Achtergrond afbeelding Achtergrond afbeelding darkmode

Randomised controlled trial of the treatment of warts in general practice

In de huisartspraktijk worden wratten meestal behandeld door het aanstippen met stikstof. Op basis van kleine onderzoeken lijkt salicylzuurzalf effectief. Maar er is  geen eenduidig bewijs voor de effectiviteit van de behandeling met stikstof.

Doel

Dit onderzoek vergeleek de effectiviteit van het aanstippen met stikstof en salicylzuurzalf met afwachtend beleid bij hand- en voetzoolwratten. Het onderzoek is uitgevoerd bij 250 patiënten in 50 huisartspraktijken. Er is daarbij onderscheid gemaakt tussen hand- en voetzoolwratten. Patiënten werden als genezen beschouwd als na 13 weken alle wratten waren verdwenen.

Resultaat

Uit het onderzoek komt het volgende naar voren:

  • Bij handwratten is het aanstippen met stikstof de meest effectieve behandeling. 
  • Bij voetwratten zijn stikstof en salicylzuur niet effectiever dan een afwachtend beleid.
  • De patiënttevredenheid is bij stikstof hoger dan bij salicylzuurzalf. Dit ondanks het feit dat stikstof meer bijwerkingen geeft dan salicylzuur.

Verslagen


Eindverslag

Inleiding In de Nederlandse huisartspraktijk worden wratten vrijwel altijd behandeld, meestal door het aanstippen met stikstof. Volgens een Cochrane review uit 2007 over de behandeling van wratten is er een gebrek aan deugdelijk bewijs voor de lokale behandeling van wratten. Op basis van overwegend kleine onderzoeken van matige kwaliteit, is er het meeste bewijs dat salicylzuurzalf effectief is. Er is echter geen eenduidig bewijs voor de effectiviteit van de behandeling met stikstof. Gebaseerd op deze conclusies hebben wij een onderzoek opgezet waarin de effectiviteit van het aanstippen met stikstof, salicylzuurzalf en afwachtend beleid bij hand- en voetwratten in de huisartspraktijk worden vergeleken. Methode Gedurende de onderzoeksperiode van zeven maanden werden in 50 huisartsenpraktijken aan alle patiënten van 4 jaar en ouder met een of meerdere wratten gevraagd mee te doen. Na het verkrijgen van informed consent werden de patiënten gestratificeerd voor de locatie van de wrat (hand/overige wratten versus voetwratten) en gerandomiseerd over de 3 onderzoeksgroepen: stikstof, salicylzuurzalf en een afwachtend beleid. De behandelingen werden geprotocolleerd uitgevoerd. De uitkomstmaten werden na 4, 13 en 26 weken in kaart gebracht door onderzoeksverpleegkundigen. De primaire uitkomstmaat was het genezingspercentage (percentage patiënten waarbij alle wratten verdwenen waren) bij 13 weken. Secundaire uitkomstmaten waren bijwerkingen van de behandeling en patiënttevredenheid met de toegewezen behandeling. Resultaten In de onderzoeksperiode werden 250 patiënten geïncludeerd, 40% man, mediane leeftijd 13 jaar (IQR 7-35) en mediane aantal wratten per patiënt 2 (IQR 1-4). 10 patiënten (4%) waren ‘loss to follow-up’. Handwratten (N=115): Na 13 weken was het genezingspercentage in de stikstofgroep 47% (95%BI 33-63) vergeleken met 15% (95%BI 7-30) in de salicylzuurzalf groep en 8% (95%BI 3-21) in de afwachtend beleid groep. Voetzoolwratten (N=125): Na 13 weken was het genezingspercentage in de stikstofgroep 29% (95%BI 17-45) vergeleken met 33% (95%BI 21-48) in de salicylzuurzalf groep en 23% (95%BI 13-37) in de afwachtend beleid groep. Van de patiënten die met stikstof werden behandeld noemden 81% pijn als bijwerking en 51% blaren. In de salicylzuurzalfgroep noemde 61% huidirritatie als bijwerking. De patiënttevredenheid was hoger bij stikstof dan bij salicylzuurzalf en afwachtend beleid. Beschouwing Bij handwratten is het aanstippen met stikstof de meest effectieve behandeling. Bij voetwratten zijn stikstof en salicylzuur niet effectiever dan een afwachtend beleid. Hoewel stikstof meer bijwerkingen geeft dan salicylzuur is de patiënttevredenheid bij stikstof hoger dan bij salicylzuurzalf.
Titel onderzoek Gerandomiseerd gecontroleerd onderzoek naar de behandeling van wratten in de huisartspraktijk Achtergrond Wratten zijn een zeer veel voorkomende reden voor bezoek aan de huisartspraktijk. Zij worden meestal behandeld met cryotherapie (aanstippen met vloeibaar stikstof) of door het aanbrengen van salicylzuurzalf. In een recente Cochrane review werd met name genoemd dat het bewijs voor de effectiviteit van salicylzuur overtuigend is aangetoond en dat het bewijs voor de effectiviteit van cryotherapie niet overtuigend is aangetoond. Desondanks worden wratten in de meeste huisartspraktijken nog steeds behandeld worden met cryotherapie. Doel van het onderzoek Het doel van het onderzoek is antwoord te vinden op de vraag welke van de twee meest gangbare behandelingen in de huisartspraktijk (cryotherapie en salicylzuur) de beste resultaten geeft en hoe de effectiviteit van deze twee behandelingen zich verhoudt tot een afwachtend beleid. Studie-opzet Gerandomiseerd gecontrolleerd onderzoek in 32 huisartspraktijken Populatie Alle patienten van 5 jaar en ouder die zich melden voor behandeling van wratten in de huisartspraktijk. Interventie / geneesmiddel (indien van toepassing), dosering Behandeling van wratten met gestandaardiseerde methode met cryotherapie (vloeibare stikstof) of salicylzuurzalf 40% ten opzichte van elkaar en ten opzichte van een afwachtend beleid. Eindpunten Primaire eindpunt maat is het volledig verwenen zijn van de wrat(ten). Secundaire eindpunten zijn: kleiner zijn van de wrat(ten), vermindering van het aantal wratten, de hinder van de wratten en van de behandeling en de subjectieve beoordeling van de behandeling door de patient en behandelaar. Omschrijving en inschatting van belasting en risico voor de proefpersoon Er worden behandelingen met elkaar vergeleken die gebruikelijk zijn in de huisartspraktijk. Daardoor bestaat er geen extra risico door deelname aan het onderzoek t.o.v. de behandeling van wratten zoals het anders zou worden gedaan.

Snel naar

  • Huisartsenzorg
  • Alledaagse ziekten
  • Eerstelijnszorg

    • Kenmerken

    • Projectnummer:
      42000023
    • Looptijd: 100%
      2006
      2008
    • Gerelateerde programma's:
    • Gerelateerde subsidieronde:
      ZonMw/NHG programma Alledaagse Ziekten
    • Projectleider en penvoerder:
      Dr. J.A.H. Eekhof
    • Verantwoordelijke organisatie:
      Leiden University Medical Center

    Alledaagse Ziekten

    Zo’n 80% van de klachten waarmee patiënten naar de huisartsen-praktijk komen, zijn alledaagse klachten zoals buikpijn, een neerslachtige periode, wratten of slapeloosheid. Vanuit ons programma Alledaagse Ziekten financierden we onderzoek om adviezen en behandelingen wetenschappelijk te onderbouwen. Dit project is daar één van. Bekijk de andere projecten.