Achtergrond afbeelding Achtergrond afbeelding darkmode

Ontwikkeling van preventieonderwijs met interprofessionalisering: BRAVO in het onderwijs

Een ongezonde leefstijl komt vaak voor bij mensen met een lage sociaal-economische status (SES). In veel gevallen ervaren deze mensen daarnaast ook stress of andere psychische klachten. Voor professionals in de gezondheidszorg en het sociaal domein is het belangrijk om in gesprek te gaan met hun cliënten over een gezondere leefstijl en hen handvatten bieden om te veranderen. Helaas is leefstijlpreventie binnen het hoger onderwijs nog te versnipperd in de gezondheidszorg en het sociaal domein.

Doel

Dit project richtte zich op het ontwikkelen en evalueren van domeinoverstijgend preventieonderwijs over leefstijl voor hbo- en masterprofessionals, met als doel bij te dragen aan een gezonder Nederland zoals verwoord in het Nationaal Preventie Akkoord.

Aanpak

Het proces begon met het in kaart brengen van de bestaande onderwijsmaterialen en hiaten door middel van interviews, enquêtes, inventarisaties en een hackathon waaraan studenten, docenten en het professionals uit de praktijk deelnamen. Vervolgens zijn werkgroepen van docenten van de verschillende opleidingen en de betrokken instellingen gevormd die onderwijsdoelen formuleerden op basis van literatuur en praktijkonderzoek. Deze doelen vormden de basis voor de ontwikkeling van nieuwe modules. Tijdens het schrijfproces werden de materialen meerdere keren geëvalueerd en verbeterd op basis van feedback van een betrokken onderwijskundige en docenten.

Resultaten

Er zijn vijf onderwijsmodules ontwikkeld die geschikt zijn voor verschillende opleidingen: verpleegkunde, ergotherapie, social work, toegepaste psychologie van de Hogeschool van Amsterdam; Fontys Hogeschool en NHL Stenden en de master Development and Health Psychology van de Universiteit van Amsterdam. De modules richten zich op de thema’s integrale preventie, leefstijl en voorlichting, cultuursensitief werken, en digitale tools zoals Fitphone. 

De evaluatie van de modules wees uit dat de modules als relevant, van goede kwaliteit en toepasbaar in de praktijk worden ervaren. Ook de betrokken professionals binnen het werkveld beoordeelden de nut en de kwaliteit positief. De resultaten tonen aan dat het mogelijk is om preventieonderwijs breed te ontwikkelen, in lopende opleidingen te integreren, en dat studenten en docenten enthousiast zijn over de inhoud en werkvormen.

Producten van ZonMw

Lees het Interview met Jannet de Jonge in onze artikelenreeks Inbedding van preventie in onderwijs.

Producten

Titel: Impuls voor het opleiden van zorg- en welzijnsprofessionals tot leefstijlprofessionals
Auteur: Mirrian Hilbrink, Serena van der Kaaij, Margriet van Iersel, Jannet de Jonge, Corine Latour
Magazine: OenG
Link: https://onderwijsengezondheidszorg.nl/artikelen/2025/maart/2025-3/impuls-voor-het-opleiden-van-zorg-en-welzijnsprofessionals-tot-leefstijlprofessionals?sharelink=SmIrUkZ0YlEvbnY5akRPQWhpL1RlQT09&medium=website_noph
Titel: Deze module biedt inzicht in het bevorderen van een gezonde leefstijl en het voorkomen van ziekten. De vaardigheden die in deze module geleerd worden, stellen leefstijlprofessionals in staat effectieve interventies te ontwerpen en toe te passen die bijdra
Link: https://edusources.nl/materials/dd5dcb25-3aad-4a6f-961e-3f2e55f38b25/docenthandleiding-leefstijl-preventie-en-voorlichting
Titel: Een gezonde leefstijl omvat: voldoende bewegen, niet roken, geen/weinig alcohol, gezonde voeding en voldoende ontspanning (BRAVO: Bewegen, Roken, Alcohol, Voeding en Ontspanning). Het veranderen van jouw leefstijl is echter niet eenvoudig . Hoe kun je mee
Link: https://edusources.nl/materials/16334f24-dbff-4107-810f-c76a7543d7fa/aan-de-slag-met-leefstijl-docentenhandleiding
Titel: Aan de slag met leefstijl – Docentenhandleiding
Link: https://www.zonmw.nl
Titel: Het programma Cultuursensitief werken als zorgprofessional gaat in op wat cultuursensitief werken binnen de zorg en het sociaal domein inhoudt, waarom het van cruciaal belang is om cultuursensitief te werken en hoe professionals cultuursensitief kunnen we
Link: https://edusources.nl/materials/4a37530a-891e-4514-b971-2eb971246c7d/docentenhandleiding-cultuursensitief-werken-als-zorgprofessional
Titel: Deze module richt zich op: 1. Bewustwording van je eigen leefstijlgewoonten met je smartphone, en het ervaren van de vaardigheden en belemmeringen die je hierbij hebt. Uiteindelijk ervaar je hoe het is om je leefstijl te beïnvloeden en daadwerkelijk aan
Link: https://edusources.nl/materials/90e091c2-93c9-45ee-8f35-9b6c0be42c08/docenthandleiding-fitphone
Titel: Deze module biedt inzicht in het bevorderen van samenwerking tussen verschillende zorgprofessionals om zo integrale en holistische zorg te leveren aan zorgvragers. De vaardigheden die in deze module geleerd worden, stellen zorgprofessionals in staat om ef
Link: https://edusources.nl/materials/a545e302-98bc-46e0-92a2-b9f3c431eeb2/docenthandleiding-integrale-preventiezorg

Kenmerken

  • Projectnummer:
    05550012140003
  • Looptijd: 100%
    Looptijd: 100 %
    2021
    2025
  • Gerelateerde programma's:
  • Gerelateerde subsidieronde:
  • Projectleider en penvoerder:
    dr. J.M. de Jonge
  • Verantwoordelijke organisatie:
    Hogeschool van Amsterdam