze Groningen en bedrijven (Huis voor de Sport en KiteMobile) die interventies leveren en door ontwikkelen. De meerwaarde zit in het combineren van beleidskracht, praktijkinzicht, onderzoeksdeskundigheid en marktinnovatie: zo kunnen interventies contextspecifiek worden ontworpen, krijgt het bedrijfsleven directe gebruikersfeedback en wordt organisatorische inbedding op schoolniveau versterkt, wat opschaling en duurzame verankering vergemakkelijkt.
Verwachte resultaten
- Een toepasbaar, onderbouwd stappenplan voor het creëren van draagvlak op vmbo-scholen;
- Schoolspecifieke factsheets met inzichten in perceptie en ervaring van leerlingen en docenten;
- Een rapport met geleerde lessen en aanbevelingen voor het samen ontwikkelen en uitvoeren van een interventie tussen scholen en bedrijven gericht op het in beweging krijgen van vmbo-jongeren.
Deze opbrengsten ondersteunen de implementatie van beweeginterventies op vmbo-scholen en geven richting aan toekomstig onderzoek. Zo ontstaat een lokale aanpak die jongeren stimuleert om meer te bewegen.