Thema 3. ADHD en druk gedrag: beschrijving van een consortium en voorstudie
Dit consortium heeft in fase 1 een voorstudie uitgevoerd en een kennisoverzicht gemaakt van de actuele stand van zaken van effectiviteitsonderzoek op het desbetreffende thema.
Mede op basis van deze voorstudie heeft ZonMw het consortium uitgenodigd een subsidieaanvraag in te dienen voor fase 2, de onderzoeksfase. Het belangrijkste doel van fase 2 is om met meer empirische evidentie te komen tot het ‘indikken’ van de interventies binnen het betreffende thema. Denk hierbij bijvoorbeeld aan onderzoek naar het opsporen van de (combinaties van) meest werkzame elementen van verschillende interventies. Maar ook aan het maken van een beperkt aantal overzichtelijke en hanteerbare pakketten van interventies of hoe en onder wat voor voorwaarden verschillende interventies of werkzame elementen slim en efficiënt met elkaar verbonden kunnen worden en daardoor effectiviteit, maatschappelijk bereik en publieke impact verhogen. Het consortium gaat gedurende 3 jaar aan de slag met deze vervolgfase waarin het onderzoek te komen tot het ‘indikken’ van de interventies op het desbetreffende thema daadwerkelijk vorm zal krijgen. Het onderzoeksproject van fase 2 is in 2016 van start gegaan, zie project 729300013.
Verslagen
Eindverslag
De voorstudie van het consortium 'ADHD en druk gedrag' heeft zich gericht op niet-medicamenteuze interventies voor kinderen en adolescenten met ADHD en/of druk gedrag, met een focus op interventies die zijn opgenomen in de databank effectieve interventies (DEI) van het Nederlands Jeugd Instituut (NJI).
De voorstudie bestond uit de volgende onderdelen:
(1) Een literatuurstudie, met als doel het in kaart brengen van de actuele stand van zaken van onderzoek naar de (kosten)effectiviteit van interventies voor kinderen met ADHD binnen Nederland en internationaal, en het inventariseren van onderzoek naar factoren die de effectiviteit van interventies in gunstige of ongunstige zin beïnvloeden. De focus lag in de literatuurstudie op de in de DEI opgenomen interventies.
(2) Een studie naar de inhoud van de verschillende interventies, met als doel het in kaart brengen van mogelijke overlap, algemene en specifieke elementen en gebruiksvoorwaarden van de interventies.
(3) Een survey bij ervaren experts op het gebied van niet-medicamenteuze behandelingen bij kinderen met ADHD en druk gedrag, met als doel het in kaart brengen van de “expert opinion” over (onmisbare) algemene en specifieke elementen van interventies voor ADHD en druk gedrag.
(4) Een survey bij (nulde, eerste en tweedelijns) instellingen en scholen in Nederland die zich bezig houden met zorg voor en onderwijs aan kinderen met ADHD en/of druk gedrag, met als doel het in kaart brengen van de actuele stand van zaken met betrekking tot het gebruik van verschillende interventies voor kinderen met ADHD en/of druk gedrag in Nederland; dit betrof zowel interventies die in de DEI zijn opgenomen (of aangemeld) als interventies waarbij dit niet het geval is.
(5) Een inventarisatie van beschikbare datasets, met als doel tot gerichte voorstellen te komen over pooling en matching van datasets.
(6) Het ontwikkelen van ideeën voor vervolgonderzoek
Voor de uitvoering van het onderzoek zijn de volgende instrumenten en protocollen ontwikkeld:
• Verschillende protocollen voor het uitvoeren van de literatuursearches
• Een taxonomie voor het scoren van algemene en specifieke elementen en gebruiksvoorwaarden van interventies
• Een survey voor experts, waarmee de mening van experts over onmisbare elementen is geïnventariseerd
• Een survey voor instellingen die zich bezig houden met zorg voor jeugd, waarmee in kaart is gebracht hoe instellingen de behandeling van kinderen met ADHD en/of druk gedrag vormgeven
• Een survey voor scholen, waarmee in kaart is gebracht hoe scholen de behandeling van kinderen met ADHD en/of druk gedrag vormgeven
In de DEI van het NJI waren ten tijde van de voorstudie in totaal 16 interventies opgenomen voor de behandeling van kinderen met ADHD en/of druk gedrag. Daarnaast zaten nog drie interventies in het proces van aanmelding en beoordeling, deze hebben we zo veel mogelijk meegenomen in de verschillende studieonderdelen.