Mobiele menu

Trendbreuk: samen werken aan een gezonde generatie

Projectomschrijving

Hoe kunnen we de kansen voor kinderen en jongeren in Zuid-Limburg langdurig vergroten? Dat is de centrale vraag binnen de Kenniswerkplaats Jeugd Zuid-Limburg. In deze regio hebben mensen al generaties lang meer problemen dan in de rest van Nederland: ze zijn vaker ziek, hebben minder vaak betaald werk, doen minder vrijwilligerswerk en leven vaker in armoede. De werkplaats wil de achterstanden van Limburgers verkleinen en daarmee een trendbreuk realiseren waar de volgende generatie van profiteert. Er zijn 2 projecten waarin samen wordt geleerd: een project dat kwetsbare mbo-studenten ondersteunt en een project dat zich richt op het terugdringen van uithuisplaatsingen. Bijna elke organisatie in Zuid-Limburg die bezig is met opgroeien, opvoeden en onderwijzen doet mee, ook ouders en jeugd zelf.

Verslagen


Samenvatting van de aanvraag

Zuid-Limburg: werk aan de winkel
Met de mensen in Zuid-Limburg gaat het slechter dan in de rest van Nederland: meer gezondheidsproblemen, minder meedoen in de samenleving, minder mensen met betaald werk, minder vrijwilligerswerk, meer moeite met lezen en schrijven en meer mensen in armoede. Dit is in Zuid-Limburg al heel lang zo. De problematiek wordt van generatie op generatie doorgegeven (sociale overerving). Tot nu toe lukt het nog niet om deze achterstand met de rest van het land kleiner te maken. Om deze hardnekkige achterstand in te lopen, heeft de regio ervoor gekozen om in de aanpak de focus te leggen op de jeugd, te beginnen bij de (pre)conceptie tot jongvolwassenen. Vanaf en zelfs al voor de geboorte de kwetsbaarheden aanpakken levert de grootste gezondheidswinst. Jongvolwassenen zijn de (wens)ouders van de toekomst en vormen de sleutel tot het doorbreken van de intergenerationele overdracht. Gemeenten ZL, GGD ZL, JGZ, Stuurgroep Jeugd ZL (jeugdregio ZL), het Programmabureau Trendbreuk ZL, de Coalitie Kansrijke Start ZL, Regionaal Platform Onderwijs en Jeugd ZL, Werkplaats Sociaal Domein Zuyd, en Burgerkracht Limburg hebben de problematiek geagendeerd en gekozen voor deze koers samen met alle uitvoerende partijen in het veld. De Provincie ondersteunt deze koers in haar Sociale Agenda Limburg 2019-2023.

Doel Kenniswerkplaats Jeugd
Door samen te werken in de Kenniswerkplaats Jeugd Zuid-Limburg leren we hoe we de situatie in Zuid-Limburg kunnen verbeteren. Iedere organisatie die betrokken is bij het opgroeien, opvoeden en onderwijzen van jeugd doet mee. Ook ouders, opvoeders en de jeugd zelf. Zij praten mee en hun ervaringen en wensen of behoeften staan centraal. Professionals die te maken hebben met het kind, het gezin of de school denken mee in de leer- en verbeterbijeenkomsten. De uitvoeringspraktijk wordt gevolgd door systematisch te onderzoeken of er sprake is van verbetering. Daarbij wordt zowel gekeken naar HOE de uitvoering plaatsvindt en wat beter kan, als naar WAT het oplevert in termen van ‘kansrijk positioneren’, ‘meedoen’ en ‘succes’ in de maatschappij vanaf de geboorte. Kortom, voor de kenniswerkplaats geldt steeds de vraag: “Doen we de goede dingen en doen we de dingen goed”. Partners beseffen dat een gezonde generatie veel tijd vraagt, daarom committeren zij zich langjarig aan de Kenniswerkplaats.

De eerste projecten
Na gesprekken over de kennisagenda met partners namens de jeugdgezondheidszorg, gemeenten, onderwijs (basisschool, MBO, HBO en universiteit), burgers (Burgerkracht, vertegenwoordigt burgers, ouders, jongeren), GGD Zuid Limburg, kinderopvang en jeugdhulp zijn 2 startthema’s geselecteerd:

  1. MBO studenten gaan voor een kansrijke toekomst!
    Een kwart van de MBO-studenten ervaart problemen. Wanneer deze groep jeugd zelf kinderen krijgt, zijn zij de kwetsbare ouders/opvoeders van de volgende generatie. Doel is dat deze groep zich veerkrachtiger kan ontwikkelen. Dat gebeurt door een goed ontwikkeld curriculum Burgerschapsonderwijs dat aansluit op de behoefte van studenten zodat zij zich voor de toekomst kansrijker kunnen positioneren, en met succes kunnen meedoen in de maatschappij. Daarnaast wordt laagdrempelige toegang tot zorg binnen het MBO georganiseerd in de zogeheten MBO Knooppunten waardoor kwetsbare studenten beter ondersteund worden. De vernieuwde uitvoeringspraktijk wordt systematisch gevolgd dmv onderzoek. Hiermee hopen we een bijdrage te leveren aan het bevorderen van veerkracht en tevredenheid en terugdringen van psychosociale en financiële problematiek (inclusief middelengebruik) en voortijdig schoolverlaten (inclusief spijbelgedrag) onder MBO-studenten.
  2. Uithuisplaatsingen: hoe kan het beter?
    Uithuisplaatsing van een jongere (jeugdhulp met verblijf) is de meest ingrijpende beslissing die een professional kan nemen. Het is geen doel op zich, maar een uiterste redmiddel om ervoor te zorgen dat de jeugdige veilig is en zich goed kan ontwikkelen. In Zuid-Limburg is het aantal uithuisplaatsingen relatief hoog t.o.v. landelijk. Gemeenten hebben zich ten doel gesteld om het aantal jeugdigen in verblijf te verlagen tegen eind 2022. Om dit te realiseren is er behoefte aan meer inzicht in de kenmerken van jeugdigen die te maken krijgen met jeugdhulp in verblijf en hoe daar zo goed mogelijk vroegtijdig op geïntervenieerd kan worden.

Organisatie
Er wordt een op inhoud sturend Programmateam gevormd waarin alle partners rondom jeugd vertegenwoordigd zijn. Een klein daadkrachtig Coördinatieteam met een programmacoördinator zorgt voor de aansturing, bedrijfsvoering en uitwerking. Voor de 2 inhoudelijke projecten worden Projectgroepen (MBO resp Uithuisplaatsing) geformeerd die de programmacoördinator informeren over voortgang. Daarnaast worden werkgroepen opgezet voor inhoudelijke uitwerking van workshops, refereerbijeenkomsten, bijscholing, leer-werksessies, werkbezoeken, actief betrekken van ouders en jeugd, website, nieuwsbrieven, communicatie etc.

Kenmerken

Projectnummer:
10190022010004
Looptijd: 91%
Looptijd: 91 %
2020
2024
Onderdeel van programma:
Gerelateerde subsidieronde:
Projectleider en penvoerder:
dr. R.P. Reijs MD PhD
Verantwoordelijke organisatie:
Maastricht University