Vooruit denken bij achteruitgang

Veel begeleiders in de gehandicaptenzorg en de GGZ vinden het lastig om op tijd te praten over de laatste levensfase van cliënten. Daardoor krijgen cliënten soms niet de juiste zorg op tijd. Dit project is gestart om dat te verbeteren.

Doel 

Het doel was om proactieve zorgplanning (PZP) te implementeren bij mensen met een verstandelijke beperking en/of mensen met psychiatrische problemen. Zo kunnen zij op tijd passende ondersteuning krijgen bij achteruitgang en in de laatste levensfase.

Aanpak/werkwijze 

De persoonlijk begeleiders van 6 zorgteams volgenden een training over het herkennen en uitvoeren van PZP. Begeleiders bespraken als onderdeel van de training het wensenboekje met een cliënt. Ook is een vervolgprogramma opgezet met bijeenkomsten en een onlinegroep, waar begeleiders nieuwe kennis opdeden, en ervaringen konden uitwisselen. In het cliëntdossier kwam een korte vragenlijst (gebaseerd op de Pallilijst), zodat de zorgteams beter kunnen herkennen wanneer iemand in zijn of haar laatste levensfase is ‘beland’.

Resultaten 

De meeste persoonlijk begeleiders hebben de training PZP gevolgd, maar er was ook een afname in deelname te zien. Met name voor het opgezette opvolgprogramma. Begeleiders vonden de training te algemeen en misten concrete handvatten. Vooral het voeren van gesprekken over levenseinde vonden zowel cliënten als begeleiders erg lastig. Toch zijn op enkele locaties ook mooie gesprekken gevoerd over wensen van cliënten. We weten vooral uit het project dat de teams ondersteuning wensen op het moment dat het echt nodig is. Door druk op de zorg hebben begeleiders meer behoefte aan ondersteuning in het hier en nu. We hebben daarom besloten om PZP niet de huidige vorm aan te bieden (het trainen van alle teams), maar meer ondersteuning op maat door een palliatief team te bieden.

We richten een palliatief team op dat teams op aanvraag ondersteunt. Trainingen zijn opgenomen in het aanbod van de Cordaan Academie. Tools en informatie worden gebundeld en beschikbaar gesteld. De Programmaraad Palliatieve Zorg werkt deze plannen verder uit, en zorgt ervoor dat er een werkwijze komt waarin teams proactief en op het moment zelf ondersteuning krijgen bij hun cliënt en de inzet van de daar bijhorende tools.