Mobiele menu

Tijdig in gesprek: de ontwikkeling, evaluatie en implementatie van een digitale “Advance Care Planning” keuzehulp voor chronisch zieken in Nederland

Advance care planning (ACP) ondersteunt het gesprek over toekomstige zorg en behandeling, zodat de zorg zoveel mogelijk kan aansluiten bij de voorkeuren van mensen. Online programma’s kunnen patiënten ondersteunen in de eerste stappen van ACP, zoals het voorbereiden van gesprekken over zorg en behandelwensen met hun zorgverlener.

Doel

We willen met een digitale keuzehulp mensen in staat stellen om tijdig het gesprek over voorkeuren voor zorg met hun naasten en hun (huis)arts te voeren en gemaakte keuzes vast te leggen.

Aanpak/werkwijze

We ontwikkelden een digitale ACP-keuzehulp ‘Verken uw wensen voor zorg en behandeling’. Deze is geëvalueerd en geïmplementeerd samen met patiënten, naasten en patiëntenorganisaties.

Samenwerkingspartners

We werkten samen met de Nierpatiëntenvereniging, Agora, Nederlandse Patiënten Vereniging, Nederlands Huisartsen Genootschap/Thuisarts.nl, Nivel, Universiteit Twente en Vital innovators. En we hebben nauw samengewerkt met patienten en naasten. 

Resultaten

De keuzehulp helpt mensen bij het nadenken over zorgwensen, en het bespreken en vastleggen hiervan. En bevat informatie, filmpjes en vragen. Gebruikers kunnen hun antwoorden op de vragen uitprinten. 

Uit interviews en een vragenlijstonderzoek bleek dat mensen de keuzehulp gebruiksvriendelijk, begrijpelijk en nuttig vonden. En dat de keuzehulp mensen met een chronische ziekte hielp om na te denken over ACP en zich hiervoor meer voorbereid voelden. De keuzehulp is ingebed op thuisarts.nl en vele zorg- en patiëntenorganisaties verwijzen naar de keuzehulp op hun websites.

Vervolg

Er is een volgproject over opschaling van de keuzehulp 'Prevention e-health applications: distinguishing potential - the PEARL project'.

ZonMw en proactieve zorgplanning in de palliatieve zorg

Dit project financieren we vanuit ons programma Palliantie. Het tijdig herkennen en bespreekbaar maken van het levenseinde helpt patiënten en naasten om over hun doelen, wensen en behoeften rondom de palliatieve fase na te denken. Het is belangrijk dat zorgverleners tijdig en regelmatig hierover in gesprek gaan en dit inventariseren en vastleggen. Vanuit ons programma financieren we onderzoek naar handvatten voor proactieve zorgplanning en de toepassing daarvan in de zorgpraktijk.

Afbeelding
PalvoorU Keuzehulp Wensen zorg

Met de Thuisartskeuzehulp kan iedereen wensen en behoeften aan zorg en behandeling bepalen, bespreken en vastleggen. In de 2020-editie van Pal voor U werd de keuzehulp uitgelicht, en vertelden een patiënt, een naaste en een huisarts hier meer over.

> Bekijk het artikel in Pal voor U

Producten

Titel: Thuisarts.nl biedt nieuwe keuzehulp 'Verken uw wensen voor zorg en behandeling'
Auteur: venvn.nl
Link: https://www.thuisarts.nl/keuzehulp/verken-uw-wensen-voor-zorg-en-behandeling
Titel: Denk over zorg als je nog gezond bent
Auteur: Bram Schaareman
Link: https://amazingerasmusmc.nl/actueel/denk-over-zorg-als-je-nog-gezond-bent/
Titel: Thuisarts.nl biedt nieuwe keuzehulp ‘Verken uw wensen voor zorg en behandeling’
Auteur: Nederlands Huisartsen Genootschap samen met Erasmus MC
Link: https://www.nhg.org/
Titel: Met deze keuzehulp van het Erasmus MC denk je na over het einde voor het te laat is
Auteur: Esther Schalwijk
Link: https://www.youtube.com/watch?v=UY5iaEhijb4
Titel: Keuzehulp ‘Verken uw wensen voor zorg en behandeling’ van Thuisarts.nl
Auteur: Agora
Link: https://www.agora.nl/kennisbank/keuzehulp-verken-uw-wensen-voor-zorg-en-behandeling-van-thuisarts-nl/
Titel: Nieuwe keuzehulp thuisarts.nl met aandacht voor COVID-19
Auteur: icthealth.nl
Link: https://icthealth.nl/nieuws/nieuwe-keuzehulp-thuisarts-nl-met-aandacht-voor-covid-19/
Titel: Samen beslissen
Auteur: Kbo-Brabant
Link: https://www.kbo-brabant.nl/nieuws/samen-beslissen/
Titel: In 9 stappen je toekomstige zorg op een rijtje
Auteur: Annemarie van Bergen
Link: https://metzorgleven.nl/in-9-stappen-je-toekomstige-zorg-op-een-rijtje/
Titel: Houvast om te bepalen welke hulp je wél wilt
Auteur: Veronique Huijbregts
Link: https://projecten.zonmw.nl/nl/project/tijdig-gesprek-de-ontwikkeling-evaluatie-en-implementatie-van-een-digitale-advance-care
Titel: How patients and relatives perceive the concept of advance care planning: an interview study
Auteur: D van der Smissen (presenting author), J Rietjens, S van Dulmen, J van Gemert-Pijnen, A van der Heide and I Korfage
Link: https://spcare.bmj.com/content/9/Suppl_2/A44.3
Titel: Duizenden naar ‘keuzehulp’ over zorgwens bij slechte gezondheid
Auteur: Reformatorisch Dagblad
Magazine: Reformatorisch Dagblad
Link: https://www.rd.nl/
Titel: The Feasibility and Effectiveness of Web-Based Advance Care Planning Programs: Scoping Review
Auteur: Doris van der Smissen, MSc; Anouk Overbeek, PhD; Sandra van Dulmen, PhD; Lisette van Gemert-Pijnen, PhD; Agnes van der Heide, MD, PhD; Judith AC Rietjens, PhD; Ida J Korfage, PhD
Magazine: Journal of Medical Internet Research
Link: https://www.jmir.org/2020/3/e15578/
Titel: Duo-column: ADVANCE CARE PLANNING
Auteur: Doris van der Smissen en Geert-Jan van Hal
Magazine: vakblad ICT&Health
Titel: Huisartsen doen oproep nu na te denken over het gewenste levenseinde: ’Opname op de intensive care heeft ook een keerzijde’
Auteur: Marieta Kroft
Magazine: Leidsch Dagblad
Link: https://m.leidschdagblad.nl
Titel: Huisartsen doen oproep nu na te denken over het gewenste levenseinde: ’Opname op de intensive care heeft ook een keerzijde’
Auteur: Marieta Kroft
Magazine: Noord-Hollands Dagblad
Link: https://www.noordhollandsdagblad.nl/cnt/dmf20200407_43114320?utm_source=google&utm_medium=organic
Titel: Keuzehulp voor levenseinde
Auteur: Arianne Mantel
Magazine: De Telegraaf
Link: https://www.telegraaf.nl/nieuws/1920277575/keuzehulp-voor-levenseinde
Titel: Online programma’s voor advance care planning
Auteur: Mirrian Hilbink
Magazine: Huisarts & Wetenschap
Link: https://www.henw.org/artikelen/online-programmas-voor-advance-care-planning
Titel: Advance Care Planning Programs on the Web: A Scoping Review
Auteur: Doris van der Smissen (presenting author), Anouk Overbeek, Agnes van der Heide, Judith A.C. Rietjens, Ida J. Korfage. Erasmus MC, Rotterdam, the Netherlands.
Link: http://journals.sagepub.com/doi/full/10.1177/0269216318769196
Titel: Development and Evaluation of a Web-based Program for Advance Care Planning
Auteur: Doris van der Smissen
Link: https://www.jmir.org/2022/12/e38561/
Titel: Advance Care Planning Programma’s op het Web: een Scoping Review
Auteur: Doris van der Smissen, Erasmus MC, Rotterdam, Nederland (Presenterende Auteur)Anouk Overbeek, Erasmus MC, Rotterdam, NederlandSandra van Dulmen, NIVEL, Utrecht, NederlandLisette van Gemert-Pijnen, Universiteit Twente, Enschede, NederlandAgnes van der Heide, Erasmus MC, Rotterdam, NederlandJudith A. C. Rietjens, Erasmus MC, Rotterdam, NederlandIda J. Korfage, Erasmus MC, Rotterdam, Nederland
Link: https://www.jmir.org/2020/3/e15578
Titel: Scoping Review about Web-based Advance Care Planning Programs
Auteur: D van der Smissen (presenting author), A Overbeek, S Van Dulmen, J Van Gemert-Pijnen, A van der Heide, J Rietjens and I Korfage
Link: https://spcare.bmj.com/content/9/Suppl_2/A10.3
Titel: Advance Care Planning Programs on the Web: a Scoping Review
Auteur: Doris van der Smissen, Erasmus MC, Rotterdam, Nederland (presenterende auteur)Anouk Overbeek, Erasmus MC, Rotterdam, NederlandSandra van Dulmen, NIVEL, Utrecht, NederlandLisette van Gemert-Pijnen, Universiteit Twente, Enschede, NederlandAgnes van der Heide, Erasmus MC, Rotterdam, NederlandJudith A. C. Rietjens, Erasmus MC, Rotterdam, NederlandIda J. Korfage, Erasmus MC, Rotterdam, Nederland
Titel: The Concept of Advance Care Planning According to Patients and Relatives: an Interview Study.
Auteur: van der Smissen D. (presenting author), Rietjens J.A.C., van Dulmen S., van Gemert-Pijnen J.E.W.C., van der Heide A., Korfage I.J.
Link: https://journals.sagepub.com/doi/full/10.1177/0269216319844405
Titel: Alles uit de kast om in leven te blijven?
Auteur: Shanty Sterke
Link: https://www.niernieuws.nl/index.php?id=8667&loc=1&all=yes&maand=2011-10
Titel: Keuzehulp 'Verken uw wensen voor zorg en behandeling'
Auteur: Doris van der Smissen, Ida Korfage, Judith Rietjens en Agnes van der Heide van Erasmus MC in samenwerking met het Nederlands Huisartsen Genootschap, Nierpatiënten Vereniging Nederland, de Nederlandse Patienten Vereniging, Agora, NIVEL, Universiteit Twente en een klankbordgroep van patiënten en naasten.
Link: https://www.thuisarts.nl/keuzehulp/verken-uw-wensen-voor-zorg-en-behandeling
Titel: Nominatie van de keuzehulp 'Verken uw wensen voor zorg en behandeling' voor de jaarprijs "Impact in de palliatieve zorg"

Verslagen


Eindverslag

In Nederland overlijden jaarlijks 58.000 mensen aan een chronische ziekte. Chronische ziektes kennen vaak een grillig verloop. Dat maakt het extra moeilijk om tijdig te spreken over voorkeuren voor zorg in de laatste levensfase. De gewenste zorg en de ontvangen zorg sluiten vervolgens vaak niet op elkaar aan. Bij Advance Care Planning (ACP) denken patiënten over hun voorkeuren en doelen van zorg na en bespreken ze die met naasten en (huis)arts. ACP is bewezen effectief in het beter op elkaar laten aansluiten van gewenste en ontvangen zorg. Ons project richt zich op het ontwikkelen van een landelijke interactieve ACP website, vooral voor chronisch zieken en naasten. De website is permanent beschikbaar voor iedereen, waardoor mensen het thuis in eigen tempo kunnen bekijken. Een dergelijke interactieve website die mensen stap voor stap door het ACP proces begeleidt, is er nog niet. Met de eindgebruikers ontwikkelen, evalueren en implementeren we deze ACP website, die zal worden ingebed in thuisarts.nl.

Kenmerken

Projectnummer:
844001317
Looptijd: 100%
Looptijd: 100 %
2017
2021
Onderdeel van programma:
Gerelateerde subsidieronde:
Projectleider en penvoerder:
Dr. I.J. Korfage
Verantwoordelijke organisatie:
Erasmus MC