Op naar erkenning van Autonomie Versterkende Therapie (AET) in de langdurige GGZ

Autonomie-gehechtheid (autonomy-connectedness; AC) gaat over het vermogen om zelf keuzes te maken en tegelijkertijd verbonden te blijven met anderen. Problemen op dit gebied spelen vaak een rol bij psychische klachten. Autonomie Versterkende Therapie (Autonomy Enhancing Therapy; AET) is een groepstherapie (voor 16+), die ook individueel kan worden toegepast. Uit onder meer eerder onderzoek, door ZonMw gesubsidieerd, blijkt dat AET ernstige angststoornissen en bijkomende klachten zoals depressie goed verhelpt. 

GGZ-cliënten die deelnemen aan AET geven aan dat de therapie aansluit bij de onderliggende oorzaken van hun klachten. AET richt zich niet alleen op het verminderen van symptomen, maar ook op het versterken van autonomie en regie over het eigen leven. Onderzoek naar autonomie-gehechtheid (AC) en Autonomie Versterkende Therapie (AET) heeft geleid tot verschillende wetenschappelijke publicaties.

AET wordt momenteel toegepast binnen 8 ggz-instellingen. Daarnaast vinden op beperkte schaal scholingsactiviteiten plaats voor zorgprofessionals. Om de toepassing van AET verder te verbreden, zijn aanvullende stappen nodig op het gebied van bekendheid, implementatie en erkenning binnen de ggz.

Doel 

Het doel van dit project is om de bekendheid van AET te vergroten en de verdere implementatie binnen de ggz te ondersteunen. Daarnaast wordt gewerkt aan opname van AET in relevante richtlijnen en zorgstandaarden, zodat de therapie beter vindbaar en toegankelijk wordt voor professionals en cliënten.

Aanpak

1. De procesevaluatie van de implementatie van AET wordt gebaseerd op alle beschikbare informatie uit eerdere effectstudies en praktijkervaringen. Samen met de samenwerkingspartners worden de resultaten geanalyseerd en vertaald naar aanbevelingen voor de verdere implementatie van AET.

   Kennis over AET wordt verspreid via vakbladen, social media, nieuwsbrieven van patiëntenverenigingen, RINO’s en ggz-instellingen, evenals via congressen, vakpublicaties, Psyflix en de ontwikkeling en het beheer van de website van de recent opgerichte AET-Stichting. Daarnaast wordt gewerkt aan verdere verspreiding van kennis en vaardigheden door samenwerking met RINO’s en andere opleidingsinstituten. De opschaling van AET wordt ondersteund door de certificering van AET-trainers en -medewerkers.

2. Opname van AET in relevante richtlijnen en zorgstandaarden wordt bevorderd door actieve samenwerking met en informatievoorziening aan de betrokken partners.

Samenwerkingspartners

• Patiëntenverenigingen, waaronder de ADF Stichting en MIND, en mogelijk ook Kiem en Weet. Met deze organisaties wordt verkend welke waarde AET heeft voor cliënten en hoe opname van AET in richtlijnen en zorgstandaarden kan worden bevorderd.
• Beroepsverenigingen, zoals het Nederlands Instituut van Psychologen (NIP) en de Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie (NVvP). Deze organisaties vertegenwoordigen de professionals die met AET werken en zijn daarom belangrijke partners bij de verdere implementatie en inbedding van de methode.
• Akwa GGZ, als belangrijke partner bij de ontwikkeling en implementatie van kwaliteitsstandaarden binnen de ggz.
• RINO Amsterdam en andere Nederlandse RINO-opleidingsinstituten. Binnen deze instellingen worden psychologen en orthopedagogen opgeleid. Samen wordt verkend hoe AET een plek kan krijgen binnen opleidingen en nascholingstrajecten.

Verwachte resultaten
Na afronding van het project zijn de volgende eindproducten beschikbaar:

• Er is een procesevaluatie uitgevoerd van de implementatie van AET binnen de Nederlandse ggz. Deze evaluatie bevat aanbevelingen en vervolgstappen voor de verdere implementatie en borging van AET op de korte en langere termijn.
• Relevante patiëntenverenigingen, RINO-opleidingsinstituten en meer dan 70% van de grotere ggz-instellingen zijn geïnformeerd over AET. Daarnaast is kennis over AET verspreid via congressen en vakpublicaties.
• De AET-Stichting beschikt over een toegankelijke en goed functionerende website met informatie over de methode.
• AET wordt aangeboden binnen na- en bijscholingstrajecten van meerdere Nederlandse RINO-opleidingsinstituten.
• AET is opgenomen in de Zorgstandaard Angststoornissen en, indien passend en haalbaar, ook in de zorgstandaarden voor eetstoornissen en functionele neurologische stoornissen (FNS/FND).