Prevention of Suicide Mortality in Noord Brabant: The Effect of Implementation of a Regional Suicide Prevention system. A staggered implementation stepped wedge trial.

Regionale suïcidepreventie Noord-Brabant - Noord-Brabantse GGZ-instellingen hebben samen met ketenpartners een ketenaanpak opgezet voor suïcidepreventie in Noord-Brabant. Het initiatief is gericht op snelle inschatting van risico op suïcide bij mensen die zich op de eerste hulp of elders melden, en dat opvolgen met snelle toegang tot zorg en opvolgen van personen met suïciderisico. 

Doel

Suïcidepreventie in Noord-Brabant, door vroegsignalering van suiciderisico's en snelle opvolging met toegang tot zorg. Dit wordt bereikt door te werken met een digitaal ondersteuningssysteem, goede onderlinge samenwerking in de keten en het verbeteren van communicatie tussen de gemeenschap, scholen, spoorwegen, politie, huisartsen, eerstehulpafdelingen en specialistische GGZ.

Aanpak onderzoek

Het project heet SUPREMOCOL. Dat staat voor Suïcide Preventie door Monitoring en Collaborative Care. Veel ketenpartners hebben zich aangesloten, zoals ziekenhuizen, huisartsen, scholen en de spoorsector. Het project startte eind 2016 en begon met de gezamenlijke ontwikkeling van het digitale monitoringssysteem en beslissingsondersteuning. In 2018 werd dit systeem stapsgewijs in ontwikkeling genomen in de 5 subregio’s waar Noord-Brabant uit bestaat. In 2019, 2020 en 2021 werd met dit system gewerkt en werden follow up metingen verricht. Uitkomst waren suïcides zoals vastgelegd door het Centraal Bureau voor de statistiek, CBS.

Resultaten

Een statistisch significante daling van suïcides met 21,5% over 4 jaar.

  • In 2017, het jaar voordat SUPREMOCOL werd geïmplementeerd, waren er 14,4 suïcides per 100.000 personen in Noord-Brabant.
  • In 2018,  daalde dit naar 11,9 per 100.000.
  • In 2019 naar 11.8 per 100000
  • In 2021 daalde dit verder naar 11.3 per 100.000.

Ten opzichte van de rest van Nederland was dit een significante daling in de rest van Nederland vond in deze periode geen significante daling van suïcides plaats, ondanks landelijke aandacht voor suïcidepreventie in het algemeen. Via VIMP en in samenwerking met SuNa is het project nu verder verspreid en onderzocht hoe het kan worden geborgd in de praktijk.

Samenwerkingspartners

De Noord-Brabantse GGZ-instellingen GGZ Breburg, GGzE, GGZ Oost-Brabant, Reinier van Arkel en GGZ Westelijk Noord-Brabant en hun ketenpartners.

Producten

Titel: Efficacy of a digitally supported regional systems intervention for suicide prevention (SUPREMOCOL) in Noord-Brabant, the Netherlands.
Auteur: Christina M. van der Feltz-Cornelis, Emma Hofstra, Iman Elfeddali, Marjan Bakker, Margot J. Metz, Jacobus J. de Jong, Chijs van Nieuwenhuizen (2023).
Magazine: General Hospital Psychiatry, 2023, Volume 84
Begin- en eindpagina: Pages 73-81, ISSN 0163-8343
Link: https://doi.org/10.1016/j.genhosppsych.2023.06.010
Titel: Effectieve suïcidepreventie-interventies en de betekenis voor het Nederlandse werkveld en de Landelijke Agenda Suïcidepreventie.
Auteur: Prof.dr. Christina M. Van der Feltz-Cornelis, dr. Jacobus J. de Jong, dr. Marjan Bakker, prof.dr. Chijs Van Nieuwenhuizen
Magazine: Tijdschrift voor Gezondheidswetenschappen 2023
Link: https://mijn.bsl.nl/effectieve-suicidepreventie-interventies-en-de-betekenis-voor-he/25519104
Titel: Springtime Peaks and Christmas Troughs: A National Longitudinal Population-Based Study into Suicide Incidence Time Trends in the Netherlands
Auteur: Hofstra, Emma, Elfeddali, Iman, Bakker, Marjan, de Jong, Jacobus J., van Nieuwenhuizen, Chijs, van der Feltz-Cornelis, Christina M.
Magazine: Frontiers in Psychiatry
Link: https://www.frontiersin.org/articles/10.3389/fpsyt.2018.00045/full
Titel: Effectiveness of suicide prevention interventions: a systematic review and meta-analysis.
Auteur: Hofstra E, van Nieuwenhuizen Ch, Bakker M, Özgül D, Elfeddali I, de Jong JJ, et al.
Magazine: General Hospital Psychiatry
Titel: A regional systems intervention for suicide prevention in the Netherlands (SUPREMOCOL): study protocol with a stepped wedge trial design.
Auteur: Hofstra E, Elfeddali I, Metz M, Bakker M, de Jong JJ, van Nieuwenhuizen Ch, et al.
Magazine: BMC Psychiatry
Link: https://doi.org/10.1186/s12888-019-2342-x
Titel: The Association Between Suicide-Related Media Coverage and Suicide: A Cross-Sectional Observational Study.
Auteur: Emma Hofstra , Marjan Bakker , Chiara A. M. Diepstraten , Iman Elfeddali, Mathilde S. Lucas , Chijs van Nieuwenhuizen & Christina M. van der Feltz-Cornelis
Magazine: Archives of Suicide Research
Link: https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/13811118.2020.1851833
Titel: Uitvragen van suïcidaliteit volgens de SUPREMOCOL-werkwijze: wat kunnen we van elkaar leren?
Auteur: Hofstra, E.
Link: https://twitter.com/ggzbreburg/status/993815871662493696?lang=en
Titel: Supremocol: Suicide Prevention by Monitoring and Collaborative Care. A regional systems approach in Noord Brabant, the Netherlands.
Auteur: Van der Feltz, C., Van Nieuwenhuizen, Ch., De Jong, S., Bakker, M., Elfeddali, I., & Hofstra, E.
Titel: Springtime Peaks and Christmas Troughs: A National Longitudinal Population-Based Study into Suicide Incidence Time Trends in the Netherlands.
Auteur: Van der Feltz-Cornelis, C. M., Hofstra, E., Elfeddali, I., Bakker, M., De Jong, J.J. & Van Nieuwenhuizen, Ch. (2018).
Link: https://www.erasmus.gr/microsites/1115/program-overview
Titel: Regionaal project suïcidepreventie Noord-Brabant: Stand van zaken en implementatie GGz Breburg.
Auteur: Hofstra, E., & van Nieuwenhuizen, Ch.
Titel: Regional Suicide Prevention Intervention in the Netherlands: A Stepped Wedge Trial Design and Implementation Project.
Auteur: Van der Feltz-Cornelis, C.M., Elfeddali, I., De Jong, S., Van Dam, A., Van Nierop, P., Vos, C., Hofstra, E., Panagioti, M. & Van Nieuwenhuizen, Ch.
Link: https://suicidologysection.org/2nd-roman-forum-on-suicide/
Titel: A Regional Suicide Prevention Systems Approach in Noord-Brabant: The Dutch Experience.
Auteur: Van der Feltz-Cornelis, C., Thompson, K., van Reekum, A., Kleppe, R. & Hofstra, E. (2017).
Link: https://www.medscape.com/viewcollection/34142
Titel: SUPREMOCOL. Suïcidepreventie door Monitoring en Collaborative Care.
Auteur: Elfeddali, I. & Hofstra, E.
Link: https://twitter.com/ggzbreburg/status/993815871662493696?lang=en
Titel: How can addressing Mental Health help create a safer world?
Auteur: Van der Feltz-Cornelis, C
Link: https://vimeo.com/398829924
Titel: What Interventions Work for Suicide Prevention? And Do They Work for the Elderly?
Auteur: Van der Feltz-Cornelis, C
Magazine: European Psychiatry Association 2021
Link: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC9471541/
Titel: Efficacy of a regional systems intervention for suicide prevention (SUPREMOCOL) in Noord-Brabant, the Netherlands
Auteur: C.M Van Der Feltz-Cornelis, I, Elfeddali, M. Metz, S. de Jong, M. Bakker and C. Van Nieuwenhuizen
Link: https://www.cambridge.org/core/journals/european-psychiatry/article/efficacy-of-a-regional-systems-intervention-for-suicide-prevention-supremocol-in-noordbrabant-the-netherlands/9A69FEC8D5C00771972AE27A4F4EF48F
Titel: Protocol SUPREMOCOL Crisisdients
Auteur: E. Hofstra. I. Elfeddali
Titel: Protocol aanmelding niet-hulpverlener
Auteur: E.Hofstra, I. Elfeddali
Titel: SUPREMOCOL Monitoringssysteem
Auteur: C.M. van der Feltz-Cornelis, I. Elfeddali
Titel: Protocol aanmelding hulpverlener
Auteur: E. Hofstra, I. Elfeddali
Titel: SUPREMOCOL Monitoringssysteem
Auteur: Van der Feltz-Cornelis, Elfeddali
Link: https://www.ggzbreburg.nl/thema-paginas/suicidepreventie/suicidepreventie
Titel: Brochure Supremocol
Auteur: Supremocol projectgroep
Link: https://www.ggzbreburg.nl/media/2264/supremocol_brochure.pdf
Titel: Werkwijze SUPREMOCOL Monitoringssysteem Crisidienst
Auteur: E. Hofstra, I. Elfeddali
Titel: Aanmelding SUPREMOCOL door niet-hulpverlener
Auteur: E. Hofstra, I. Elfeddali
Titel: Aanmelding SUPREMOCOL door hulpverleners
Auteur: E. Hofstra, I. Elfeddali
Titel: Contract ontwikkeling monitoringssysteem
Auteur: C.M. van der Feltz-Cornelis, CVS Mens en Werk en GGz Breburg.
Titel: Suïcidepreventie - Regionaal project suïcidepreventie Noord Brabant
Auteur: E. Hofstra, I. Elfeddali, E. Leijten, Ch. van Nieuwenhuizen, S. De Jong, C.M. van der Feltz-Cornelis
Link: https://www.ggzbreburg.nl/Suicidepreventie.aspx
Titel: Inventarisatie suïcidepreventie GGz Breburg
Auteur: C.M. van der Feltz-Cornelis, Ch. van Nieuwenhuizen, I. Elfeddali, S. de Jong,E.Hofstra.

Verslagen


Eindverslag

De Noord-Brabantse GGz-instellingen - GGz Breburg, GGzE, GGZ Oost-Brabant, Reinier van Arkel en GGZ Westelijk Noord-Brabant - hebben, met behulp van een ZonMw subsidie, van 2016 t/m 2020 samengewerkt aan het regionaal project suïcidepreventie Noord-Brabant (SUPREMOCOL). Het initiatief is gericht op goede onderlinge samenwerking in de keten, snel signaleren van personen met een verhoogd suïciderisico en het bieden van monitoringscontacten aan personen met een verhoogd suïciderisico. Naast de GGz-instellingen hebben veel ketenpartners -zoals ziekenhuizen, huisartsen, scholen en de spoorsector - zich aangesloten bij dit initiatief. Ketenpartners kunnen personen met een verhoogd suïciderisico - na hun toestemming - aanmelden in het hiervoor ontwikkelde online SUPREMOCOL-systeem. Het systeem wordt vervolgens uitgelezen door de deelnemende GGz-instellingen. Vanuit de GGz wordt actief contact gelegd met de aangemelde persoon: er wordt gekeken wat iemand nodig heeft qua zorg en er wordt een jaar lang contact gehouden als zijnde een 'vinger aan de pols'. Deze ketenzorg heeft op casusniveau volgens aangemelde personen en ketenpartners toegevoegde waarde laten zien. In het jaar voordat SUPREMOCOL is geïmplementeerd (periode: 1/6/2017 t/m 31/5/2018) waren er 301 suïcides; in het jaar na de implementatieperiode van SUPREMOCOL (periode: 1/9/2019 t/m 31/8/2020) waren er 293 suïcides. Dit komt neer op een daling van 2.7% (niet statistisch significant). In 2018, het jaar waarin SUPREMOCOL startte, toonde CBS-data in Noord-Brabant een significante daling van het aantal suïcides met 17.3% ten opzichte van 2017. Op deze resultaten zijn twee kanttekeningen: 1. de piek in suïcides in 2017 in Noord-Brabant was geen landelijke trend; 2. SUPREMOCOL was niet de enige suïcide preventie interventie die in Noord-Brabant plaatsvond, maar waren er ook andere sub-regionale initiatieven en was er landelijke aandacht voor suïcidepreventie in het algemeen. GGz Breburg, GGzE en Reinier van Arkel gebruiken na de projectfase nog steeds het SUPREMOCOL systeem. Ook is er interesse vanuit andere regio's en wordt de samenwerking gezocht met andere suïcidepreventie initiatieven.

In het jaar voordat SUPREMOCOL werd geïmplementeerd, 2017, waren er 14,4 suïcides per 100000 personen in Noord-Brabant; in het jaar erna, 2018, daalde dit naar 11,9 per 100000; in 2019 naar 11,8 per 100000 en in 2021 11,3 per 100000. Dit komt neer op een statistisch significante daling van 21,5% over 4 jaar (p = .002). Ten opzichte van de rest van Nederland was dit een significante daling (p = .043) in de rest van Nederland vond in deze periode geen significante daling van suïcides plaats ondanks landelijke aandacht voor suïcidepreventie in het algemeen. Via VIMP en in samenwerking met SuNa is het project nu verder verspreid en onderzocht hoe het kan worden geborgd in de praktijk.

Snel naar

Kenmerken

Projectnummer:
537001002
Looptijd: 100%
2016
2021
Gerelateerde programma's:
Gerelateerde subsidieronde:
Suïcidepreventie
Projectleider en penvoerder:
Prof.dr. C.M. van der Feltz-Cornelis en Dr. I. Elfeddali
Verantwoordelijke organisatie:
GGZ Breburg Groep