Zorgen en zwaaien: longitudinale studie naar de gevolgen van restrictieve maatregelen vanwege COVID-19 voor naasten van mensen met een verstandelijke beperking en hun behoefte aan ondersteuning

De coronacrisis kon de gezondheid en het welzijn bedreigen van naasten van mensen met een verstandelijke beperking. De onderzoekers hebben tijdens de pandemie op drie momenten aan naasten gevraagd hoe het met hen ging. Aan het begin van de coronacrisis vonden naasten het zwaarder om voor hun familieleden te zorgen, omdat ze het meer alleen moesten doen en omdat de dagbesteding vaak stopte. De professionele zorg en de dagbesteding kwamen weer snel op gang. Naasten vonden dat de coronapandemie lang duurde en dat de maatregelen vaak veranderden. Dat maakte het moeilijk om uit te leggen aan hun familieleden met een beperking. Vooral moeders en naasten (vaak ouders) met thuiswonende familieleden zijn vermoeid geraakt. Om te herstellen is het nodig om goed te luisteren naar wat ze nodig hebben om samen tot oplossingen te komen. De onderzoekers verwachten dat er meer naasten zullen zijn die nadenken over de toekomstige zorg voor hun familielid.

Bereikte resultaten

• Met de meeste naasten van mensen met een verstandelijke beperking ging het goed, sommigen waren hard getroffen.
• Naasten vreesden eind 2021 voor het welzijn van hun familieleden wanneer er een nieuwe lockdown zou komen (die er ook kwam). De meeste mensen met een verstandelijke beperking hadden de draad weer opgepakt, maar met sommigen ging het niet goed. Dat was voor naasten moeilijk.
• De totaal ontvangen professionele en informele zorg was voor de meeste naasten voldoende, maar niet voor iedereen. Bij deze laatsten dreigde overbelasting.
• Risico’s concentreerden zich bij moeders en naasten met thuiswonende familieleden.
• Naasten waardeerden de initiatieven voor informatieverbetering bij zorgaanbieders tijdens de coronacrisis en, in mindere mate, voor inspraak. Ze betreurden het dat deze initiatieven in een aantal gevallen weer zijn verdwenen.
• Zorgen over de toekomst leidden tot een toename van planning van langdurige zorg en een groter beroep op voorzieningen, zoals respijtzorg, logeer- en weekendopvang.
• Er waren signalen van herstel bij naasten, maar sommige groepen zullen moeten worden ondersteund om te herstellen en op de been te blijven.