What are the causes of low participation rates in preventive interventions for depression
Hebben mensen behoefte aan depressiepreventie?
Vraagstuk
Voor de effectiviteit van depressiepreventie is veel wetenschappelijk bewijs, maar de opkomst bij preventieve interventies is vaak laag. Het is niet duidelijk waar deze relatief lage deelname door komt. Het in kaart brengen van de redenen waarom mensen niet deelnemen, is vooral van belang voor mensen met een verhoogd risico op depressie. Wat beweegt mensen om wel of niet deel te nemen aan depressiepreventie?Onderzoek
In vergelijkbare gebieden boden de ggz-instellingen vijf interventies aan. Via de GGD werden mensen geworven. In deze groepen zijn vervolgens de redenen om wel of niet deel te nemen in kaart gebracht.Uitkomst
Zo’n 40% van de mensen die tegen een depressie aanzitten ervaart geen behoefte aan zorg. Ze willen problemen liever zelf oplossen of ontvangen genoeg steun vanuit de eigen omgeving. Daarnaast heeft 33% wel behoefte aan zorg, maar is niet op de hoogte van de mogelijkheden. Het is van belang om voor deze groep het bereik van preventieve interventies te vergroten en het hulpzoekgedrag beter te begrijpen.Producten
Auteur: Kim van Zoonen
Auteur: Kim van Zoonen Annet Kleiboer Aartjan Beekman Jan Smit Anke Boerema Pim Cuijpers
Magazine: Journal of Affective Disorders
Verslagen
Eindverslag
Onderzoek laat zien dat preventieve interventies voor depressie effectief kunnen zijn. Het aantal deelnemers dat hieraan deelneemt is echter laag (ongeveer 1% van de potentiële deelnemers neemt daadwerkelijk deel). Met name bij mensen die een verhoogd risico hebben op het ontwikkelen van depressie (mensen met een subklinische depressie) is het belangrijk om beter te begrijpen wat de achterliggende redenen zijn om wel of niet deel te nemen aan preventieve interventies. Dit was dan ook het doel van de huidige studie.
De studie is uitgevoerd in samenwerking met meerdere GGZ instellingen en GGD-en. Bij de deelnemende GGZ-instellingen werden minimaal 5 preventieve interventies aangeboden (Liever bewegen, dan moe; In de put, uit de put; Mindfulness; Alles onder Controle; Beter Gestemd Online) en de werving voor deelname aan deze interventies werd geoptimaliseerd, zodat de kans op geen deelname door het ontbreken van kennis van de interventies werd geminimaliseerd.
In samenwerking met drie GGD’en werd vervolgens een groep mensen geworven uit de Nederlandse populatie in de regio's waar de deelnemende GGZ-instellingen actief waren. Dit betrof de regio’s Amsterdam, Zoetermeer, Leidschendam/Voorburg, Dordrecht en Gorinchem. De huidige studie heeft aangehaakt bij de landelijke Gezondheidsmonitor van GGD Nederland die in september 2012 werd uitgezet. De deelnemers hebben verschillende vragen beantwoord over depressie, hulp zoeken, redenen voor geen deelname en andere relevante thema’s. Tevens zijn er diepte interviews gehouden met 20 deelnemers. Dit heeft geleid tot een overzicht van redenen om wel of niet deel te nemen. Na een jaar heeft een tweede meting plaatsgevonden waarbij is gekeken in hoeverre mensen met een subklinische depressie een depressie hebben ontwikkeld en dus “correct” wel of niet hebben deelgenomen aan een preventieve interventie.
Interventies die gericht zijn op de preventie van depressie hebben aangetoond effectief te zijn. Het aantal deelnemers dat deelneemt aan deze preventieve interventies is echter laag (ongeveer 1% van de potentiële deelnemers neemt daadwerkelijk deel). Redenen voor deze lage opkomst zijn nog niet uitvoerig onderzocht. Het huidige project probeert dit uitgebreid te onderzoeken.
Om dit goed te onderzoeken werken we samen met 4 verschillende instellingen (Arkin/PuntP, Prezens, Context, en Yulius). Er worden in totaal 5 preventieve interventies aangeboden (Liever bewegen, dan moe; In de put, uit de put; Mindfulness; Alles onder Controle; Beter Gestemd Online). Werving voor deelname aan deze interventies zal worden geoptimaliseerd, zodat er zo veel mogelijk mensen worden geworven.
Daarnaast is er samenwerking met de GGD waarbij geworven wordt vanuit de Nederlandse populatie. De GGD doet elke 4 jaar een grootschalig gezondheidsonderzoek (GM). De GM wordt onder de algemene, volwassen Nederlandse populatie afgenomen. Wij werken samen om in de gebieden waar ook de interventies worden aangeboden mensen uit de algemene populatie te werven. In het huidig onderzoek betreft het de samenwerking met de GGD Amsterdam, GGD Zuid Holland Zuid, en GGD Zuid Holland West. De GGD-en benaderen de mensen en wij krijgen de gegevens van de mensen die op de K-10 hoger scoren dan 20 en hebben aangegeven te mogen worden benaderd voor vervolg onderzoek. We kijken of deze mensen hulp hebben gezocht en welke hulp, maar ook, en vooral, wordt gekeken naar de mensen die nog geen eerdere hulp hebben gezocht en de eventuele redenen voor dit besluit.
Zowel de mensen die via de instelling worden geworven als de mensen die via de GM worden geworven wordt gevraagd om vragen te beantwoorden over het al dan niet deelnemen aan een preventieve interventie en andere gerelateerde onderwerpen. Uiteindelijk zal dit uitmonden in een overzicht van redenen van mensen om wel of niet deel te nemen aan een interventie. Ook het hulpzoekgedrag bij mensen met een depressieve stoornis is nog niet systematisch onderzocht. In dit onderzoek zal ook gekeken worden naar redenen van mensen met een depressieve stoornis om wel of niet deel te nemen aan een preventieve interventie.
De werving van deelnemers is inmiddels afgerond, zowel voor deelnemers uit de algemene populatie als voor deelnemers die zijn geworven via de instellingen. In september 2013 wordt gestart met een vervolgmeting die een jaar na de eerste meting plaats zal vinden om te zien of de mensen al dan niet correct hebben deelgenomen aan een preventieve interventie. We zijn dan ook benieuwd of iemands klachten zijn verergerd of verminderd na het wel of niet deelnemen aan een preventieve interventie.