multidisciplinaire verbreding van de hartrevalidatie-richtlijn:cardiopsychiatrische,sociale-enarbeidsparticipatie aspecten

Het project “Multidisciplinaire verbreding van de hartrevalidatie-richtlijn: cardiopsychiatrische sociale en arbeidsparticipatie aspecten” is bij aanvang omgedoopt tot het PAAHR-project (Psychische en Arbeidsgerelateerde Aspecten van HartRevalidatie). Er is een multidisciplinaire projectgroep samengesteld, die het projectteam (de dagelijkse uitvoerders) adviseert en de voortgang van het project bewaakt. De projectgroep bestaat uit vertegenwoordigers van de volgende beroepsverenigingen: Ergotherapie Nederland; Landelijk Overleg Maatschappelijk werkers; NVVA; NVVG; NVRA; NIP; Nederlandse Vereniging voor Hart en Vaat Verpleegkundigen; NVVC; NVAB; NHG; NVVP en de Vereniging voor Hart-, Vaat en Long Fysiotherapie. Daarnaast zijn twee patiëntenverenigingen vertegenwoordigd in de projectgroep: De Hart&Vaatgroep en het Huis voor de Zorg. Alle beroepsverenigingen die professionals vertegenwoordigen die bij hartrevalidatie betrokken kunnen zijn, zijn bij aanvang van het project benaderd. Deze beroepsverenigingen hebben zelf vertegenwoordigers naar voren geschoven. De projectgroep heeft via twee mondelinge rondes en een schriftelijke ronde per e-mail knelpunten aangeleverd (december 2008- februari 2009). Op basis van de geïnventariseerde knelpunten is een vragenlijst opgesteld om de genoemde knelpunten te prioriteren. Deze vragenlijst is ingevuld door vertegenwoordigers uit alle in de projectgroep betrokken beroepsverenigingen. De scores zijn gewogen, zodat iedere beroepsgroep uiteindelijke een gelijke inbreng had. Omdat bij deze richtlijn herziening het patiëntenperspectief een grote rol vervult is aanvullend een achterbanconsultatie uitgevoerd door de Hart en Vaatgroep. Zij hebben een focusgroep van patiënten georganiseerd en interviews met patiënten gehouden. De resultaten van deze patiëntenraadpleging is gepresenteerd aan de projectgroepleden en gezamenlijk zijn de knelpunten met de huidige richtlijn, zoals die uit de achterbanraadpleging naar voren kwamen, geformuleerd. In totaal zijn 27 knelpunten geïdentificeerd, waarbij vijf knelpunten alleen door patiënten genoemd zijn. De knelpunten betreffen: interventies inclusief nazorg; arbeidsre-integratie; rol van de partner en effecten voor de partner; sociale risicofactoren voor hart- en vaatziekten; organisatie van de hartrevalidatie en verbeteren van aansluiting bij de cliënt. Voor de eerste vier onderwerpen zijn uitgangsvragen geformuleerd aan de hand waarvan een systematisch literatuuronderzoek wordt uitgevoerd. Het literatuuronderzoek naar psychische interventies is inmiddels voltooid en heeft de volgende voorlopige conclusies opgeleverd. Alleen blijvende depressieve symptomen verhogen de kans op psychische en fysieke problemen. Dat betekent de ontwikkeling van depressieve symptomen moet worden bijgehouden. Zowel medicijnen (SSRI’s) als psychologische behandelingen van depressie zijn werkzaam, maar zorgen niet voor vermindering van overlijden of van een nieuwe hart- en vaatziekte. Er zijn specifieke groepen patiënten die meer voordeel ondervinden van bepaalde behandelingen. Over angststoornissen in relatie tot cardiovasculaire aandoeningen is weinig onderzoeksliteratuur. De overige onderwerpen worden beantwoord aan de hand van wetenschappelijke literatuur en consensus binnen de projectgroep. Over twee onderwerpen, de organisatie van arbeidsre-integratie en van nazorg, heeft al een eerste verkenning van inzichten van de projectgroepleden plaatsgevonden. Er zijn vijf bijeenkomsten met de projectgroep geweest; er staan nog vier bijeenkomsten gepland. Er zijn experts aangetrokken die de wetenschappelijke kwaliteit van het project bewaken: een hoogleraar psychiatrie, een hoogleraar gezondheidspsychologie, een hoogleraar sociaal recht en een hoogleraar arbeid en gezondheid. De experts zijn een keer per e-mail geraadpleegd en met allen staat nu een afspraak gepland. Er is overleg geweest met de ontwikkelaars van CARDSS, een ICT-tool die de uitvoering van de richtlijn ondersteunt. Ook is