A roadmap for uncertainty analysis in MCDA

In HTA, moet de advies commissie pakketbeheer zorgvuldig gezondheidswinst, gezondheidsrisico’s en kosten afwegen tegen andere maatschappelijke waarden om tot een advies over de vergoeding van gezondheidstechnologieën te komen. In deze studie werd een MCDA aanpak voorgesteld om dit soort beslissingen te ondersteunen. Het doel van het project was om de toepasbaarheid en acceptatie van MCDA te bespreken binnen het Nederlandse besluitvormingsproces omtrent vergoedingen van behandelingen, de bronnen van onzekerheid in de oordelen van het panel te identificeren en het effect van onzekerheid op de beslissingen te kwantificeren. In de studie zijn eerst de leden van de Advies Commissie Pakketbeheer (ACP) geinterviewd over het beoordelingsproces en hun visie op de kansen en belemmeringen voor het gebruik van MCDA en over de relevante bronnen van onzekerheid. Vervolgens werden drie casussen retrospectief geëvalueerd, namelijk: behandeling van de ziekte van Pompe, stoppen met rokenprogramma en het gebruik van de anticonceptiepil. Aan de leden van de commissie is gevraagd om gewichten en scores te geven aan de beslissingscriteria voor de drie casussen. De gewichten en scores zijn beoordeeld t.a.v. de heterogeniteit van en structurele en parameter onzekerheid. In de laatste stap van het project zijn de resultaten van de studie besproken in een expertmeeting met de commissie en andere deskundigen en is de haalbaarheid van de MCDA aanpak voor het vergoedingsbesluitproces in Nederland besproken. Uit de interviews bleek dat de leden van de ACP vonden dat het beoordelingsproces en de uitkomst ervan zou kunnen profiteren van een grotere transparantie en consistentie. Knelpunten t.a.v. de huidige procedure die in de interviews werden genoemd waren de lastige afwegingen tussen conflicterende maar relevante criteria, en om te gaan met lagere kwaliteit bewijslast en bewijslast die tijdens de discussie ter sprake wordt gebracht. Uit de retrospectieve analyse volgt dat heterogeniteit en structurele onzekerheid de belangrijkste bronnen van onzekerheid vormen binnen de adviezen van de commissie in het beoordelingsproces. Er zijn met name grote verschillen in gepercipieerde relevantie en het belang van de criteria tussen leden onderling maar ook tussen de casussen binnen leden. In de discussie werd duidelijk dat de leden van de commissie juist de heterogeniteit in de scores en gewichten voor de adviezen als een belangrijke inbreng in het discussie ervaren. Concluderend kan worden gezegd dat het huidige geformaliseerde en stapsgewijze proces dat leidt tot het beoordelingsproces in de ACP al grote gelijkenis vertoond met het MCDA proces. Het proces zou kunnen profiteren van meer discussie over de relevantie van de beslissingscriteria en meer transparantie aan derden. MCDA zou hierbij een rol kunnen spelen, echter, de haalbaarheid van het toepassen van MCDA binnen het huidige beoordelingsproces is beperkt.