Mobiele menu

Mantelzorgers in de zorgsector: who cares?

Projectomschrijving

In dit project wordt er samengewerkt tussen beleid- en praktijkpartners, onderzoekers en verschillende intermediaire organisaties (Zorg aan Zet, Platform Mantelzorg Limburg, Werk & Mantelzorg, Erasmus MC, Amsterdam UMC – Locatie VUmc, Vrije Universiteit)

Doel

Aandacht voor de combinatie van mantelzorg en werk is van groot belang om duurzame inzetbaarheid van medewerkers in de zorg te bevorderen. Dit project heeft als doel het implementeren, verankeren en verspreiden van het vierstappenplan voor mantelzorgvriendelijk beleid ten behoeve van het verbeteren van de bespreekbaarheid, steun en duurzame inzetbaarheid van medewerkers met mantelzorgtaken in de zorgsector.

Aanpak

Om bekendheid, bespreekbaarheid en steun rond het thema ‘werk en mantelzorg’ te bevorderen is een concreet vierstappenplan voor mantelzorgvriendelijk beleid ontwikkeld. Het vierstappenplan omvat:
1) BESPREKEN van het thema in de organisatie, startend met een behoeftepeiling;
2) BESCHRIJVEN van bestaande regelingen en op één centraal punt onderbrengen;
3) BEKWAMEN van leidinggevenden in gesprekken over mantelzorg & werk;
4) BORGEN in de gesprekscyclus en informatievoorziening voor nieuwe medewerkers in mantelzorgvriendelijk beleid.

Om tot een succesvolle implementatie te komen vindt er op drie niveaus samenwerking plaats, namelijk: leren van onderzoek en praktijk, samenwerking binnen de zorgorganisatie en samenwerking tussen zorgorganisaties.

Verwachte resultaten

Het implementatieproces wordt geëvalueerd met een uitgebreide procesevaluatie. De projectgroep bundelt kennis uit wetenschap, beleid en praktijk met expertise op de thema’s mantelzorg, gezondheid, werk en duurzame inzetbaarheid. Ook vindt er kennisdeling plaats buiten de zorgsector.

Deze aanvraag bouwt voort op drie eerdere door ZonMw gefinancierde onderzoeken:

Producten van ZonMw

Lees meer over dit project in het artikel Betere werk-privé balans voor zorgmedewerkers dankzij mantelzorgvriendelijk beleid, in onze artikelenreeks Zo benutten we resultaten en opbrengsten beter in de praktijk.

Producten

Titel: Gezond werken in de zorg, juist nu! In de huidige tijd is het (extra) belangrijk om zorgmedewerkers gezond en inzetbaar te houden.
Auteur: Milou Oomens
Link: https://publicaties.zonmw.nl/
Titel: Who cares: mantelzorgers in de zorg
Auteur: Marja Veenstra, Suzan Robroek Suzanne van Goor, Larissa Valkenberg
Link: https://www.burgerkrachtlimburg.nl/magazine-who-cares/

Verslagen


Samenvatting van de aanvraag

In de zorgsector combineert één op de vier medewerkers werk en mantelzorg. Onderzoek laat zien dat mantelzorgers een verhoogd risico hebben op langdurig ziekteverzuim. Aandacht voor de combinatie van mantelzorg en werk is van groot belang om duurzame inzetbaarheid van medewerkers in de zorg te bevorderen. Dit project heeft als doel het adaptief implementeren, verankeren en dissemineren van het vierstappenplan voor mantelzorgvriendelijk beleid ten behoeve van het verbeteren van de bespreekbaarheid, steun en duurzame inzetbaarheid van medewerkers met mantelzorgtaken in de zorgsector. Veel organisaties hebben regelingen rond mantelzorg. Deze zijn echter vaak onbekend bij medewerkers met mantelzorgtaken en worden beperkt gebruikt. Onderzoek toont het belang van goede ondersteuning door leidinggevenden in de preventie van psychische gezondheidsproblemen en in het bevorderen van duurzame inzetbaarheid van medewerkers met mantelzorgtaken. Om bekendheid, bespreekbaarheid en steun rond het thema ‘werk en mantelzorg’ te bevorderen is het vierstappenplan voor mantelzorgvriendelijk beleid ontwikkeld. Het vierstappenplan omvat: 1) BESPREKEN van het thema in de organisatie, startend met een behoeftepeiling; 2) BESCHRIJVEN van bestaande regelingen en op één centraal punt onderbrengen; 3) BEKWAMEN van leidinggevenden in gesprekken over mantelzorg & werk; 4) BORGEN in de gesprekscyclus en informatievoorziening voor nieuwe medewerkers in mantelzorgvriendelijk beleid. Uit onderzoek blijkt dat bij bedrijven die mantelzorgvriendelijk beleid geïntroduceerd hebben, mantelzorgers het als positief ervaren als er aandacht wordt besteedt aan mantelzorg en het waarderen als een leidinggevende het onderwerp bespreekbaar maakt. Er is echter nog weinig inzicht in het optimale implementatieproces van mantelzorgvriendelijke beleid. Deze aanvraag bouwt voort op drie eerdere studies. We werken samen met de praktijk door de opgedane kennis te delen en te verrijken en de wijze van implementatie, disseminatie en borging van het inzetten van het vierstappenplan in de zorgsector te bevorderen en te volgen. De doelgroep bestaat uit Limburgse zorgorganisaties, in het bijzonder de medewerkers met mantelzorgtaken (einddoelgroep). Om tot een succesvolle implementatie te komen vindt er op drie niveaus samenwerking plaats. - NIVEAU 1: Leren van onderzoek en praktijk: delen van kennis en ervaringen Intermediaire organisaties leren van de resultaten van drie eerder uitgevoerde onderzoeken en praktijkervaringen. Dit wordt gedaan tijdens een kick-off bijeenkomst met onderzoekers, de betrokken intermediaire organisaties (Burgerkracht/Platform Mantelzorg Limburg en Zorg aan Zet) en HR professionals van zorgorganisaties die als mantelzorgvriendelijk zijn erkend en de stappen uit het stappenplan hebben doorlopen. In een separate raadpleging bij zorgorganisaties met mantelzorgvriendelijk beleid spreken we met leidinggevenden en medewerkers met mantelzorgtaken over hun ervaringen met het mantelzorgvriendelijk beleid, en belemmerende en bevorderende factoren in de implementatie. - NIVEAU 2: Samenwerking BINNEN de zorgorganisatie: adaptieve implementatie van het vierstappenplan. Drie zorgorganisaties starten met de implementatie van het vierstappenplan. Binnen de zorgorganisaties werken we samen met de HR-manager en -professionals. Binnen de organisaties wordt een projectgroep gevormd met de HR professional, leidinggevenden en medewerkers met mantelzorgtaken. Een adviseur van de intermediaire organisatie Platform Mantelzorg Limburg ondersteunt de zorgorganisaties. De input uit Niveau 1 wordt overgedragen aan de lokale projectgroep per zorgorganisatie. Samenwerking binnen de organisatie tussen HR, leidinggevenden en medewerkers met mantelzorgtaken vormt een essentieel onderdeel van het stappenplan. - NIVEAU 3: Samenwerking TUSSEN zorgorganisaties: adaptieve implementatie met een lerend netwerk In een lerend netwerk in de regio Limburg worden de resultaten en ervaringen met HR professionals uit andere zorgorganisaties gedeeld (casuïstiekbesprekingen). Hierbij delen de onderzoekers de kennis uit de onderzoeken waarop we voortbouwen, en de projectleiders van de verschillende organisaties waarin een mantelzorgvriendelijk beleid is geïmplementeerd. Doel is kennis te dissemineren, en andere organisaties te inspireren en praktische handvatten te geven om aan de slag te gaan. Het adaptieve implementatieproces wordt geëvalueerd middels een uitgebreide procesevaluatie. De projectgroep bundelt kennis uit wetenschap, beleid en praktijk met expertise op de thema’s mantelzorg, gezondheid, werk en duurzame inzetbaarheid. Ook vindt er disseminatie plaats buiten de zorgsector. Het project sluit aan bij de missie en visie van zowel Zorg aan Zet als Platform Mantelzorg Limburg. Ze hebben nauwe contacten met zorgorganisaties wat de kennisbenutting en implementatie ten goede komt.

Kenmerken

Projectnummer:
555001023
Looptijd: 100%
Looptijd: 100 %
2020
2022
Onderdeel van programma:
Gerelateerde subsidieronde:
Projectleider en penvoerder:
M Veenstra
Verantwoordelijke organisatie:
Erasmus Medisch Centrum